Ay─▒ Piyasas─▒ Nedir?
Ana sayfa
Makaleler
Ay─▒ Piyasas─▒ Nedir?

Ay─▒ Piyasas─▒ Nedir?

Ba┼člang─▒├ž Seviyesi
Yay─▒nlanma: Aug 5, 2020G├╝ncellenme: Jan 31, 2023
6m

─░├žerik


Giri┼č

Finans piyasalar─▒┬átrendler ┼čeklinde hareket eder. Daha iyi┬áyat─▒r─▒m kararlar─▒ almak i├žin bu trendlerin farklar─▒n─▒ anlamak ├Ânemlidir. Bu farklar neden ├Ânemlidir? ├ç├╝nk├╝ farkl─▒ piyasa trendleri son derece farkl─▒ piyasa ko┼čullar─▒ yaratabilir. Altta yatan trendin ne oldu─čunu bilmiyorsan─▒z, de─či┼čen ko┼čullara uyum sa─člaman─▒z nas─▒l m├╝mk├╝n olabilir?

Piyasa trendi, piyasan─▒n gitti─či genel y├Ând├╝r. Ay─▒ piyasas─▒nda fiyatlar genel olarak d├╝┼č├╝┼čtedir. Ay─▒ piyasalar─▒, ├Âzellikle de yeni ba┼člayanlar i├žin yat─▒r─▒m ya da al─▒m sat─▒m yapman─▒n zorlay─▒c─▒ oldu─ču d├Ânemlerdir.┬á

Kripto al─▒m sat─▒m─▒ yapan ki┼čilerin ve teknik analistlerin ├žo─ču, var oldu─ču s├╝re boyunca┬áBitcoinÔÇÖin bir makro bo─ča trendinde oldu─ču konusunda hemfikirdir. Fakat Bitcoin, birka├ž ac─▒mas─▒z kripto para ay─▒ piyasas─▒ndan da ge├žmi┼čtir. Bu trendler genellikle, Bitcoin fiyat─▒nda %80ÔÇÖin ├╝zerinde bir d├╝┼č├╝┼č yarat─▒rken altcoinler ise kolayl─▒kla %90ÔÇÖ─▒n ├╝zerinde d├╝┼č├╝┼čler ya┼čayabilir. Peki bu d├Ânemlerde ne yapabilirsiniz?

Bu makalede ay─▒ piyasas─▒n─▒n ne oldu─čundan, bu t├╝r piyasalara nas─▒l haz─▒rlanabilece─činizden ve bu s├╝re├žte nas─▒l kar elde edebilece─činizden bahsedece─čiz.

─░lk olarak bo─ča piyasalar─▒ hakk─▒nda okumak isterseniz┬áBo─ča Piyasas─▒ Nedir? makalemize g├Âz atabilirsiniz.


Ay─▒ piyasas─▒ nedir?

