─îo je to spot trh a ako sa rob├ş spotov├ę obchodovanie?
Domov
Články
─îo je to spot trh a ako sa rob├ş spotov├ę obchodovanie?

─îo je to spot trh a ako sa rob├ş spotov├ę obchodovanie?

Za─Źiato─Źn├şk
Zverejnen├ę Jul 21, 2021Aktualizovan├ę Jun 15, 2023
9m

Zhrnutie

Spotov├ę obchodovanie je priamy n├íkup alebo predaj finan─Źn├Żch n├ístrojov a akt├şv, ako s├║ kryptomeny, forex, akcie alebo dlhopisy. Dodanie akt├şva je ─Źasto okam┼żit├ę. Spotov├ę obchodovanie prebieha na spot trhoch, ktor├ę s├║ bu─Ć burzov├ę alebo mimoburzov├ę (priamo medzi obchodn├şkmi). Pri obchodovan├ş na spot trhoch m├┤┼żete pou┼żi┼ą iba akt├şva, ktor├ę vlastn├şte ÔÇô neexistuje ┼żiadna finan─Źn├í p├íka ani mar┼ża.

Centralizovan├ę burzy pre spotov├ę obchodovanie zabezpe─Źuj├║ s├║lad s predpismi, bezpe─Źnos┼ą, ├║schovu a ─Ćal┼íie faktory na u─żah─Źenie obchodovania. Za to si burza ├║─Źtuje poplatky za transakciu. Decentralizovan├ę burzy poskytuj├║ podobn├ę slu┼żby, ale prostredn├şctvom inteligentn├Żch zml├║v blockchainu.


Úvod

Spotov├ę obchodovanie pon├║ka jednoduch├Ż sp├┤sob investovania a obchodovania. Pri investovan├ş do kryptomien bude va┼íou prvou sk├║senos┼ąou pravdepodobne spotov├í transakcia na spot trhu, napr├şklad n├íkup BNB za trhov├║ cenu a┬áHODLing.

Spot trhy existuj├║ naprie─Ź r├┤znymi triedami akt├şv vr├ítane kryptomien, akci├ş, komod├şt, forexu a dlhopisov. Spot trhy a spotov├ę obchodovanie pravdepodobne pozn├íte viac, ne┼ż si mysl├şte. Niektor├ę z najpopul├írnej┼í├şch trhov, ako napr├şklad NASDAQ alebo NYSE (New York Stock Exchange), s├║ spot trhy.


─îo je spot trh?

Spot trh je finan─Źn├Ż trh otvoren├Ż pre verejnos┼ą, na ktorom sa okam┼żite obchoduje s akt├şvami. Kupuj├║ci k├║pi akt├şvum od pred├ívaj├║ceho za fiat alebo in├Ż prostriedok v├Żmeny. Dodanie akt├şva je ─Źasto okam┼żit├ę, z├ívis├ş to v┼íak od toho, s ─Ź├şm sa obchoduje.

Spot trhy s├║ zn├íme aj ako hotovostn├ę trhy, preto┼że obchodn├şci uskuto─Ź┼łuj├║ platby vopred. Formy spot trhov m├┤┼żu by┼ą r├┤zne a obchodovanie zvy─Źajne zabezpe─Źuj├║ tretie strany, zn├íme ako burzy. Pri mimoburzov├Żch (OTC) obchodoch m├┤┼żete tie┼ż obchodova┼ą priamo s ostatn├Żmi. Tomuto sa budeme venova┼ą podrobnej┼íie nesk├┤r.


─îo je to spotov├ę obchodovanie?

Spotov├ş obchodn├şci sa sna┼żia zarobi┼ą na trhu n├íkupom akt├şv a d├║faj├║, ┼że ich hodnota vzrastie. Svoje akt├şva m├┤┼żu nesk├┤r preda┼ą na spot trhu so ziskom, ke─Ć sa cena zv├Ż┼íi. Spotov├ş obchodn├şci m├┤┼żu tie┼ż shortova┼ą trh. Tento proces predstavuje predaj finan─Źn├Żch akt├şv a sp├Ątn├ę odk├║penie v├Ą─Ź┼íieho mno┼żstva, ke─Ć cena kles├í.

