NFT Kategorilerine Y├Ânelik Kapsaml─▒ Bir Rehber
Ana sayfa
Makaleler
NFT Kategorilerine Y├Ânelik Kapsaml─▒ Bir Rehber

NFT Kategorilerine Y├Ânelik Kapsaml─▒ Bir Rehber

Ba┼člang─▒├ž Seviyesi
Yay─▒nlanma: Aug 31, 2023G├╝ncellenme: Dec 1, 2023
8m

K─▒sa ├ľzet

  • NFT'ler veya di─čer ad─▒yla Benzersiz Tokenler, bir blockchaindeki belirli bir ├Âgenin veya i├žeri─čin m├╝lkiyetini, orijinalli─čini ve men┼čeini temsil eden benzersiz dijital varl─▒klard─▒r.┬á

  • NFT'ler kullan─▒m alanlar─▒na, etkile┼čim seviyelerine, token standartlar─▒na, lisanslamalar─▒na ve sunduklar─▒ haklara g├Âre s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir.┬á

  • NFT'leri s─▒n─▒fland─▒rman─▒n di─čer yollar─▒ aras─▒nda nadirlik, dayanak blockchain a─č─▒, birlikte ├žal─▒┼čabilirlik ve yarat─▒c─▒lar─▒ yer al─▒r.┬á

  • NFT d├╝nyas─▒ h─▒zla geli┼čmekte ve s├╝rekli yeni kullan─▒m alanlar─▒ ortaya ├ž─▒kmaktad─▒r. NFT'lerin daha fazla benimsenmesiyle daha inovatif NFT t├╝rlerinin say─▒s─▒ da artabilir.┬á

NFT nedir?

Bir NFT veya benzersiz token, t├╝r├╝n├╝n tek ├Ârne─či bir ├Âgenin veya sanal ├╝r├╝n├╝n m├╝lkiyetini veya orijinalli─činin ispat─▒n─▒ temsil eden bir dijital varl─▒kt─▒r. Bitcoin veya Ethereum gibi birbirinin yerine kullan─▒labilen ve ayn─▒ de─čere sahip kripto paralar─▒n aksine her NFT benzersizdir.┬á

NFT'ler, blockchain teknolojisi kullan─▒larak ve genellikle Ethereum ├╝zerinde olu┼čturulur. Bu tokenler ├že┼čitli pazar yerlerinde al─▒nabilir, sat─▒labilir veya takas edilebilir.

NFT'ler ├že┼čitli alanlarda ├Ânemli bir pop├╝lerlik kazanarak i├žerik ├╝reticilere ve koleksiyonerlere dijital i├žerik takas etmek ve edinmek i├žin yeni bir yol sunmu┼čtur. Bu dijital varl─▒klar sanat, sanal gayrimenkul, oyun ├Âgeleri ve koleksiyonluklar gibi farkl─▒ bir├žok kategoriyi kapsar.┬á

NFT'leri S─▒n─▒fland─▒rman─▒n Yayg─▒n Yollar─▒

NFT'ler ├že┼čitli kriterlere g├Âre s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir. NFT'leri s─▒n─▒fland─▒rman─▒n yayg─▒n yollar─▒ndan baz─▒lar─▒ ┼čunlard─▒r:

1. Kullan─▒m alanlar─▒na g├Âre┬á

NFT'leri s─▒n─▒fland─▒rman─▒n en yayg─▒n yolu dijital sanat, m├╝zik, koleksiyonluk, oyun ve sanal gayrimenkul gibi kullan─▒m alanlar─▒n─▒ g├Âz ├Ân├╝nde bulundurmakt─▒r.

2. Token standard─▒na g├Âre┬á

NFT'ler, ERC-721 veya ERC-1155 gibi olu┼čturulduklar─▒ token standard─▒na g├Âre s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir.

