Czym Jest Spread Bid-Ask i Po┼Ťlizg
Strona Główna
Artykuły
Czym Jest Spread Bid-Ask i Po┼Ťlizg

Czym Jest Spread Bid-Ask i Po┼Ťlizg

Pocz─ůtkuj─ůcy
Opublikowane Jun 10, 2021Zaktualizowane Feb 10, 2023
8m

TL;DR 

Spread bid-ask to r├│┼╝nica mi─Ödzy najni┼╝sz─ů ┼╝─ůdan─ů cen─ů ask aktywa a najwy┼╝sz─ů cen─ů bid. Aktywa p┼éynne, takie jak Bitcoin, maj─ů mniejszy spread ni┼╝ aktywa o mniejszej p┼éynno┼Ťci i wolumenie obrotu (jak niszowe, alternatywne kryptowaluty).

Po┼Ťlizg ma miejsce, gdy transakcja zostanie rozliczona po ┼Ťredniej cenie, kt├│ra jest inna ni┼╝ pierwotnie ┼╝─ůdana. Cz─Östo zdarza si─Ö to podczas wykonywania zlece┼ä typu market. Je┼Ťli nie ma wystarczaj─ůcej p┼éynno┼Ťci, aby zrealizowa─ç Twoje zlecenie lub rynek jest niestabilny, ostateczna cena zlecenia mo┼╝e ulec zmianie. Aby zwalczy─ç po┼Ťlizg przy aktywach o niskiej p┼éynno┼Ťci, mo┼╝esz spr├│bowa─ç podzieli─ç zlecenie na mniejsze cz─Ö┼Ťci.


Wprowadzenie

Kiedy kupujesz i sprzedajesz aktywa na gie┼édzie krypto, ceny rynkowe s─ů bezpo┼Ťrednio zwi─ůzane z poda┼╝─ů i popytem. Opr├│cz ceny inne wa┼╝ne czynniki, kt├│re nale┼╝y wzi─ů─ç pod uwag─Ö, to wolumen transakcji, p┼éynno┼Ť─ç rynku i rodzaje zlece┼ä. W zale┼╝no┼Ťci od warunk├│w rynkowych i typ├│w zlece┼ä, kt├│rych u┼╝ywasz, nie zawsze otrzymasz ┼╝─ůdan─ů cen─Ö przy wykonywaniu transakcji.

Mi─Ödzy kupuj─ůcymi i sprzedaj─ůcymi trwaj─ů ci─ůg┼ée negocjacje, kt├│re tworz─ů spread mi─Ödzy obiema stronami (spread bid-ask). W zale┼╝no┼Ťci od ilo┼Ťci aktyw├│w, kt├│rymi chcesz handlowa─ç i ich zmienno┼Ťci, mo┼╝esz r├│wnie┼╝ napotka─ç po┼Ťlizg (wi─Öcej o tym p├│┼║niej). Aby wi─Öc unikn─ů─ç niespodzianek, zdobycie podstawowej wiedzy na temat ksi─Ögi zlece┼ä gie┼édy zajmie nieco czasu.


Czym jest spread bid-ask?

Spread bid-ask to r├│┼╝nica mi─Ödzy najwy┼╝sz─ů┬ácen─ů bid a najni┼╝sz─ů cen─ů ask w ksi─Ödze zlece┼ä. Na tradycyjnych rynkach spread jest cz─Östo tworzony przez maker├│w rynku lub broker├│w zapewniaj─ůcych p┼éynno┼Ť─ç. Na rynkach krypto spread jest wynikiem r├│┼╝nicy mi─Ödzy zleceniami limit od kupuj─ůcych i sprzedaj─ůcych.
Je┼Ťli chcesz dokona─ç natychmiastowego zakupu po cenie rynkowej, musisz zaakceptowa─ç najni┼╝sz─ů┬ácen─Ö ask od sprzedawcy. Je┼Ťli chcesz dokona─ç natychmiastowej sprzeda┼╝y, otrzymasz najwy┼╝sz─ů cen─Ö bid od kupuj─ůcego. Bardziej┬áp┼éynne aktywa (takie jak forex) maj─ů w─Ö┼╝szy spread bid-ask, co oznacza, ┼╝e kupuj─ůcy i sprzedaj─ůcy mog─ů realizowa─ç swoje zlecenia bez powodowania znacz─ůcych zmian w cenie aktyw├│w. Wynika to z du┼╝ej ilo┼Ťci zlece┼ä w ksi─Ödze zlece┼ä. Szerszy spread bid-ask b─Ödzie tworzy┼é wi─Öksze wahania cen podczas zamykania du┼╝ych zlece┼ä.