Aktu├ílna trhov├í cena akt├şva je zn├íma ako spotov├í cena. Pomocou trhovej objedn├ívky na burze m├┤┼żete okam┼żite k├║pi┼ą alebo preda┼ą svoje dr┼żby za najlep┼íiu dostupn├║ spotov├║ cenu. Neexistuje v┼íak ┼żiadna z├íruka, ┼że sa trhov├í cena nezmen├ş po─Źas vykon├ívania va┼íej objedn├ívky. M├┤┼że sa tie┼ż sta┼ą, ┼że nebude k dispoz├şcii dostato─Źn├Ż objem na uspokojenie va┼íej objedn├ívky za cenu, ktor├║ ste chceli. Ak je napr├şklad va┼ía objedn├ívka na 10┬áETH za spotov├║ cenu, ale v ponuke s├║ len 3, budete musie┼ą zvy┼íok svojej objedn├ívky vyplni┼ą ETH za in├║ cenu.

Spotov├ę ceny sa aktualizuj├║ v re├ílnom ─Źase a menia sa pod─ża toho, ako sa zhoduj├║ objedn├ívky. Mimoburzov├ę spotov├ę obchodovanie funguje inak. M├┤┼żete si zabezpe─Źi┼ą pevne stanoven├ę mno┼żstvo a cenu priamo od inej strany bez knihy objedn├ívok.┬á

V z├ívislosti od akt├şva je doru─Źenie okam┼żit├ę alebo zvy─Źajne do T+2 dni. T+2 je d├ítum obchodu plus dva pracovn├ę dni. Akcie a kapit├íl si ┼ítandardne vy┼żadovali prevod fyzick├Żch certifik├ítov. Dev├şzov├Ż trh tie┼ż predt├Żm prev├ídzal meny prostredn├şctvom fyzickej hotovosti, prevodu alebo vkladu. V s├║─Źasnosti sa v─Ćaka digitalizovan├Żm syst├ęmom doru─Źenie uskuto─Źn├ş takmer okam┼żite. Kryptotrhy v┼íak funguj├║ nonstop, ─Źo zvy─Źajne umo┼ż┼łuje okam┼żit├ę obchody. Pri obchodovan├ş Peer-to-Peer alebo OTC v┼íak doru─Źenie m├┤┼że trva┼ą dlh┼íie.


Porovnanie burza/mimoburzov├ę obchodovanie (OTC)

Spotov├ę obchodovanie nie je obmedzen├ę len na jedno miesto. Zatia─ż ─Źo v├Ą─Ź┼íina jednotlivcov realizuje spotov├ę obchodovanie na burz├ích, m├┤┼żete tie┼ż obchodova┼ą priamo s ostatn├Żmi bez tretej strany. Ako u┼ż bolo spomenut├ę, tieto predaje a n├íkupy s├║ zn├íme ako mimoburzov├ę obchody. Ka┼żd├Ż spot trh je rozdielny.

Centralizovan├ę burzy

Existuj├║ dve formy burzy: centralizovan├í a decentralizovan├í. Centralizovan├í burza spravuje obchodovanie s akt├şvami, ako s├║ kryptomeny, forex a komodity. Burza p├┤sob├ş ako sprostredkovate─ż medzi ├║─Źastn├şkmi trhu a ako spr├ívca obchodovan├Żch akt├şv. Ak chcete pou┼ż├şva┼ą centralizovan├║ burzu, mus├şte na svoj ├║─Źet nahra┼ą fiat alebo krypto, s ktor├Żmi chcete obchodova┼ą.

