Vysvetlenie pojmu bid-ask spread a┬áodch├Żlky
Domov
Články
Vysvetlenie pojmu bid-ask spread a┬áodch├Żlky

Vysvetlenie pojmu bid-ask spread a┬áodch├Żlky

Za─Źiato─Źn├şk
Zverejnen├ę Jun 10, 2021Aktualizovan├ę Feb 10, 2023
8m

TL;DR 

Rozlo┼żenie bid-ask spread je rozdiel medzi najni┼ż┼íou cenou po┼żadovanou za akt├şvum a┬ánajvy┼í┼íou pon├║kanou cenou. Likvidn├ę akt├şva ako bitcoin maj├║ men┼íie rozlo┼żenie ako akt├şva s┬áni┼ż┼íou likviditou a┬áobjemom obchodov.

Odch├Żlka nast├íva vtedy, ke─Ć sa obchod uskuto─Źn├ş s┬ápriemernou cenou inou ako t├í, ktor├í bola p├┤vodne po┼żadovan├í. Toto sa ─Źasto vyskytuje pri trhov├Żch objedn├ívkach. Ak likvidita nie je dostato─Źn├í na uskuto─Źnenie va┼íej objedn├ívky alebo je trh nestabiln├Ż, kone─Źn├í cena objedn├ívky sa m├┤┼że zmeni┼ą. Ak chcete bojova┼ą proti odch├Żlke pomocou akt├şv s┬án├şzkou likviditou, m├┤┼żete sa pok├║si┼ą rozdeli┼ą svoju objedn├ívku na men┼íie ─Źasti.


Úvod

Ke─Ć nakupujete a┬ápred├ívate akt├şva na kryptoburze, trhov├ę ceny maj├║ priamu s├║vislos┼ą s┬áponukou a┬ádopytom. Okrem ceny s├║ ─Ćal┼í├şmi d├┤le┼żit├Żmi faktormi, ktor├ę treba zv├í┼żi┼ą, objem obchodov, likvidita trhu a┬átypy objedn├ívok. V┬áz├ívislosti od trhov├Żch podmienok a┬átypov objedn├ívok, ktor├ę pou┼ż├şvate, nie v┼żdy dosiahnete tak├║ cenu, za ktor├║ chcete obchodova┼ą.

Medzi kupuj├║cimi a┬ápred├ívaj├║cimi prebieha neust├íle vyjedn├ívanie, ktor├ę vytv├íra rozp├Ątie medzi oboma stranami (rozlo┼żenie bid-ask spread). V┬áz├ívislosti od mno┼żstva akt├şva, s┬áktor├Żm chcete obchodova┼ą, a┬ájeho volatility, sa m├┤┼żete stretn├║┼ą aj s┬áodch├Żlkou (viac inform├íci├ş nesk├┤r). Aby ste sa vyhli ak├Żmko─żvek prekvapeniam, z├şskanie z├íkladn├Żch znalost├ş o┬áknihe objedn├ívok na burze v├ím ve─żmi u─żah─Ź├ş ┼żivot.


─îo je rozlo┼żenie bid-ask spread?

Rozlo┼żenie bid-ask spread je rozdiel medzi najvy┼í┼íou cenou ponuky a┬ánajni┼ż┼íou cenou dopytu knihy objedn├ívok. Na tradi─Źn├Żch trhoch rozlo┼żenie ─Źasto vytv├íraj├║ tvorcovia trhu alebo poskytovatelia likvidity pre brokerov. Na kryptotrhoch spread vznik├í z┬ád├┤vodu rozdielu medzi limitn├Żmi pr├şkazmi kupuj├║cich a┬ápred├ívaj├║cich.