Ay─▒ piyasas─▒,┬áfinans piyasas─▒nda fiyatlar─▒n d├╝┼č├╝┼č g├Âsterdi─či bir d├Ânem olarak tan─▒mlanabilir. Ay─▒ piyasalar─▒ son derece riskli ve deneyimsiz ki┼čiler i├žin al─▒m sat─▒m yapmas─▒ zor olabilir. Ay─▒ piyasalar─▒ b├╝y├╝k kay─▒plara kolayca neden olabilir ve yat─▒r─▒mc─▒lar─▒ finans piyasalar─▒na geri d├Ânmelerine engel olabilecek kadar korkutabilir. Bunlar nas─▒l ger├žekle┼čir?┬á
Al─▒m sat─▒m yapanlar aras─▒nda yayg─▒n bir s├Âz vard─▒r: ÔÇťYukar─▒ ├ž─▒karken merdivenle, a┼ča─č─▒ inerken asans├ÂrleÔÇŁ. Bunun anlam─▒, yukar─▒ y├Ânl├╝ hareketlerin yava┼č ve istikrarl─▒, a┼ča─č─▒ y├Ânl├╝ hareketlerin ise daha keskin ve ani oldu─čudur. Neden b├Âyle olur? Fiyat d├╝┼čmeye ba┼člad─▒─č─▒nda bir├žok ki┼či piyasadan ├ž─▒kmak i├žin acele eder. Bunu ya┬ánakit parada beklemek ya da┬áuzun pozisyondan elde ettikleri karlar─▒ kilitlemek i├žin yaparlar. Piyasadan ├ž─▒kmak i├žin acele eden sat─▒c─▒lar─▒n daha fazla ki┼činin sat─▒┼č yaparak pozisyonlar─▒ndan ├ž─▒kmas─▒na neden olmas─▒yla da h─▒zla bir domino etkisi ortaya ├ž─▒kabilir. Piyasa y├╝ksek┬ákald─▒raca sahipse d├╝┼č├╝┼č daha da katlanabilir. Geni┼č ├žapl─▒┬álikidasyonlar daha da y─▒k─▒c─▒ bir etki yaratarak┬á┼čiddetli bir sat─▒┼č dalgas─▒na neden olur.
Bununla birlikte,┬ábo─ča piyasalar─▒ da ├žo┼čkunun hakim oldu─ču evrelerden ge├žebilir. Bu d├Ânemlerde, fiyatlar ola─čan d─▒┼č─▒ h─▒zla y├╝kselir, korelasyonlar her zamankinden daha y├╝ksektir ve varl─▒klar─▒n b├╝y├╝k k─▒sm─▒ h─▒zl─▒ bir y├╝kseli┼čtedir.
Yat─▒r─▒mc─▒lar ay─▒ piyasalar─▒nda tipik olarak ÔÇťay─▒ y├Ânl├╝d├╝r,ÔÇŁ yani fiyatlar─▒n d├╝┼čmesi beklentisi i├žindedirler. Bu ayn─▒ zamanda┬ápiyasa duyarl─▒l─▒─č─▒n─▒n da genel olarak d├╝┼č├╝k oldu─ču anlam─▒na gelir. Fakat piyasan─▒n t├╝m kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ aktif┬ák─▒sa pozisyonlarda yer almayabilir. Bu da, fiyatlar─▒n d├╝┼čmesini bekledikleri ve ortaya bir f─▒rsat ├ž─▒kmas─▒ ihtimaline kar┼č─▒ pozisyon almaya haz─▒r olabilecekleri anlam─▒na gelir.


Ay─▒ piyasas─▒ ├Ârnekleri

Daha ├Ânce bahsetti─čimiz gibi bir├žok yat─▒r─▒mc─▒ i┼čleme a├ž─▒ld─▒─č─▒ g├╝nden bu yana┬áBitcoinÔÇÖin bir makro bo─ča trendinde oldu─čunu d├╝┼č├╝n├╝r. Bunun anlam─▒ bu bo─ča trendi i├žinde ay─▒ piyasalar─▒n─▒n olmad─▒─č─▒ m─▒d─▒r? Hay─▒r. Bitcoin, Aral─▒k 2017ÔÇÖde fiyat─▒n─▒n 20.000 USDÔÇÖye y├╝kselmesinin ard─▒ndan ciddi bir bo─ča piyasas─▒ ya┼čam─▒┼čt─▒r.


Bitcoin fiyat─▒, 2017 bo─ča piyasas─▒ndan sonra d├╝┼č├╝yor.


Ve 2018 ay─▒ piyasas─▒ndan ├Ânce 2014 y─▒l─▒nda Bitcoin %86 d├╝┼č├╝┼č g├Âstermi┼čtir.


Bitcoin, 2013ÔÇÖteki zirvesinden sonra %86 d├╝┼č├╝yor.┬á


Temmuz 2020 itibar─▒yla, daha ├Ânceki ay─▒ piyasalar─▒n─▒n dip noktas─▒ olan 3.000 USD civar─▒ndaki aral─▒k tekrar test edilmi┼č fakat hen├╝z hi├ž k─▒r─▒lmam─▒┼čt─▒r. Bu dip noktan─▒n alt─▒na d├╝┼č├╝lm├╝┼č olsayd─▒, birden fazla y─▒ll─▒k bir Bitcoin ay─▒ piyasas─▒n─▒n halen devam etmekte oldu─čuna y├Ânelik daha g├╝├žl├╝ bir sav ortaya at─▒labilirdi.


Bitcoin daha ├Ânceki ay─▒ piyasas─▒n─▒n dip aral─▒─č─▒n─▒ tekrar test ediyor.