3. Platforma veya blockchaine g├Âre

NFT'ler, dayanak blockchain a─č─▒na veya NFT'lerin olu┼čturuldu─ču veya listelendi─či pazar yerine g├Âre s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir.┬á

4. Etkile┼čim seviyesine g├Âre

NFT'ler, etkile┼čim seviyelerine ba─čl─▒ olarak statik temsillerden son derece dinamik ve interaktif dijital koleksiyonlara kadar geni┼č s─▒n─▒flara ayr─▒labilir.┬á

NFT'leri s─▒n─▒fland─▒rman─▒n di─čer yollar─▒ aras─▒nda nadirlikleri, birlikte ├žal─▒┼čabilirlikleri ve yarat─▒c─▒lar─▒ yer al─▒r. NFT'leri s─▒n─▒fland─▒rmak i├žin kullan─▒lan en yayg─▒n y├Ântemlerden baz─▒lar─▒n─▒ daha ayr─▒nt─▒l─▒ bir ┼čekilde inceleyelim.┬á

Kullan─▒m Alanlar─▒na G├Âre NFT Kategorileri

NFT'ler kullan─▒m alanlar─▒na g├Âre bir├žok kategori alt─▒nda s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir:

1. Profil foto─čraflar─▒ (PFP)

NFT'leri profil foto─čraf─▒ olarak kullanma trendi ilk olarak 2017 y─▒l─▒nda Larva Labs taraf─▒ndan olu┼čturulan CryptoPunks'─▒n ortaya ├ž─▒k─▒┼č─▒yla pop├╝lerlik kazanm─▒┼čt─▒r. Bu kategorideki bir di─čer ├žok tan─▒nm─▒┼č koleksiyonluk ise NFT'lerin kullan─▒m alan─▒n─▒ fiziksel ├╝r├╝nleri ve ├ževrimd─▒┼č─▒ kul├╝p ├╝yeliklerini de i├žerecek ┼čekilde profil foto─čraflar─▒n─▒n ├žok daha ├Âtesine geni┼čleten Bored Ape Yacht Club'd─▒r (BAYC).┬á

2. Dijital sanat

Dijital sanat, en pop├╝ler NFT kategorilerinden biridir. Dijital tablolar─▒, ill├╝strasyonlar─▒, animasyonlar─▒ ve di─čer dijital g├Ârsel sanat t├╝rlerini i├žerir. Sanat├ž─▒lar dijital sanat eserlerini tokenle┼čtirerek m├╝lkiyetlerini ispat edebilir. Dijital sanat NFT'leri, sanat├ž─▒lar─▒n ├žal─▒┼čmalar─▒ ├╝zerinden yeni yollarla para kazanmas─▒na imkan tan─▒r.┬á

3. Müzik 

M├╝zisyenler m├╝ziklerini, alb├╝mlerini hatta sahne arkas─▒ ├Âzel i├žeriklerini NFT'ler olarak tokenle┼čtirebilir. Bu da m├╝zisyenlerin ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ do─črudan hayranlar─▒na satmas─▒na, ├Âzel i├žerikler sunmas─▒na ve ikincil sat─▒┼člardan telif hakk─▒ alabilmesine imkan tan─▒r.

4. Oyun i├ži ├Âgeler

Oyun i├ži ├Âgeler oyun NFT'lerinin en yayg─▒n formlar─▒ndan biridir ve belirli bir oyunda kullan─▒labilen silah, z─▒rh ve di─čer ekipmanlar gibi sanal varl─▒klar bu ├Âgeler aras─▒nda yer al─▒r. ├ľrne─čin Decentraland Giyilebilir ├ťr├╝nleri, Ethereum destekli bir sanal d├╝nya olan Decentraland'de giyilebilecek giyim veya aksesuar ├╝r├╝nleri sunar. Bu NFT'ler, oyuncular─▒n karakterlerini ki┼čiselle┼čtirmelerine imkan tan─▒r ve oyun i├ži deneyimlerini iyile┼čtirir.┬á

5. Sanal gayrimenkul

Bu kategori, sanal d├╝nya ve meta evrenlerdeki sanal alanlar─▒, m├╝lkleri ve alanlar─▒ i├žerir. Kullan─▒c─▒lar sanal gayrimenkulleri NFT'ler olarak alabilir, satabilir ve takas edebilir.

6. Hizmet 

Hizmet NFT'leri, hem dijital hem de fiziksel farkl─▒ bir├žok hizmet ve ├╝r├╝nle ili┼čkilidir. ├ľrne─čin, bir hizmet NFT'si token sahibine fiziksel ├╝r├╝nlere, ├Âzel al─▒m sat─▒m ara├žlar─▒na, bilet hizmetlerine, ├Âzel ├ževrimi├ži i├žeriklere ve ├╝yeliklere eri┼čim imkan─▒ sunabilir. Hizmet NFT'leri farkl─▒ bir├žok olas─▒l─▒k sunabilir ve bu t├╝r NFT'leri ├ž─▒karanlar─▒n yarat─▒c─▒l─▒─č─▒na g├Âre ├Âzelle┼čtirilebilir.