Seri├│zna centralizovan├í burza mus├ş zabezpe─Źi┼ą hladk├Ż priebeh transakci├ş. Medzi ─Ćal┼íie povinnosti patr├ş dodr┼żiavanie predpisov, KYC (Know Your Customer (poznajte svojho z├íkazn├şka)), spravodliv├ę ceny, bezpe─Źnos┼ą a ochrana z├íkazn├şka. Za to si burza ├║─Źtuje poplatky za transakcie, k├│tovanie a in├ę obchodn├ę ─Źinnosti. Z tohto d├┤vodu m├┤┼żu burzy profitova┼ą na b├Ż─Ź├şch aj medved├şch trhoch, za predpokladu dostato─Źn├ęho mno┼żstva pou┼ż├şvate─żov a objemu obchodov.

Decentralizovan├ę burzy

Decentralizovan├í burza (DEX) je ─Ćal┼í├şm typom burzy, ktor├Ż sa naj─Źastej┼íie pou┼ż├şva s kryptomenami. DEX pon├║ka mno┼żstvo rovnak├Żch z├íkladn├Żch slu┼żieb ako centralizovan├í burza. DEX v┼íak sp├íja n├íkupn├ę a predajn├ę pr├şkazy pomocou technol├│gie blockchain. Vo v├Ą─Ź┼íine pr├şpadov si pou┼ż├şvatelia DEX nepotrebuj├║ vytvori┼ą ├║─Źet a m├┤┼żu medzi sebou obchodova┼ą priamo, bez potreby prevodu akt├şv na DEX.

Obchodovanie prebieha priamo z┬ápe┼ła┼żenky obchodn├şkov prostredn├şctvom inteligentn├Żch zml├║v. Inteligentn├ę zmluvy s├║ samostatne spustite─żn├ę ─Źasti k├│du ulo┼żen├ę v blockchaine. Mnoho pou┼ż├şvate─żov uprednost┼łuje pou┼ż├şvanie DEX, preto┼że poskytuje viac s├║kromia a slobody ako ┼ítandardn├í burza. Treba v┼íak r├íta┼ą aj s kompromismi. Ak sa vyskytn├║ probl├ęmy, nedostatok KYC (pozna┼ą svojho z├íkazn├şka) a z├íkazn├şckej podpory m├┤┼żu by┼ą problematick├ę.

Niektor├ę DEX pou┼ż├şvaj├║ model knihy objedn├ívok, ako napr├şklad Binance DEX. Najnov┼í├şm v├Żvojom je model automatick├Ż tvorca trhu (Automated Market Maker, AMM), ako napr. Pancake Swap a Uniswap. AMM tie┼ż pou┼ż├şvaj├║ inteligentn├ę zmluvy, ale na ur─Źovanie cien pou┼ż├şvaj├║ in├Ż model. Na v├Żmenu svojich tokenov pou┼ż├şvaj├║ kupuj├║ci prostriedky v poole likividity. Poskytovatelia likvidity, ktor├ş poskytuj├║ prostriedky poolu, ├║─Źtuj├║ transak─Źn├ę poplatky ka┼żd├ęmu, kto pool vyu┼ż├şva.

Mimoburzov├ę obchodovanie

Na druhej strane m├íme mimoburzov├ę obchodovanie. Finan─Źn├ę akt├şva a cenn├ę papiere sa obchoduj├║ priamo medzi makl├ęrmi, obchodn├şkmi a d├şlermi. Spotov├ę obchodovanie na mimoburzovom trhu vyu┼ż├şva viacero komunika─Źn├Żch met├│d na organizovanie obchodov, vr├ítane telef├│nov a okam┼żit├Żch spr├ív.