Makerzy rynku i spread bid-ask

Poj─Öcie p┼éynno┼Ťci ma zasadnicze znaczenie dla rynk├│w finansowych. Je┼Ťli spr├│bujesz handlowa─ç na rynkach o niskiej p┼éynno┼Ťci, mo┼╝esz czeka─ç godzinami lub nawet dniami, a┼╝ inny trader dopasuje Twoje┬ázlecenie.

Tworzenie p┼éynno┼Ťci jest wa┼╝ne, ale nie wszystkie rynki maj─ů wystarczaj─ůc─ů p┼éynno┼Ť─ç od samych inwestor├│w. Na przyk┼éad na tradycyjnych rynkach brokerzy i makerzy rynku zapewniaj─ů p┼éynno┼Ť─ç w zamian za zyski z arbitra┼╝u.

Maker rynku mo┼╝e skorzysta─ç ze spreadu bid-ask po prostu kupuj─ůc i sprzedaj─ůc jednocze┼Ťnie aktywa. Powtarzanie procesu sprzeda┼╝y po wy┼╝szej cenie ask i kupna po ni┼╝szej cenie bid, mo┼╝e da─ç market makerom mo┼╝liwo┼Ť─ç traktowania spreadu jako zysk z arbitra┼╝u. Nawet niewielki spread mo┼╝e zapewni─ç znaczne zyski, je┼Ťli b─Ödzie handlowany w du┼╝ych ilo┼Ťciach przez ca┼éy dzie┼ä. Aktywa o du┼╝ym popycie maj─ů mniejsze spready, poniewa┼╝ market makerzy konkuruj─ů i zaw─Ö┼╝aj─ů spread.

Na przyk┼éad market maker mo┼╝e jednocze┼Ťnie zaoferowa─ç kupno┬áBNB po cenie $350 za monet─Ö i sprzeda┼╝ BNB za $351, tworz─ůc spread $1. Ka┼╝dy, kto chce handlowa─ç natychmiast na rynku, b─Ödzie wype┼éni─ç ich zlecenia. Spread jest teraz czystym zyskiem z arbitra┼╝u dla market makera, kt├│ry sprzedaje to, co kupuje, i kupuje to, co sprzedaje.


Wykresy g┼é─Öboko┼Ťci i spread bid-ask

Przyjrzyjmy si─Ö kilku przyk┼éadom kryptowalut z prawdziwego ┼Ťwiata oraz relacjom mi─Ödzy wolumenem, p┼éynno┼Ťci─ů i spreadem bid-ask. W interfejsie gie┼édy Binance mo┼╝esz ┼éatwo zobaczy─ç spread bid-ask, prze┼é─ůczaj─ůc si─Ö na widok wykresu [G┼é─Öboko┼Ť─ç]. Ten przycisk znajduje si─Ö w prawym g├│rnym rogu obszaru wykresu.


Opcja [G┼é─Öboko┼Ť─ç] pokazuje graficzn─ů reprezentacj─Ö ksi─Ögi zlece┼ä aktywa. Na zielono wida─ç ilo┼Ť─ç i cen─Ö bid, a na czerwono ilo┼Ť─ç i cen─Ö ask. R├│┼╝nica mi─Ödzy tymi dwoma obszarami to spread bid-ask, kt├│ry mo┼╝na obliczy─ç, bior─ůc czerwon─ů cen─Ö ask i odejmuj─ůc zielon─ů cen─Ö bid.


Jak wspomnieli┼Ťmy wcze┼Ťniej, istnieje domniemany zwi─ůzek mi─Ödzy p┼éynno┼Ťci─ů a mniejszymi spreadami bid-ask. Wolumen obrotu jest powszechnie u┼╝ywanym wska┼║nikiem p┼éynno┼Ťci, dlatego spodziewamy si─Ö wy┼╝szych wolumen├│w z mniejszymi spreadami bid-ask jako procentem ceny aktyw├│w. Intensywnie handlowane kryptowaluty, akcje i inne aktywa maj─ů znacznie wi─Öksz─ů konkurencj─Ö mi─Ödzy traderami, kt├│rzy chc─ů skorzysta─ç ze spreadu bid-ask.


Procent spreadu bid-ask

Aby por├│wna─ç spread bid-ask dla r├│┼╝nych kryptowalut lub aktyw├│w, musimy oceni─ç go w uj─Öciu procentowym. Obliczenie jest proste:

(Cena Ask - Cena Bid)/Cena Ask x 100 = Procent Spreadu Bid-Ask

We┼║my jako przyk┼éad BIFI. W momencie pisania BIFI mia┼éo cen─Ö ask $907 i cen─Ö bid $901. Ta r├│┼╝nica daje nam spread bid-ask wynosz─ůcy $6. $6 podzielone przez $907, a nast─Öpnie pomno┼╝one przez 100, daje nam ostateczny procent spreadu bid-ask wynosz─ůcy oko┼éo 0,66%.


