Dlaczego stablecoiny trac膮 parytet?
Strona G艂贸wna
Artyku艂y
Dlaczego stablecoiny trac膮 parytet?

Dlaczego stablecoiny trac膮 parytet?

艢rednio zaawansowany
Opublikowane Oct 26, 2023Zaktualizowane Jan 11, 2024
6m


TL;DR

  • Stablecoiny utrzymuj膮 sta艂膮 cen臋 przy u偶yciu mechanizmu tzw. pegu, czyli powi膮zania.

  • Stablecoiny mog膮 by膰 albo zabezpieczone (zabezpieczone walut膮 fiat, krypto lub towarami), albo niezabezpieczone (regulowane algorytmami).

  • Przypadki z przesz艂o艣ci, jak np. UST w 2022 r., USDC i DAI w 2023 r. oraz USDR w 2023 r., ilustruj膮 s艂abo艣ci i komplikacje zwi膮zane z utrzymaniem parytetu.

Co to jest parytet stablecoina?

Stablecoin to rodzaj aktywa krypto, kt贸re ma mie膰 stosunkowo stabiln膮 warto艣膰. O ile kryptowaluty s膮 powszechnie znane z niestabilno艣ci, o tyle stablecoiny zosta艂y stworzone specjalnie po to, aby dawa膰 zabezpieczenie od waha艅 cenowych.

Stablecoiny utrzymuj膮 stabilno艣膰 poprzez tzw. parytet. Parytet to swego rodzaju zakotwiczenie warto艣ci. Kraj mo偶e powi膮za膰 warto艣膰 swoich pieni臋dzy z walut膮 innego kraju, aby zachowa膰 jej stabilno艣膰, i podobnie dzia艂aj膮 stablecoiny. Wiele stablecoin贸w, np. USDT i DAI, d膮偶y do utrzymania warto艣ci r贸wnej 1 $.

Co si臋 dzieje, kiedy stablecoin traci parytet?

Kiedy wycena stablecoina przestaje by膰 zgodna z wcze艣niej ustalon膮 warto艣ci膮 parytetu, jest聽 to tzw. zdarzenie utraty parytetu. Z biegiem lat stablecoiny zyska艂y niesamowite zastosowania praktyczne i obecnie przypadaj膮 na nie miliardy dolar贸w dziennego wolumenu handlowego.聽

Dlatego te偶 utrata parytetu mo偶e mie膰 daleko id膮ce konsekwencje. W dalszej cz臋艣ci artyku艂u przyjrzymy si臋 dotychczasowym przypadkom utraty parytetu przez stablecoiny. Wcze艣niej jednak sp贸jrzmy, jak stablecoiny zawiaduj膮 swoim parytetem.

W jaki spos贸b stablecoin utrzymuje parytet?

Stablecoiny zwykle dziel膮 si臋 na dwie kategorie 鈥 zabezpieczone i niezabezpieczone.

1. Stablecoiny zabezpieczone

Wi臋kszo艣膰 stablecoin贸w, kt贸re obecnie znajduj膮 si臋 w obiegu, to stablecoiny zabezpieczone, co oznacza, 偶e ich warto艣膰 jest zabezpieczona innymi aktywami. Te stablecoiny maj膮 by膰 zabezpieczone walutami fiat, innymi kryptowalutami lub towarami, np. z艂otem. W takich przypadkach ka偶demu wyemitowanemu stablecoinowi powinny teoretycznie odpowiada膰 odpowiednie aktywa w rezerwie.

Wygl膮da to tak:

  • Zabezpieczone walut膮 fiat: Ka偶dy token w obiegu powinien by膰 zabezpieczony r贸wnowa偶n膮 kwot膮 waluty fiat, np. dolara ameryka艅skiego. W zwi膮zku z tym ka偶dy wyemitowany stablecoin powinien podlega膰 wykupowi za aktywa bazowe. Przyk艂adowe stablecoiny zabezpieczone walutami fiat to FDUSD i USDT.

  • Zabezpieczone kryptowalutami: Te stablecoiny s膮 nadzabezpieczone kryptoaktywami lub koszykiem aktyw贸w krypto. Oznacza to, 偶e w ramach zabezpieczenia przechowuje si臋 kryptowaluty o warto艣ci przekraczaj膮cej warto艣膰 stablecoina, co zapewnia bufor na okoliczno艣膰 ewentualnych waha艅 cen. Przyk艂adowe stablecoiny zabezpieczone kryptowalutami to DAI i crvUSD.

  • Zabezpieczone towarami: Te stablecoiny s膮 spi臋te z cen膮 towar贸w, np. z艂ota. Monety te mog膮 potencjalnie stanowi膰 zabezpieczenie przed inflacj膮 i dawa膰 ekspozycj臋 na towar. Przyk艂adem stablecoina zabezpieczonego towarami z zabezpieczeniem w z艂ocie jest Pax Gold (PAXG).