Bu seviyenin alt─▒na d├╝┼č├╝lmedi─či i├žin COVID-19ÔÇÖun ard─▒ndan gelen ├ž├Âk├╝┼č├╝n yaln─▒zca aral─▒─č─▒n tekrar test edilmesi oldu─ču iddia edilebilir. Yine de s├Âz konusu┬áteknik analiz oldu─čunda kesin sonu├žlar yerine yaln─▒zca olas─▒l─▒klardan bahsedilebilir.
Ay─▒ piyasas─▒n─▒n dikkate de─čer di─čer ├Ârnekleri hisse senedi piyasas─▒ndan gelir.┬áB├╝y├╝k Bunal─▒m,┬á2008 Finansal Krizi ya da koronavir├╝s pandemisine ba─čl─▒ 2020 y─▒l─▒ndaki┬áhisse senedi piyasas─▒ ├ž├Âk├╝┼č├╝ ├Ânemli ├Ârneklerdir. Bu olaylar─▒n tamam─▒ Wall StreetÔÇÖte b├╝y├╝k zarara neden olmu┼č ve t├╝m hisse senedi fiyatlar─▒n─▒ etkilemi┼čtir. Nasdaq 100, Dow Jones End├╝stri Ortalamas─▒ (DJIA) ve S&P 500 Endeksi gibi┬ápiyasa endeksleri bu gibi zamanlarda b├╝y├╝k fiyat d├╝┼č├╝┼čleri ya┼čayabilir.


Ay─▒ ve bo─ča piyasas─▒n─▒n fark─▒ nedir?

Fark olduk├ža nettir.┬áBo─ča piyasas─▒nda fiyatlar y├╝kselir, ay─▒ piyasas─▒nda ise fiyatlar d├╝┼čer.
├ľnemli bir fark da, ay─▒ piyasas─▒n─▒n uzun konsolidasyon (yani yatay y├Ânl├╝ ya da bir aral─▒k i├žinde┬áfiyat hareketi g├Âsteren) d├Ânemlerinden ge├žebilece─čidir. Bunlar piyasa┬áoynakl─▒─č─▒n─▒n olduk├ža d├╝┼č├╝k oldu─ču ve al─▒m sat─▒m faaliyetlerinin azald─▒─č─▒ d├Ânemlerdir. Ayn─▒ ┼čeye bo─ča piyasalar─▒nda da rastlamak m├╝mk├╝nd├╝r, fakat bu t├╝r davran─▒┼člar ay─▒ piyasalar─▒nda daha yayg─▒nd─▒r. En nihayetinde, fiyatlar─▒n uzun bir s├╝re boyunca d├╝┼č├╝┼č e─čiliminde olmas─▒ ├žo─ču yat─▒r─▒mc─▒ i├žin ilgi ├žekici de─čildir.
Dikkate al─▒nmas─▒ gereken bir di─čer nokta da bir varl─▒kta k─▒sa pozisyona girmenin m├╝mk├╝n olup olmad─▒─č─▒d─▒r. Bir varl─▒kta┬ámarjinde ya da┬át├╝revleri kullanarak k─▒sa pozisyon a├žmak m├╝mk├╝n de─čilse al─▒m sat─▒m yapanlar ay─▒ y├Ânl├╝ yakla┼č─▒mlar─▒n─▒ yaln─▒zca nakit ya da┬ásabit coinler kar┼č─▒l─▒─č─▒nda sat─▒┼č yaparak ifade edebilir. Bu da, al─▒m yapmaya y├Ânelik ilginin ├žok az oldu─ču, daha uzun s├╝reli bir d├╝┼č├╝┼č trendi yaratarak yava┼č ve fazla etkinli─čin g├Âr├╝lmedi─či yatay y├Ânl├╝ bir fiyat hareketine neden olabilir.



Ay─▒ piyasas─▒nda nas─▒l al─▒m sat─▒m yap─▒l─▒r?