Za┼é├│┼╝my teraz, ┼╝e Bitcoin ma spread bid-ask wynosz─ůcy $3. Chocia┼╝ jest to po┼éowa tego, co widzieli┼Ťmy u BIFI, kiedy por├│wnamy te liczby w uj─Öciu procentowym, spread bid-ask Bitcoina wynosi tylko 0,0083%. BIFI ma r├│wnie┼╝ znacznie ni┼╝szy wolumen obrotu, co potwierdza nasz─ů teori─Ö, ┼╝e mniej p┼éynne aktywa maj─ů zwykle wi─Öksze spready bid-ask.

W─Ö┼╝szy spread Bitcoina pozwala wyci─ůgn─ů─ç pewne wnioski. Aktywa z mniejszym procentem spreadu bid-ask prawdopodobnie b─Öd─ů znacznie bardziej p┼éynne. Je┼Ťli chcesz realizowa─ç du┼╝e┬ázlecenia market, zwykle istnieje mniejsze ryzyko, ┼╝e b─Ödziesz musia┼é(-a) zap┼éaci─ç cen─Ö, kt├│rej si─Ö nie spodziewa┼ée┼Ť(-a┼Ť).


Czym jest po┼Ťlizg?

Po┼Ťlizg jest cz─Östym zjawiskiem na rynkach o du┼╝ej zmienno┼Ťci lub niskiej p┼éynno┼Ťci. Ma on miejsce, gdy transakcja zostaje zrealizowana po innej cenie ni┼╝ oczekiwano lub ┼╝─ůdano.┬á

Za┼é├│┼╝my na przyk┼éad, ┼╝e chcesz z┼éo┼╝y─ç du┼╝e zlecenie kupna market po $100, ale rynek nie ma wystarczaj─ůcej p┼éynno┼Ťci, aby zrealizowa─ç zlecenie po tej konkretnej cenie. W rezultacie b─Ödziesz musia┼é(-a) przyj─ů─ç nast─Öpuj─ůce zlecenia (powy┼╝ej $100), dop├│ki Twoje zlecenie nie zostanie ca┼ékowicie zrealizowane. Spowoduje to, ┼╝e ┼Ťrednia cena Twojego zakupu b─Ödzie wy┼╝sza ni┼╝ $100 i to w┼éa┼Ťnie nazywamy po┼Ťlizgiem.

Innymi s┼éowy, kiedy tworzysz zlecenie market, gie┼éda automatycznie dopasowuje Tw├│j zakup lub sprzeda┼╝, aby ograniczy─ç zlecenia w ksi─Ödze zlece┼ä. Ksi─Öga zlece┼ä dopasuje Ci najlepsz─ů cen─Ö, ale zaczniesz i┼Ť─ç dalej w g├│r─Ö ksi─Ögi zlece┼ä, je┼Ťli nie b─Ödzie wystarczaj─ůcych wolumen├│w dla ┼╝─ůdanej ceny. Ten proces powoduje, ┼╝e rynek wype┼énia Twoje zlecenie po nieoczekiwanych, gorszych cenach.

W krypto po┼Ťlizg jest cz─Östym zjawiskiem w┬ásystemach z automatycznymi animatorami rynku (AMM) i┬ázdecentralizowanych gie┼édach. Po┼Ťlizg mo┼╝e wynosi─ç ponad 10% oczekiwanej ceny dla┬áaltoin├│w niestabilnych lub o niskiej p┼éynno┼Ťci.


Pozytywny po┼Ťlizg

Po┼Ťlizg niekoniecznie oznacza, ┼╝e otrzymasz gorsz─ů cen─Ö ni┼╝ oczekiwa┼ée┼Ť(-a┼Ť). Dodatni po┼Ťlizg mo┼╝e nast─ůpi─ç, je┼Ťli cena spadnie akurat podczas sk┼éadania zlecenia kupna lub wzro┼Ťnie, a ty z┼éo┼╝ysz zlecenie sprzeda┼╝y. Cho─ç rzadko, na niekt├│rych wysoce niestabilnych rynkach mo┼╝e wyst─ůpi─ç dodatni po┼Ťlizg.


Tolerancja po┼ŤlizguÔÇŹ

Niekt├│re gie┼édy umo┼╝liwiaj─ů r─Öczne ustawienie poziomu tolerancji po┼Ťlizgu, aby ograniczy─ç wszelkie po┼Ťlizgi, kt├│rych mo┼╝esz do┼Ťwiadczy─ç. Zobaczysz t─Ö opcj─Ö w systemach automatycznego animowania rynku, takich jak PancakeSwap na Binance Smart Chain i Uniswap z Ethereum.


