Paliwanag tungkol sa Mga Rate ng Interes
Talaan ng mga Nilalaman
Panimula
Ano ang rate ng interes?
Bakit mahalaga ang mga rate ng interes?
Ano ang isang negatibong rate ng interes?
Mga pangwakas na pananaw
Paliwanag tungkol sa Mga Rate ng Interes
HomeMga Artikulo
Paliwanag tungkol sa Mga Rate ng Interes

Paliwanag tungkol sa Mga Rate ng Interes

Baguhan
Published Dec 24, 2020Updated Jan 14, 2022
5m

TL;DR

Walang katuturan kung magpapahiram ng pera nang libre. Kung gustong manghiram ng $10,000 ni Alice kay Bob, kailangan ng pampinansyal na insentibo ni Bob para ipautang iyon sa kanya. Ang insentibong iyon ay nasa anyo ng interes – isang uri ng bayad na idaragdag sa halagang hihiramin ni Alice.

Ang mga rate ng interes ay malubhang nakakaapekto sa mas malawak na ekonomiya, dahil ang pagtaas o pagbaba sa kanila ay nakakaapekto sa pag-uugali ng mga tao. Sa pangkalahatan:

  • Dahil sa mas mataas na mga rate ng interes, nagiging kaakit-akit na magtipid ng pera dahil mas malaki ang babayaran sa iyo ng mga bangko para sa pagtatago ng iyong pera sa kanila. Hindi gaanong kaakit-akit ang manghiram ng pera dahil kailangan mong magbayad ng mas mataas na halaga sa credit na ilalabas mo.
  • Dahil sa mas mabababang rate ng interes, nagiging mas kaakit-akit na mangutang at gumastos ng pera – hindi masyadong kumikita ang iyong perang hindi nagagalaw. Dagdag pa, hindi mo kailangang magbayad ng malaking halaga sa hiniram mo.


Panimula

Gaya ng nakita natin sa Paano Gumagana ang Ekonomiya?, may mahalagang tungkulin ang credit sa pandaigdigang ekonomiya. Sa pangkalahatan, ito ang nagpapadali ng mga pampinansyal na transaksyon – ang mga indibidwal ay puwedeng gumamit ng kapital na wala sila at puwede nila itong bayaran sa ibang pagkakataon. Puwedeng gumamit ng credit ang mga negosyo para bumili ng mga resource, gamitin ang mga resource na iyon para kumita, at pagkatapos ay bayaran ang nagpahiram. Puwedeng kumuha ng pautang ang isang consumer para bumili ng mga produkto, at pagkatapos ay puwede niyang bayaran ang pautang nang hulugan sa paglipas ng panahon.

Siyempre, kailangang may pinansyal na insentibo para magpautang ang isang nagpapahiram. Kadalasan, naniningil sila ng interes. Sa artikulong ito, sisiyasatin natin nang mabuti ang mga rate ng interes at kung paano gumagana ang mga ito.


Ano ang rate ng interes?

Ang interes ay isang pagbabayad na kailangang ibigay sa isang nagpapahiram ng isang nanghihiram. Kung humiram si Alice ng pera mula kay Bob, puwedeng sabihin ni Bob na puwede mong makuha ang $ 10,000 na ito, pero mayroong 5% interes. Ang ibig sabihin nito ay kakailanganin ni Alice na bayaran ang orihinal na $ 10,000 (ang prinsipal) kasama ang 5% ng halagang iyon sa pagtatapos ng takdang panahon. Samakatuwid, ang kanyang kabuuang babayaran kay Bob ay, samakatuwid, $ 10,500.

Kaya, ang rate ng interes ay isang porsyento ng interes na kailangang bayaran bawat panahon. Kung ito ay 5% bawat taon, may babayaran si Alice na $ 10,500 sa unang taon. Mula doon, posible kang magkaroon ng:

  • isang simpleng rate ng interes - ang mga kasunod na taon ay magkakaroon ng 5% ng prinsipal

or 

  • isang pinagsamang rate ng interes - 5% ng $ 10,500 sa unang taon, pagkatapos ay 5% ng $ 10,500 + $525 = $ 11,025 sa ikalawang taon, at iba pa.


Bakit mahalaga ang mga rate ng interes?

Maliban na lang kung nakikipagtransaksyon ka gamit lang ang  mga cryptocurrency, cash, at mga gold coin, naaapektuhan ka ng mga rate ng interes, gaya ng karamihan. Kahit na makahanap ka ng paraan para mabayaran ang lahat gamit ang Dogecoin, mararamdaman mo pa rin ang mga epekto ng mga ito dahil sa kahalagahan ng mga ito sa ekonomiya.
Tingnan natin ang pangkomersyal na bangko – umiikot ang buong modelo ng negosyo nito (fractional reserve banking) sa paghiram at pagpapahiram ng pera. Kapag nagdeposito ka ng pera, kumikilos ka bilang nagpapahiram. Makakatanggap ka ng interes mula sa bangko dahil ipinapahiram nila sa ibang tao ang mga pondo mo. Sa kabaliktaran, kapag nanghiram ka ng pera, magbabayad ka ng interes sa bangko.