NFT'lerin h─▒zla b├╝y├╝yen d├╝nyas─▒nda bir├žok NFT bir dereceye kadar hizmet tokeni olma ├Âzelli─čine sahiptir, bu da yenilik├ži kullan─▒m ┼čekillerinin ortaya ├ž─▒kmas─▒n─▒ sa─člayabilir. ├ľrne─čin oyun sekt├Âr├╝, oyun i├ži i├žerikleri paraya ├ževirmenin ve da─č─▒tman─▒n yeni yollar─▒ ile oyuncular─▒n m├╝lkiyet ve ayr─▒cal─▒k haklar─▒na sahip olmalar─▒n─▒ sa─člayarak NFT'lerden faydalanabilir.┬á

7. Kimlik

Kimlik NFT'leri benzersiz dijital kimlikleri temsil etmeye ve do─črulamaya odaklan─▒r. Kimlik do─črulama i├žin merkezi otoritelere y├Ânelik ihtiyac─▒ ortadan kald─▒r─▒r, kullan─▒c─▒ gizlili─čini art─▒r─▒r ve bireylerin ki┼čisel verileri ├╝zerinde daha fazla kontrole sahip olmalar─▒n─▒ sa─člar.

Kullan─▒m alanlar─▒na g├Âre di─čer NFT kategorileri aras─▒nda video ve film, alan adlar─▒, moda, foto─čraf, edebiyat ve spor yer al─▒r. NFT d├╝nyas─▒ h─▒zla geli┼čti─či ve s├╝rekli olarak yeni kullan─▒m alanlar─▒ ortaya ├ž─▒kt─▒─č─▒ i├žin burada de─činilenler tam kapsaml─▒ bir bir liste de─čildir.┬á

Etkile┼čim Seviyesine G├Âre NFT Kategorileri

NFT'ler, etkile┼čim seviyelerine ba─čl─▒ olarak statik temsillerden son derece dinamik ve interaktif dijital koleksiyonlara kadar s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir.┬á

1. Statik NFT'ler

Statik NFT'ler g├Ârseller, sanat eserleri ve koleksiyonluklar gibi de─či┼čtirilemez ├Âzelliklere sahip dijital varl─▒klar─▒ temsil eder. Bu varl─▒klar, kullan─▒m s├╝releri boyunca orijinal formlar─▒n─▒ korur. ├ľnde gelen ├Ârnekler aras─▒nda CryptoPunks yer al─▒r.

2. Dinamik NFT'ler

Dinamik NFT'ler, genellikle d─▒┼č etmenler veya veri kaynaklar─▒n─▒n etkisiyle zaman i├žinde de─či┼čim ge├žiren veya farkl─▒ ├Âzellikler sergileyen varl─▒klard─▒r. ├ľrnekler aras─▒nda, prosed├╝r ├Âzelliklerini m├╝mk├╝n k─▒lmak i├žin do─črulanabilir rastgeleli─či entegre eden Chainlink'in VRF NFT'leri ve World of Ether'in kullan─▒c─▒ etkile┼čimlerine ve dinamik bir ├╝reme sistemine dayal─▒ olarak de─či┼čim halindeki ├Âzelliklere sahip kripto koleksiyonluk yarat─▒klar─▒ yer al─▒r.

3. ─░nteraktif NFT'ler

─░nteraktif NFT'ler, genellikle oyunlarda veya sanal ortamlarda varl─▒kla veya ├Âzellikleriyle do─črudan etkile┼čimi m├╝mk├╝n k─▒lmak i├žin tasarlanm─▒┼č dijital varl─▒klard─▒r. ├ľrnekleri aras─▒nda Axie Infinity'nin oyun ekosistemi i├žinde sava┼čabilen ve ├╝reyebilen koleksiyonluk yarat─▒klar─▒ ve NFT sahiplerinin sarmalay─▒c─▒ dijital deneyimler yaratmak i├žin geli┼čtirip ├Âzelle┼čtirebilecekleri Decentraland'in sanal arazi parselleri yer al─▒r.