Ustawiony przez Ciebie po┼Ťlizg mo┼╝e mie─ç wp┼éyw na czas realizacji zlecenia. Je┼Ťli ustawisz po┼Ťlizg na niskim poziomie, realizacja zlecenia mo┼╝e zaj─ů─ç wiele czasu lub wcale nie nast─ůpi. Je┼Ťli ustawisz go zbyt wysoko, inny trader lub bot mo┼╝e zobaczy─ç Twoje oczekuj─ůce zlecenie i spr├│buje Ci─Ö front-runowa─ç.┬á

W takim przypadku front running ma miejsce, gdy inny trader ustala wy┼╝sz─ů op┼éat─Ö gas ni┼╝ Ty, aby najpierw kupi─ç aktywa. Front runner wprowadza nast─Öpnie kolejn─ů transakcj─Ö, aby sprzeda─ç kryptowalut─Ö Tobie po najwy┼╝szej cenie, jak─ů chcesz przyj─ů─ç w oparciu o swoj─ů tolerancj─Ö po┼Ťlizgu.


Minimalizowanie ujemnego po┼Ťlizgu

Chocia┼╝ nie zawsze mo┼╝esz unikn─ů─ç po┼Ťlizgu, istniej─ů pewne strategie, kt├│rych mo┼╝esz u┼╝y─ç, aby spr├│bowa─ç go zminimalizowa─ç.

1. Zamiast wykona─ç du┼╝e zlecenie, spr├│buj rozbi─ç je na mniejsze cz─Ö┼Ťci. Uwa┼╝nie obserwuj ksi─Ög─Ö zlece┼ä, aby roz┼éo┼╝y─ç zlecenia, upewniaj─ůc si─Ö, ┼╝e nie sk┼éadasz ich wi─Ökszych ni┼╝ dost─Öpny wolumen.

2. Je┼Ťli korzystasz ze zdecentralizowanej gie┼édy, nie zapomnij uwzgl─Ödni─ç op┼éat transakcyjnych. Niekt├│re sieci maj─ů wysokie op┼éaty w zale┼╝no┼Ťci od ruchu blockchaina, kt├│re mog─ů anulowa─ç wszelkie zyski, unikaj─ůc po┼Ťlizgu.

3. Je┼Ťli masz do czynienia z aktywami o niskiej p┼éynno┼Ťci, takimi jak ma┼éa pula p┼éynno┼Ťci, Twoja dzia┼éalno┼Ť─ç handlowa mo┼╝e znacz─ůco wp┼éyn─ů─ç na cen─Ö aktyw├│w. Pojedyncza transakcja mo┼╝e do┼Ťwiadczy─ç niewielkiego po┼Ťlizgu, ale wiele mniejszych wp┼éynie na cen─Ö nast─Öpnego bloku transakcji, kt├│re wykonasz.
4. Korzystaj ze zlece┼ä limit. Zlecenia te zapewniaj─ů, ┼╝e podczas handlu otrzymasz ┼╝─ůdan─ů lub lepsz─ů cen─Ö. Po┼Ťwi─Öcaj─ůc szybko┼Ť─ç zlecenia market, mo┼╝esz by─ç pewien(-na), ┼╝e nie do┼Ťwiadczysz ┼╝adnego negatywnego po┼Ťlizgu.


Przemy┼Ťlenia Ko┼äcowe

Handluj─ůc kryptowalutami, nie zapominaj, ┼╝e spread bid-ask lub po┼Ťlizg mo┼╝e zmieni─ç ostateczn─ů cen─Ö wykonania Twoich transakcji. Nie zawsze mo┼╝esz ich unikn─ů─ç, ale warto wzi─ů─ç je pod uwag─Ö podejmuj─ů decyzje handlowe. W przypadku mniejszych transakcji mo┼╝e to by─ç minimalne, ale pami─Ötaj, ┼╝e przy du┼╝ych zleceniach ┼Ťrednia cena za jednostk─Ö mo┼╝e by─ç wy┼╝sza ni┼╝ oczekiwano.

Dla ka┼╝dego, kto eksperymentuje ze zdecentralizowanymi finansami, zrozumienie po┼Ťlizgu jest wa┼╝n─ů cz─Ö┼Ťci─ů podstaw procesu handlowego. Bez podstawowej wiedzy nara┼╝asz si─Ö na wysokie ryzyko utraty pieni─Ödzy w wyniku wyprzedzania (front-running) lub nadmiernego po┼Ťlizgu.