Ak chcete uskuto─Źni┼ą okam┼żit├Ż n├íkup za trhov├║ cenu, mus├şte akceptova┼ą najni┼ż┼íiu cenu dopytu od predajcu. Ak chcete uskuto─Źni┼ą okam┼żit├Ż predaj, akceptujete najvy┼í┼íiu cenu ponuky kupuj├║ceho. Likvidnej┼íie akt├şva (napr├şklad forex) maj├║ u┼ż┼íie rozlo┼żenie bid-ask spread, ─Źo znamen├í, ┼że kupuj├║ci a┬ápred├ívaj├║ci m├┤┼żu vykon├íva┼ą svoje pr├şkazy bez toho, aby sp├┤sobili v├Żznamn├ę zmeny v┬ácene akt├şv. Je to sp├┤soben├ę ve─żk├Żm objemom objedn├ívok v┬áknihe objedn├ívok. ┼áir┼íie rozlo┼żenie bid-ask spread bude ma┼ą v├Żraznej┼íie cenov├ę v├Żkyvy pri uzatv├íran├ş ve─żk├Żch objemov objedn├ívok.


Tvorcovia trhu a┬ározlo┼żenie bid-ask spread

Koncept likvidity je pre finan─Źn├ę trhy z├íkladnou nevyhnutnos┼ąou. Ak sa pok├║site obchodova┼ą na trhoch s┬án├şzkou likviditou, m├┤┼że sa sta┼ą, ┼że budete ─Źaka┼ą hodiny alebo dokonca dni, k├Żm k┬áva┼íej objedn├ívke n├íjdete protistranu.

Vytv├íranie likvidity je d├┤le┼żit├ę, no nie v┼íetky trhy maj├║ dostatok likvidity len od jednotliv├Żch obchodn├şkov. Na tradi─Źn├Żch trhoch napr├şklad makl├ęri a┬átvorcovia trhu poskytuj├║ likviditu v├Żmenou za zisky z┬áarbitr├í┼że.

Tvorca trhu m├┤┼że vyu┼żi┼ą rozlo┼żenie bid-ask spread s├║─Źasn├Żm n├íkupom a┬ápredajom akt├şva. Predajom za vy┼í┼íiu cenu dopytu a┬áopakovan├Żm n├íkupom za cenu ponuky m├┤┼żu tvorcovia trhu pova┼żova┼ą rozlo┼żenie za zisk z┬áarbitr├í┼że. Dokonca aj mal├ę rozlo┼żenie m├┤┼że poskytn├║┼ą zna─Źn├ę zisky, ak sa obchoduje vo ve─żkom mno┼żstve cel├Ż de┼ł. Akt├şva s┬ávysok├Żm dopytom maj├║ men┼íie rozlo┼żenia, ke─Ć┼że tvorcovia trhu s├║┼ąa┼żia a┬ázmen┼íuj├║ rozlo┼żenie.

Tvorca trhu m├┤┼że napr├şklad s├║─Źasne pon├║knu┼ą n├íkup BNB za 350┬áUSD za coin a┬ápreda┼ą BNB za 351┬áUSD, ─Ź├şm sa vytvor├ş rozp├Ątie 1┬áUSD. Ka┼żd├Ż, kto chce okam┼żite obchodova┼ą na trhu, bude musie┼ą splni┼ą svoje poz├şcie. Rozlo┼żenie je teraz ─Źist├Żm ziskom z┬áarbitr├í┼że pre tvorcu trhu, ktor├Ż pred├íva to, ─Źo kupuje, a┬ákupuje to, ─Źo pred├íva.


Grafy h─║bky trhu a┬ározlo┼żenie bid-ask spread

Pozrime sa na nieko─żko pr├şkladov kryptomien v┬áre├ílnom svete a┬ána vz┼ąah medzi objemom, likviditou a┬ározlo┼żen├şm bid-ask spread. V┬ápou┼ż├şvate─żskom rozhran├ş burzy Binance m├┤┼żete jednoducho zobrazi┼ą rozlo┼żenie bid-ask spread prepnut├şm na zobrazenie grafu [H─║bka]. Toto tla─Źidlo sa nach├ídza v┬ápravom hornom rohu z├│ny grafov.