Mimoburzov├ę obchody pon├║kaj├║ ur─Źit├ę v├Żhody v─Ćaka tomu, ┼że nemusia pou┼ż├şva┼ą knihu objedn├ívok. Ak obchodujete s akt├şvom s n├şzkou likviditou, ako s├║ napr├şklad mince s n├şzkou kapitaliz├íciou, ve─żk├í objedn├ívka m├┤┼że sp├┤sobi┼ą odch├Żlku. Burza ─Źasto nedok├í┼że ├║plne splni┼ą va┼íu objedn├ívku za po┼żadovan├║ cenu, tak┼że na dokon─Źenie objedn├ívky mus├şte akceptova┼ą vy┼í┼íie ceny. Z tohto d├┤vodu pon├║kaj├║ ve─żk├ę mimoburzov├ę obchody ─Źasto lep┼íie ceny.┬á

Upozor┼łujeme, ┼że ke─Ć s├║ objedn├ívky pr├şli┼í ve─żk├ę, odch├Żlka sa m├┤┼że vyskytn├║┼ą aj pri likvidn├Żch akt├şvach, ako napr├şklad BTC. Tak┼że ve─żk├ę objedn├ívky BTC m├┤┼żu ┼ąa┼żi┼ą aj z mimoburzov├Żch obchodov.┬á


Ak├Ż je rozdiel medzi spot trhmi a trhmi s futures?

U┼ż sme spomenuli, ┼że na spot trhoch sa obchod uskuto─Źn├ş okam┼żite s takmer okam┼żit├Żm doru─Źen├şm. Na druhej strane, trh s futures pou┼ż├şva zmluvy splatn├ę k d├ítumu v bud├║cnosti. Kupuj├║ci a pred├ívaj├║ci sa dohodn├║ na obchode s ur─Źit├Żm mno┼żstvom tovaru za konkr├ętnu cenu v bud├║cnosti. Ke─Ć zmluva nadobudne splatnos┼ą v de┼ł vyrovnania, kupuj├║ci a pred├ívaj├║ci namiesto dodania akt├şva zvy─Źajne prist├║pia k pe┼ła┼żn├ęmu vyrovnaniu.

Viac inform├íci├ş o futures n├íjdete v ─Źasti ─îo s├║ forwardov├ę a futures kontrakty.


Ak├Ż je rozdiel medzi spotov├Żm obchodovan├şm a mar┼żov├Żm obchodovan├şm?

Mar┼żov├ę obchodovanie je dostupn├ę na niektor├Żch spot trhoch, ale nie je to to ist├ę ako spotov├ę obchodovanie. Ako sme u┼ż spomenuli, spotov├ę obchodovanie si vy┼żaduje, aby ste si akt├şvum okam┼żite ├║plne k├║pili a prevzali dod├ívku. Mar┼żov├ę obchodovanie, na druhej strane, v├ím umo┼ż┼łuje po┼żi─Źa┼ą si prostriedky s ├║rokom od tretej strany, ─Źo v├ím umo┼ż┼łuje vstupova┼ą do v├Ą─Ź┼í├şch poz├şci├ş. Po┼żi─Źiavanie ako tak├ę d├íva obchodn├şkovi s mar┼żami potenci├íl v├Żraznej┼í├şch ziskov. Z├írove┼ł to v┼íak zvy┼íuje potenci├ílne straty, tak┼że by ste si mali d├íva┼ą pozor, aby ste nepri┼íli o cel├║ svoju po─Źiato─Źn├║ invest├şciu.


Ako obchodova┼ą na spot trhu na platforme Binance

Po zaregistrovan├ş ├║─Źtu na platforme Binance je spotov├ę obchodovanie na platforme Binance jednoduch├ę. Po─Ćme sa pozrie┼ą, ako platforma Binance vn├şma burzu a presk├║ma┼ą, ako uskuto─Źni┼ą spotov├Ż obchod. Platformu na spotov├ę obchodovanie n├íjdete umiestnen├şm kurzora my┼íi nad [Obchodova┼ą] a kliknut├şm na [Spot] na domovskej str├ínke Binance.


Teraz uvid├şte ─Źas┼ą obchodovania, ktor├ę obsahuje nieko─żko r├┤znych sekci├ş z├íujmu.