Al─▒m sat─▒m yapanlar─▒n kullanabilece─či en basit┬ástratejilerden biri nakitte (ya da┬ásabit coinlerde) kalmakt─▒r. Fiyatlar─▒n d├╝┼čmesinden huzursuz oluyorsan─▒z, piyasan─▒n tekrar bo─čaya y├Ânelmesini beklemeniz sizin i├žin daha iyi olabilir. Gelecekte bir noktada yeni bir┬ábo─ča piyasas─▒n─▒n ortaya ├ž─▒kaca─č─▒na dair bir beklenti varsa, bu bo─ča piyasas─▒ ortaya ├ž─▒kt─▒─č─▒na ondan faydalanabilirsiniz. Ayn─▒ zamanda, uzun y─▒llar hatta on y─▒llardan olu┼čan bir yat─▒r─▒m zaman ufkuyla uzun vadeli┬áHODLing yap─▒yorsan─▒z ay─▒ piyasas─▒ sizin i├žin do─črudan bir sat─▒┼č sinyali olmak zorunda de─čildir.
Al─▒m sat─▒m ve yat─▒r─▒m yapmak s├Âz konusu oldu─čunda,┬ápiyasa trendiyle ayn─▒ y├Ânde i┼člem yapmak genel olarak daha iyi bir fikirdir. Bu nedenle, ay─▒ piyasalar─▒ i├žin kazan├ž getirecek bir strateji de┬ák─▒sa pozisyonlar olabilir. Bu sayede bir varl─▒─č─▒n fiyat─▒ d├╝┼čt├╝─č├╝nde bu d├╝┼č├╝┼č ├╝zerinden kar elde edilebilir. Bunlar┬ág├╝nl├╝k,┬ádalgal─▒ al─▒m sat─▒mlar ya da┬ápozisyon al─▒m sat─▒mlar─▒ olabilir ÔÇô ana fikir trendle ayn─▒ y├Ânde i┼člemler yapmakt─▒r. Bununla birlikte, ters y├Ânl├╝ al─▒m sat─▒m yapan ki┼čiler ÔÇťtrendin aksi y├Ân├╝ndeÔÇŁ i┼člemler yapar, yani ba┼čl─▒ca trendin tersi y├Ânde al─▒m sat─▒mlar ger├žekle┼čtirir. Bunun nas─▒l yap─▒labilece─čini inceleyelim.
Ay─▒ piyasas─▒ durumunda ters y├Ânde al─▒m sat─▒m i├žin bir s─▒├žrama noktas─▒nda┬áuzun pozisyona girilir. Bu harekete kimi zaman ÔÇťay─▒ piyasas─▒ y├╝kseli┼čiÔÇŁ ya da ÔÇť├Âl├╝ kedi s─▒├žramas─▒ÔÇŁ ad─▒ verilir. Bir├žok ki┼či k─▒sa vadeli bir s─▒├žrama ├╝zerinden uzun pozisyona girme f─▒rsat─▒n─▒ ka├ž─▒rmak istemeyece─či i├žin trendin aksi y├Ân├╝ndeki bu fiyat hareketleri son derece┬áoynak olabilir. Fakat, genel ay─▒ piyasas─▒n─▒n sona erdi─či do─črulanana kadar s─▒├žraman─▒n ard─▒ndan d├╝┼č├╝┼č trendinin devam edece─či varsay─▒l─▒r.┬á
Bu nedenle al─▒m sat─▒mda ba┼čar─▒l─▒ ki┼čiler karlar─▒n─▒ al─▒r (son tepe noktalar─▒n─▒n civar─▒nda) ve ay─▒ trendi devam etmeden ├ž─▒k─▒┼č yapar. Aksi takdirde ay─▒ piyasas─▒ devam ederken┬áuzun pozisyonlar─▒nda s─▒k─▒┼č─▒p kalabilirler. Dolay─▒s─▒yla, bunun olduk├ža riskli bir strateji oldu─čunu belirtmek ├Ânemlidir. En deneyimli ki┼čiler bile┬ád├╝┼čen bir b─▒├ža─č─▒ yakalamaya ├žal─▒┼č─▒rken ciddi kay─▒plar ya┼čayabilir.┬á


Son d├╝┼č├╝nceler

Ay─▒ piyasas─▒n─▒n ne oldu─čundan, al─▒m sat─▒m yapanlar─▒n kendilerini nas─▒l koruyabilece─činden ve ay─▒ piyasalar─▒ndan nas─▒l kar elde edebileceklerinden bahsettik. ├ľzetle en do─črudan┬ástrateji, bir ay─▒ piyasas─▒ boyunca┬ánakitte kalmak ve al─▒m sat─▒m yapmak i├žin daha g├╝venli f─▒rsatlar─▒ beklemektir. Bunun yerine bir├žok ki┼či┬ák─▒sa pozisyonlar yaratmak i├žin de f─▒rsat kollayabilir. Bildi─čimiz ├╝zere, al─▒m sat─▒m konusunda┬ápiyasa trendini takip etmek daha ak─▒ll─▒cad─▒r.
Piyasa trendleri, ay─▒ piyasalar─▒ ya da al─▒m sat─▒m hakk─▒nda ba┼čka sorular─▒n─▒z varsa, toplulu─čumuzun sorular─▒n─▒z─▒ yan─▒tlayaca─č─▒ soru-cevap platformumuz┬áAcademy'ye Sor'a g├Âz atabilirsiniz.