Mo┼żnos┼ą [H─║bka] zobrazuje grafick├ę zn├ízornenie knihy objedn├ívok akt├şva. Zelenou farbou vid├şte mno┼żstvo a┬ácenu pon├║k, ─Źervenou farbou mno┼żstvo a┬ácenu dopytov. Medzera medzi t├Żmito dvoma oblas┼ąami je rozlo┼żenie bid-ask spread, ktor├ę m├┤┼żete vypo─Ź├şta┼ą tak, ┼że od ─Źervenej ceny dopytu odpo─Ź├ştate zelen├║ cenu ponuky.


Ako u┼ż bolo uveden├ę, medzi likviditou a┬ámen┼í├şmi rozlo┼żeniami bid-ask spread existuje implicitn├Ż vz┼ąah. Objem obchodov je be┼żne pou┼ż├şvan├Żm ukazovate─żom likvidity, tak┼że o─Źak├ívame vy┼í┼íie objemy s┬ározlo┼żeniami bid-ask spread ako percentu├ílne vyjadrenie ceny akt├şva. Pri intenz├şvne obchodovan├Żch kryptomen├ích, akci├ích a┬áin├Żch akt├şvach je medzi obchodn├şkmi ove─ża v├Ą─Ź┼íia konkurencia, preto┼że chc├║ vyu┼żi┼ą rozlo┼żenie bid-ask spread.


Percentu├ílne vyjadrenie rozlo┼żenia bid-ask spread

Aby bolo mo┼żn├ę porovna┼ą rozlo┼żenie bid-ask spread r├┤znych kryptomien alebo akt├şv, je potrebn├ę vyjadrenie v┬ápercent├ích. V├Żpo─Źet je jednoduch├Ż:

(cena dopytu - cena ponuky)/cena dopytu x 100 = percentu├ílne vyjadrenie rozlo┼żenia bid-ask spread

Vezmime si ako pr├şklad BIFI. V┬á─Źase p├şsania tohto ─Źl├ínku bola cena dopytu BIFI 907┬áUSD a┬ácena ponuky 901┬áUSD. Tento rozdiel n├ím d├íva rozlo┼żenie bid-ask spread na ├║rovni 6┬áUSD. 6┬áUSD vydelen├ę 907┬áUSD, potom vyn├ísoben├ę 100, n├ím d├íva kone─Źn├ę percentu├ílne vyjadrenie rozlo┼żenia bid-ask spread na ├║rovni pribli┼żne 0,66┬á%.


Teraz predpokladajme, ┼że rozlo┼żenie bid-ask spread bitcoinu je 3┬áUSD. Aj ke─Ć je to polovica toho, ─Źo sme videli pri BIFI, ke─Ć ich porovn├íme v┬ápercentu├ílnom vyjadren├ş, rozlo┼żenie bid-ask spread bitcoinu je iba 0,0083┬á%. BIFI m├í tie┼ż v├Żrazne ni┼ż┼í├ş objem obchodov, ─Źo podporuje na┼íu te├│riu, ┼że menej likvidn├ę akt├şva maj├║ tendenciu ma┼ą v├Ą─Ź┼íie rozlo┼żenia bid-ask spread.

U┼ż┼íie rozlo┼żenie bitcoinu n├ím umo┼ż┼łuje vyvodi┼ą ur─Źit├ę z├ívery. Akt├şvum s┬ámen┼í├şm percentu├ílnym rozlo┼żen├şm bid-ask spread bude pravdepodobne ove─ża likvidnej┼íie. Ak chcete uskuto─Źni┼ą objemn├ę trhov├ę objedn├ívky, zvy─Źajne hroz├ş men┼íie riziko, ┼że budete musie┼ą zaplati┼ą cenu, ktor├║ ste neo─Źak├ívali.


─îo je odch├Żlka?