1. V hornej ─Źasti m├┤┼żete vidie┼ą obchodn├Ż p├ír kryptomien a ─Ćal┼íie inform├ície o trhu, ako je denn├í zmena ceny a objem.

2. V knihe objedn├ívok s├║ uveden├ę v┼íetky otvoren├ę pr├şkazy na n├íkup a predaj akt├şva usporiadan├ę pod─ża ceny. Zelenou farbou s├║ ozna─Źen├ę pr├şkazy na n├íkup a ─Źervenou pr├şkazy na predaj. Ke─Ć zad├íte trhov├║ objedn├ívku na n├íkup akt├şva, dostanete najni┼ż┼íiu pon├║kan├║ cenu. Ak je na splnenie va┼íej objedn├ívky potrebn├Ż v├Ą─Ź┼í├ş objem, presunie sa na ─Ćal┼íiu najni┼ż┼íiu po┼żadovan├║ cenu.

3. Tu vid├şte graf s prisp├┤sobite─żn├Żmi historick├Żmi ├║dajmi o cen├ích. V okne s├║ zabudovan├ę n├ístroje TradingView, ─Źo s├║ rozmanit├ę n├ístroje technickej anal├Żzy.

4. V pravom hornom rohu m├┤┼żete vyh─żad├íva┼ą r├┤zne obchodn├ę p├íry. Tu si m├┤┼żete vybra┼ą p├ír kryptomien, s ktor├Żmi chcete obchodova┼ą na spotovom trhu, a tie┼ż si kliknut├şm na mal├ę hviezdi─Źky ulo┼żi┼ą svoje ob─ż├║ben├ę p├íry do z├ílo┼żiek. V┼íimnite si, ┼że kryptomeny nemus├şte nutne kupova┼ą cez fiat. Ak n├íhodou m├íte in├ę kryptomeny, m├┤┼żete ich vymeni┼ą aj za in├ę mince a tokeny na spotovom trhu.

5. V tejto ─Źasti vytvor├şte objedn├ívky na n├íkup alebo predaj. M├┤┼żete vidie┼ą, ┼że sa moment├ílne nach├ídza v sekcii [Spot]. Ni┼ż┼íie si m├┤┼żete vybra┼ą medzi pr├şkazmi [Limit], [Market] a [Stop-limit].

Po─Ćme sa pozrie┼ą na najpriamej┼í├ş spotov├Ż obchod, ak├Ż m├┤┼żete urobi┼ą: trhov├Ż pr├şkaz. V na┼íom pr├şklade chcete k├║pi┼ą bitcoiny (BTC) v hodnote 1 000 USD (BUSD). Ak to chcete urobi┼ą, sta─Ź├ş zada┼ą 1 000 do po─ża [Total] a klikn├║┼ą na tla─Źidlo [Buy BTC]. Burza okam┼żite doru─Ź├ş BUSD predajcovi a vy dostanete BTC v hodnote 1 000 $ (BUSD).


V├Żhody a nev├Żhody spotov├Żch trhov

Ka┼żd├Ż typ obchodovania a strat├ęgie, s ktorou sa stretnete, m├í svoje v├Żhody a nev├Żhody. Pochopenie t├Żchto skuto─Źnost├ş v├ím pom├┤┼że zn├ş┼żi┼ą riziko a obchodova┼ą sebavedomej┼íie. Spotov├ę obchodovanie patr├ş k t├Żm jednoduch┼í├şm, no st├íle m├í svoje siln├ę a slab├ę str├ínky.

V├Żhody spotov├Żch trhov

1. Ceny s├║ transparentn├ę a vych├ídzaj├║ len z ponuky a dopytu na trhu. Tento aspekt kontrastuje s trhom term├şnovan├Żch obchodov, ktor├Ż ─Źasto obsahuje viacero referen─Źn├Żch cien. Napr├şklad┬ácena marky na term├şnovom trhu Binance je┬áodvoden├í od in├Żch inform├íci├ş, vr├ítane miery financovania, cenov├ęho indexu a z├íkladu k─║zav├ęho priemeru (MA). Na niektor├Żch tradi─Źn├Żch trhoch m├┤┼że by┼ą trhov├í cena ovplyvnen├í aj ├║rokov├Żmi sadzbami.