Uwaga: Wprawdzie projekty stablecoin贸w cz臋sto powo艂uj膮 si臋 na swoje rezerwy i mechanizmy ustalania parytetu, ale weryfikowalno艣膰 i dok艂adno艣膰 takich twierdze艅 mo偶e by膰 r贸偶na. Dlatego wa偶ne jest, aby zachowa膰 ostro偶no艣膰 i uzna膰, 偶e poziom zabezpieczenia niekoniecznie wynosi 100%.

2. Stablecoiny niezabezpieczone

W przypadku stablecoin贸w niezabezpieczonych, zwanych r贸wnie偶 stablecoinami algorytmicznymi, regulacja poda偶y odbywa si臋 automatycznie przy u偶yciu kodowanych algorytm贸w i smart kontrakt贸w zgodnie z popytem rynkowym, dzi臋ki czemu cena stablecoina pozostaje zbli偶ona do jego parytetu.聽

Je偶eli cena spadnie poni偶ej warto艣ci odwzorowywanej przez niego waluty fiat, algorytm zmniejsza poda偶 w obiegu i d膮偶y do ponownego podniesienia ceny. Je偶eli z kolei cena przekroczy warto艣膰 waluty fiat, nast臋puje wprowadzenie nowych token贸w w celu obni偶enia warto艣ci stablecoina. Stablecoinem algorytmicznym by艂 token TerraUSD (UST).

Co si臋 zatem dzieje, kiedy stablecoiny trac膮 parytet, a ich cena spada poni偶ej warto艣ci rynkowej? Rozwa偶my kilka przyk艂ad贸w.

Dotychczasowe przypadki utraty parytetu przez stablecoiny

Oto kilka najbardziej nies艂awnych przypadk贸w utraty parytetu przez stablecoiny.

Maj 2022 r. - UST

W maju 2022 r. 艣wiat krypto prze偶y艂 historyczne wydarzenie, kiedy to parytet straci艂 stablecoin UST Terra. Do czasu tego zdarzenia natywny token sieci Terra, LUNA, by艂 贸sm膮 co do wielko艣ci monet膮 na 艣wiecie, szczyc膮c膮 si臋 kapitalizacj膮 rynkow膮 w wysoko艣ci 40 mld $. Przez t臋 utrat臋 parytetu zar贸wno tokeny UST, jak i LUNA sta艂y si臋 praktycznie bezwarto艣ciowe, wywo艂uj膮c 鈥瀔rypto zaraz臋鈥, reakcj臋 艂a艅cuchow膮, w ramach kt贸rej liczne projekty kryptowalutowe oraz firmy powi膮zane z projektem Terra ponios艂y znaczne straty. W tym niestabilnym okresie inne stablecoiny, np. token USDD sieci Tron i USN projektu Near Protocol, r贸wnie偶 tymczasowo straci艂y tzw. pegi, zanim odzyska艂y parytet.聽

Marzec 2023 r. - USDC i DAI

W marcu 2023 r. dwa czo艂owe stablecoiny, USDC i DAI, straci艂y parytet z powodu upadku trzech ameryka艅skich bank贸w: Silicon Valley Bank (SVB), Signature Bank i Silvergate Bank. Emitent tokena USDC, Circle, ujawni艂, 偶e 3,3 mld USD rezerw got贸wkowych s艂u偶膮cych do zabezpieczenia stablecoina by艂o trzymanych w SVB. W rezultacie token USDC tymczasowo straci艂 parytet i spad艂 o ponad 12% w ci膮gu jednego dnia.

Token DAI r贸wnie偶 prze偶ywa艂 wahania warto艣ci, g艂贸wnie dlatego, 偶e ponad po艂owa jego rezerw zabezpieczaj膮cych by艂a w贸wczas spi臋ta z tokenem USDC i powi膮zanymi z nim instrumentami. Sytuacja ustabilizowa艂a si臋, kiedy Rezerwa Federalna USA og艂osi艂a pomoc dla wierzycieli bank贸w, co doprowadzi艂o do powrotu USDC i DAI do odpowiednich parytet贸w.聽

Po tym incydencie nast膮pi艂a korekta sk艂adu rezerw obu stablecoin贸w, przy czym rezerwy got贸wkowe stablecoina USDC zosta艂y umieszczone g艂贸wnie w Bank of New York Mellon, a rezerwy stablecoina DAI zosta艂y rozdzielone na kilka stablecoin贸w i nast膮pi艂o zwi臋kszenie zasob贸w w aktywach 艣wiata rzeczywistego.