Odch├Żlka sa be┼żne vyskytuje na trhoch s┬ávysokou volatilitou alebo n├şzkou likviditou. Odch├Żlka nast├íva vtedy, ke─Ć sa obchod uskuto─Źn├ş s┬áinou cenou, ako bola o─Źak├ívan├í.┬á

Predpokladajme napr├şklad, ┼że chcete zada┼ą objemn├║ trhov├║ n├íkupn├║ objedn├ívku v┬áhodnote 100┬áUSD, ale trh nem├í potrebn├║ likviditu na splnenie va┼íej objedn├ívky za t├║to cenu. V┬ád├┤sledku toho budete musie┼ą prija┼ą ─Ćal┼íie objedn├ívky (nad 100┬áUSD), k├Żm sa va┼ía objedn├ívka ├║plne nevypln├ş. To sp├┤sob├ş, ┼że priemern├í cena v├í┼ího n├íkupu bude vy┼í┼íia ako 100┬áUSD. Tomuto hovor├şme odch├Żlka.

In├Żmi slovami, ke─Ć vytvor├şte trhov├║ objedn├ívku, burza automaticky prirad├ş v├í┼í n├íkup alebo predaj k┬álimit pr├şkazom v┬áknihe objedn├ívok. Kniha objedn├ívok v├ím prirad├ş najlep┼íiu cenu, ale v┬ápr├şpade nedostato─Źn├ęho objemu pre po┼żadovan├║ cenu za─Źnete postupova┼ą ─Ćalej v┬áre┼ąazci objedn├ívok. V├Żsledkom tohto procesu je, ┼że trh vypln├ş va┼íu objedn├ívku za neo─Źak├ívan├ę, odli┼ín├ę ceny.

V┬ákryptomen├ích je odch├Żlka be┼żn├Żm javom u┬áautomatizovan├Żch tvorcov trhu a┬ádecentralizovan├Żch b├║rz. Odch├Żlka m├┤┼że by┼ą viac ako 10┬á% o─Źak├ívanej ceny pre volatiln├ę altcoiny alebo tie s┬án├şzkou likviditou.


Pozit├şvna odch├ŻlkaÔÇŹ

Odch├Żlka nemus├ş znamena┼ą len, ┼że skon─Ź├şte s┬áhor┼íou cenou, ako ste o─Źak├ívali. Pozit├şvna odch├Żlka m├┤┼że nasta┼ą, ak sa cena zn├ş┼żi po─Źas zad├ívania n├íkupnej objedn├ívky alebo zv├Ż┼íi, ak zad├íte predajn├║ objedn├ívku. Aj ke─Ć je to nezvy─Źajn├ę, na niektor├Żch vysoko volatiln├Żch trhoch sa m├┤┼że vyskytn├║┼ą pozit├şvna odch├Żlka.


Tolerancia odch├Żlky

Niektor├ę burzy v├ím umo┼ż┼łuj├║ manu├ílne nastavenie ├║rovne tolerancie odch├Żlky, aby ste mohli obmedzi┼ą potenci├ílnu odch├Żlku. T├║to mo┼żnos┼ą uvid├şte pri automatizovan├Żch tvorcoch trhu, ako je PancakeSwap na BNB Smart Chain a┬áUniswap na sieti Ethereum.


Ve─żkos┼ą odch├Żlky, ktor├║ si nastav├şte, m├┤┼że ma┼ą dominov├Ż efekt na ─Źas potrebn├Ż na vybavenie va┼íej objedn├ívky. Ak nastav├şte n├şzku odch├Żlku, vyplnenie va┼íej objedn├ívky m├┤┼że trva┼ą dlho, pr├şpadne sa nevypln├ş v├┤bec. Ak ju nastav├şte pr├şli┼í vysoko, in├Ż obchodn├şk alebo bot m├┤┼że vidie┼ą va┼íu ─Źakaj├║cu objedn├ívku a┬ápredbehn├║┼ą v├ís.┬á

V┬átomto pr├şpade k┬ápredbehnutiu d├┤jde, ke─Ć in├Ż obchodn├şk nastav├ş vy┼í┼í├ş poplatok gas ako vy, aby k├║pil akt├şvum ako prv├Ż. Ved├║ci hr├í─Ź potom zad├í ─Ćal┼í├ş obchod, aby v├ím akt├şvum predal za najvy┼í┼íiu cenu, ktor├║ ste ochotn├ş prija┼ą na z├íklade va┼íej tolerancie odch├Żlky.