2. Spotov├ęho obchodovania je jednoduch├ę z├║─Źastni┼ą sa v─Ćaka jednoduch├Żm pravidl├ím, odmen├ím a rizik├ím. Ke─Ć investujete 500 USD na spotovom trhu v BNB, m├┤┼żete si ─żahko vypo─Ź├şta┼ą svoje riziko na z├íklade v├í┼ího vstupu a aktu├ílnej ceny.

3. M├┤┼żete to ÔÇ×nastavi┼ą a zabudn├║┼ąÔÇť. Na rozdiel od obchodovania s deriv├ítmi a┬ámar┼żami sa pri spotovom obchodovan├ş nemus├şte ob├íva┼ą, ┼że v├ís zlikviduj├║ alebo dostanete v├Żzvu na dodato─Źn├ę vyrovnanie. Do obchodu m├┤┼żete vst├║pi┼ą alebo vyst├║pi┼ą kedyko─żvek budete chcie┼ą. Svoju invest├şciu tie┼ż nemus├şte neust├íle kontrolova┼ą, pokia─ż nechcete robi┼ą kr├ítkodob├ę obchody.

Nev├Żhody spotov├Żch trhov

1. V z├ívislosti od toho, s ─Ź├şm obchodujete, v├ím na spotov├Żch trhoch m├┤┼żu zanecha┼ą akt├şva, ktor├ę je nepohodln├ę dr┼ża┼ą. Komodity s├║ mo┼żno najlep┼í├şm pr├şkladom. Ak si v┼íimnete n├íkup ropy, budete musie┼ą prevzia┼ą fyzick├ę doru─Źenie akt├şva. Pri kryptomen├ích v├ím dr┼żanie tokenov a minc├ş d├íva zodpovednos┼ą za ich bezpe─Źnos┼ą a ochranu. Obchodovan├şm s deriv├ítmi futures sa st├íle m├┤┼żete dosta┼ą do expoz├şcie t├Żmto akt├şvam, ale vyrovna┼ą ich s hotovos┼ąou.

2. Pri ur─Źit├Żch akt├şvach, jednotlivcoch a spolo─Źnostiach je stabilita cenn├í. Napr├şklad spolo─Źnos┼ą, ktor├í chce p├┤sobi┼ą v zahrani─Ź├ş, potrebuje pr├şstup k cudzej mene na dev├şzovom trhu. Ak by sa spoliehali na spotov├Ż trh, pl├ínovanie v├Żdavkov a pr├şjmov by bolo ve─żmi nestabiln├ę.┬á

3. Potenci├ílne zisky pri spotovom obchodovan├ş s├║ ove─ża men┼íie ako pri obchodovan├ş s futures alebo mar┼żou. Rovnak├ę mno┼żstvo kapit├ílu m├┤┼żete vyu┼żi┼ą na obchodovanie s v├Ą─Ź┼í├şmi poz├şciami.


Z├ívere─Źn├ę my┼ílienky

Spotov├ę obchodovanie na spotov├Żch trhoch je jedn├Żm z najbe┼żnej┼í├şch sp├┤sobov obchodovania, najm├Ą pre za─Źiato─Źn├şkov. Hoci je to jednoduch├ę, v┼żdy je dobr├ę ma┼ą ─Ćal┼íie znalosti o jeho v├Żhod├ích, nev├Żhod├ích a potenci├ílnych strat├ęgi├ích. Okrem z├íkladov by ste mali zv├í┼żi┼ą skombinovanie svojich vedomost├ş so sol├şdnou┬átechnickou, ┬áfundament├ílnou anal├Żzou a┬áanal├Żzou sentimentu.