Pa藕dziernik 2023 r. - USDR

USDR, czyli Real USD, to stablecoin uruchomiony przez Tangible (natywny token TNGBL) w 2022 roku. Jest to stablecoin zpeggowany z USD, kt贸ry mia艂 by膰 zabezpieczony kombinacj膮 stokenizowanych nieruchomo艣ci i stablecoina DAI.聽

USDR mia艂 r贸wnie偶 mechanizm automatycznego ponownego zabezpieczania, w ramach kt贸rego po艂owa czynszu pobieranego od najemc贸w jest automatycznie przekierowywana do skarbu pa艅stwa. Mia艂o to pe艂ni膰 rol臋 mechanizmu stabilizacji kursu. Niestety pomimo tych 艣rodk贸w stabilizacyjnych stablecoin USDR 11 pa藕dziernika 2023 roku straci艂 parytet.

Jak do tego dosz艂o:

  • 11 pa藕dziernika token USDR prze偶y艂 gwa艂towny wzrost liczby 偶膮da艅 wykupu, kt贸re ostatecznie wynios艂y 10 mln USDR.

  • Ta ogromna suma 偶膮da艅 wykupu wydrenowa艂a skarbiec USDR ze wszystkich p艂ynnych rezerw stablecoin贸w DAI.

  • Poniewa偶 jako zabezpieczenie pozosta艂y niep艂ynne rezerwy stokenizowanych nieruchomo艣ci, zesp贸艂 Tangible nie by艂 w stanie od razu zrealizowa膰 偶膮da艅 wykupu.

  • Ten nag艂y kryzys p艂ynno艣ci doprowadzi艂 do znacznej niepewno艣ci w艣r贸d posiadaczy USDR, poniewa偶 moneta straci艂a parytet.

Wed艂ug niezale偶nych badaczy i cz艂onk贸w spo艂eczno艣ci USDR tokenizowane nieruchomo艣ci s艂u偶膮ce do zabezpieczenia USDR dzia艂a艂y w standardzie token贸w ERC-721, kt贸ry nie jest tak elastyczny, jak powszechnie stosowany ERC-20. Poniewa偶 token贸w ERC-721 nie da si臋 艂atwo dzieli膰 na cz臋艣ci u艂amkowe, utrudnia to wykup na czas.

Wnioski Ko艅cowe

W niestabilnym 艣wiecie kryptowalut stabilno艣膰 zapewniana przez stablecoiny by艂a podstawow膮 bezpieczn膮 przystani膮 dla inwestor贸w. Jednak, jak uczy historia, te stablecoiny zdecydowanie nie s膮 odporne na problemy. Ogromne zdarzenia zwi膮zane z upadkiem UST i USDR wskazuj膮 na to, 偶e s膮 one podatne na zewn臋trzne naciski finansowe i naturalne wady projektowe. Podobnie jak we wszystkich aspektach rynk贸w finansowych, tak i tutaj decyduj膮ce znaczenie ma wykonanie w艂asnej analizy przed podj臋ciem ryzyka.

Dalsza Lektura

Wy艂膮czenie Odpowiedzialno艣ci: Niniejsza tre艣膰 jest prezentowana u偶ytkownikowi w stanie, w jakim si臋 znajduje, wy艂膮cznie w celach og贸lnoinformacyjnych i edukacyjnych, bez jakichkolwiek gwarancji. Nie nale偶y jej interpretowa膰 jako porady finansowej, prawnej ani innego rodzaju porady specjalistycznej. Nie ma ona r贸wnie偶 charakteru zach臋ty do zakupu jakiegokolwiek konkretnego produktu ani us艂ugi. U偶ytkownik powinien zasi臋gn膮膰 w艂asnej porady u odpowiednich zawodowych doradc贸w. Je偶eli artyku艂 jest napisany przez osob臋 z zewn膮trz, nale偶y pami臋ta膰, 偶e wyra偶one pogl膮dy s膮 pogl膮dami tej osoby i nie musz膮 odzwierciedla膰 pogl膮d贸w Akademii Binance. Wi臋cej informacji mo偶na znale藕膰 w naszym pe艂nym wy艂膮czeniu odpowiedzialno艣ci tutaj. Ceny aktyw贸w cyfrowych bywaj膮 zmienne. Mo偶liwe, 偶e warto艣膰 Twojej inwestycji spadnie lub wzro艣nie i nie odzyskasz zainwestowanej kwoty. Ponosisz wy艂膮czn膮 odpowiedzialno艣膰 za swoje decyzje inwestycyjne, a Akademia Binance nie ponosi odpowiedzialno艣ci za ewentualne straty. To nie jest porada z zakresu finans贸w, prawa ani innej dziedziny. Aby uzyska膰 wi臋cej informacji, zapoznaj si臋 z naszymi Warunkami U偶ytkowania i Ostrze偶eniem o Ryzyku.