Minimaliz├ícia negat├şvnej odch├Żlky

Aj ke─Ć sa odch├Żlke nie v┼żdy d├í vyhn├║┼ą, existuje nieko─żko strat├ęgi├ş, pomocou ktor├Żch sa m├┤┼żete pok├║si┼ą o┬ájej minimaliz├íciu.

1. Namiesto ve─żkej objedn├ívky sk├║ste rozlo┼żi┼ą objedn├ívku na viac men┼í├şch blokov. Pozorne sledujte knihu objedn├ívok, aby ste si rozlo┼żili svoje objedn├ívky a┬ádbajte na to, aby ste nezadali objedn├ívky, ktor├ę s├║ v├Ą─Ź┼íie ako dostupn├Ż objem.

2. Ak pou┼ż├şvate decentralizovan├║ burzu, nezabudnite zapo─Ź├şta┼ą poplatky za transakciu. Niektor├ę siete maj├║ vysok├ę poplatky naviazan├ę na prev├ídzku blockchainu. Tieto m├┤┼żu vymaza┼ą ak├ęko─żvek dosiahnut├ę zisky pri snahe vyhn├║┼ą sa odch├Żlke.

3. Ak obchodujete s┬áakt├şvami s┬án├şzkou likviditou, ako je napr├şklad mal├Ż pool likvidity, va┼ía obchodn├í aktivita m├┤┼że v├Żrazne ovplyvni┼ą cenu akt├şva. Jedna transakcia m├┤┼że zaznamena┼ą mal├║ odch├Żlku, ale ve─ża men┼í├şch ovplyvn├ş cenu ─Ćal┼íieho bloku transakci├ş, ktor├ę uskuto─Źn├şte.

4. Pou┼żite limit pr├şkazy. Tieto pr├şkazy zabezpe─Źuj├║, ┼że pri obchodovan├ş dostanete cenu, ktor├║ chcete, pr├şpadne lep┼íiu. Aj ke─Ć obetujete r├Żchlos┼ą trhovej objedn├ívky, m├┤┼żete si by┼ą ist├ş, ┼że nezaznamen├íte ┼żiadnu negat├şvnu odch├Żlku.


Z├ívere─Źn├ę my┼ílienky

Ke─Ć obchodujete s┬ákryptomenou, nezabudnite, ┼że rozlo┼żenie bid-ask spread alebo odch├Żlka m├┤┼żu zmeni┼ą kone─Źn├║ cenu va┼íich obchodov. Nie v┼żdy sa im d├í vyhn├║┼ą, oplat├ş sa v┼íak bra┼ą to do ├║vahy pri prij├şman├ş rozhodnut├ş. Pri men┼í├şch obchodoch to m├┤┼że by┼ą minim├ílne, ale nezabudnite, ┼że pri objemn├Żch objedn├ívkach m├┤┼że by┼ą priemern├í cena za jednotku vy┼í┼íia, ako sa o─Źak├ívalo.

Pre ka┼żd├ęho, kto experimentuje s┬ádecentralizovan├Żm financovan├şm, je pochopenie odch├Żlky d├┤le┼żitou s├║─Źas┼ąou z├íkladov obchodovania. Bez ur─Źit├Żch z├íkladn├Żch vedomost├ş riskujete, ┼że pri predbiehan├ş alebo nadmernej odch├Żlke pr├şdete o┬ásvoje peniaze.