Ang mga komersyal na bangko ay walang gaanong kakayahang umangkop pagdating sa pagtatakda ng mga rate ng interes – ang mga entity na tinatawag na mga bangko sentral ang gumagawa niyon. Isipin ang US Federal Reserve, ang People's Bank of China, o ang Bank of England. Ang kanilang trabaho ay ang pakilusin ang ekonomiya para mapanatili itong masigla. Ang isa sa ginagawa nila para makamit ang mga layuning ito ay ang pagpapataas o pagpapababa ng mga rate ng interes.

Pag-isipan ito: kung mataas ang mga rate ng interes, makakatanggap ka ng higit na interes para sa pagpapautang sa iyong pera. Sa kabaligtaran, magiging mas mahal para sa iyo na humiram, dahil mas malaki ang babayaran mo. Gayundin, hindi masyadong kapaki-pakinabang ang pagpapautang kung mababa ang mga rate ng interes, pero nagiging kaakit-akit na mangutang.

Sa huli, kinokontrol ng mga hakbang na ito ang pag-uugali ng mga mamimili. Ang pagpapababa ng mga rate ng interes ay karaniwang ginagawa para pasiglahin ang paggastos sa mga oras kung kailan bumabagal ito, dahil hinihimok nito ang mga indibidwal at negosyo na humiram. Pagkatapos, dahil mas maraming credit ang available, inaasahang gagastusin nila ito.

Ang pagpapababa ng mga rate ng interes ay puwedeng isang mahusay na panandaliang hakbang para buhayin ulit ang ekonomiya, pero nagdudulot din ito ng inflation. Mas maraming credit ang available, pero pareho pa rin ang dami ng mga mapagkukunan. Sa madaling salita, tumataas ang pangangailangan para sa mga kalakal, pero hindi ang supply. Samakatuwid, nagsisimulang tumaas ang mga presyo hanggang sa maabot ang balanse.

Sa puntong iyon, puwedeng magsilbing countermeasure ang matataas na rate ng interes. Dahil sa pagtatakda sa mga ito nang mataas, nababawasan ang dami ng credit na nasa sirkulasyon, dahil magsisimulang bayaran ng bawat isa ang kanilang mga utang. Dahil nag-aalok ang mga bangko ng magagandang rate sa yugtong ito, ise-save na lang ng mga indibidwal ang kanilang pera para kumita ng interes. Sa mas kaunting pangangailangan para sa mga kalakal, bumababa ang inflation – pero bumabagal ang paglago ng ekonomiya.



Ano ang isang negatibong rate ng interes?

Kadalasan, tinatalakay ng mga ekonomista at eksperto ang mga negatibong rate ng interes. Tulad ng naiisip mo, ang mga ito ay mga rate na sub-zero na hinihingi sa iyong magbayad para makapagpahiram ng pera – o kahit nga para itago ito sa isang bangko. Dahil dito, nagiging mas magastos para sa mga bangko na magpautang. At ginagawa din nitong magastos ang mag-save.

Mukha itong isang konseptong walang lohika. Siyempre, nasa nagpapahiram ang panganib na puwedeng hindi bayaran ng nanghihiram ang utang, bakit dapat silang magbayad? 

Ito marahil ang dahilan kung bakit ang mga negatibong rate ng interes ang isa sa mga huling solusyon para maayos ang mga bumabagsak na ekonomiya. Nagmumula ang ideya sa takot na posibleng gustuhin ng mga taong hawakan ang kanilang mga pera sa panahon ng pabagsak na ekonomiya, at maghintay hanggang sa makabangon ito bago lumahok sa anumang aktibidad na pang-ekonomiya. 

Kapag negatibo ang mga rate, walang katuturan ang gawing ito – lumalabas na mas makatwirang mga opsyon ang paghiram at paggastos. Ito ang dahilan kung bakit ang mga negatibong rate ng interes ay itinuturing na isang wastong hakbang ng ilan sa ilalim ng hindi pangkaraniwang mga kondisyon ng ekonomiya.


Mga pangwakas na pananaw

Sa mabilis na pagtingin, mukhang ang mga rate ng interes ay isang konseptong medyo madaling maunawaan. 

Gayunpaman, mahalagang bahagi ang mga ito ng mga modernong ekonomiya – tulad ng nakita natin, ang pag-adjust ng mga ito ay puwedeng bumago sa pag-uugali ng mga indibidwal at negosyo. Ito ang dahilan kung bakit aktibo ang mga bangko sentral sa paggamit sa mga ito para mapanatiling maayos ang mga ekonomiya ng mga bansa.

Mayroon ka pa bang mga tanong tungkol sa mga rate ng interes at sa ekonomiya? Tingnan ang aming platform ng Q&A, ang Ask Academy, kung saan sasagutin ng komunidad ng Binance ang iyong mga tanong.