Token Standartlar─▒na G├Âre NFT Kategorileri

NFT'ler token standartlar─▒na g├Âre s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir.┬á

1. ERC-721

ERC-721 geni┼č kitlelerce benimsenmi┼č ve NFT'ler olu┼čturmak i├žin ├Âzel olarak tasarlanm─▒┼č bir Ethereum token standard─▒d─▒r. Bu standart her biri farkl─▒, dijital olarak nadir varl─▒klar─▒n temsil edilmesine imkan tan─▒yarak Ethereum blockchaininde ├že┼čitli dijital ve ger├žek d├╝nya ├Âgelerinin g├╝venli m├╝lkiyetine, transferine ve y├Ânetimine olanak sa─člar.

ERC-721 NFT'lerine ├Ârnek olarak her bir NFT'nin farkl─▒ ├Âzelliklere ve g├Âr├╝n├╝me sahip bir dijital kediyi temsil etti─či sanal bir koleksiyon yapma ve yeti┼čtirme oyunu olan Cryptokitties verilebilir.┬á

2. ERC-1155

ERC-1155, hem NFT'ler hem de birbiriyle de─či┼čtirilebilir tokenler olu┼čturmak i├žin tasarlanm─▒┼č bir Ethereum token standard─▒d─▒r. Tek bir ak─▒ll─▒ s├Âzle┼čme i├žerisinde birden fazla token t├╝r├╝n├╝ destekleme becerisi ile ERC-1155, farkl─▒ bir├žok dijital varl─▒─č─▒n verimli bir ┼čekilde y├Ânetilmesini sa─člar. ─░┼člemleri sorunsuz hale getirir ve birden fazla token standard─▒n─▒ konu┼čland─▒rmaya ve y├Ânetmeye ili┼čkin karma┼č─▒kl─▒─č─▒ azalt─▒r.

ERC-1155 token ├Ârnekleri aras─▒nda kullan─▒c─▒lar─▒n dijital varl─▒klar ve oyun deneyimleri yaratabilece─či, bunlara sahip olabilece─či ve bunlar─▒n ├╝zerinden para kazanabilece─či sanal bir d├╝nya olan The Sandbox (SAND) yer al─▒r.┬á

3. Di─čer blockchainler

─░novatif kullan─▒m alanlar─▒na alternatifler sunmak veya ├Âl├žeklenebilirlik ve maliyet konular─▒n─▒ ele almak amac─▒yla Ethereum'un d─▒┼č─▒nda kendi NFT standartlar─▒na sahip ba┼čka bir├žok blockchain de ortaya ├ž─▒km─▒┼čt─▒r.

Dikkate de─čer baz─▒ pop├╝ler blockchainler aras─▒nda Flow blockchain, Binance Smart Chain ve Polkadot yer al─▒r.┬á

Haklara ve Lisanslamaya G├Âre NFT Kategorileri

NFT'ler haklara ve lisanslamaya g├Âre birka├ž t├╝re ayr─▒labilir.┬á

1. A├ž─▒k lisanslama┬á

A├ž─▒k lisansl─▒ NFT'ler token sahiplerine geni┼č haklar ve izinler vererek bu NFT'lerin dayanak dijital varl─▒klar─▒n─▒n ├že┼čitli ba─člamlarda sergilenmesine, kopyalanmas─▒na, de─či┼čtirilmesine ve yeniden da─č─▒t─▒lmas─▒na imkan tan─▒r. Ba┼čl─▒ca ├Âzellikleri aras─▒nda ├Ânemli k─▒s─▒tlamalar veya yasal sonu├žlar do─čurmadan t├╝rev ├žal─▒┼čmalar olu┼čturma, ba┼čkalar─▒yla payla┼č─▒m yapma ve i├žeri─či ├že┼čitli platformlarda yeniden kullanma imkan─▒ yer al─▒r.┬á

A├ž─▒k lisanslama i┼č birlik├ži bir yakla┼č─▒m─▒ ve NFT ekosistemi dahilinde yarat─▒c─▒l─▒─č─▒ te┼čvik eder. Bu grubun ├Ârnekleri aras─▒nda CryptoPunks ve Bored Ape Yacht Club yer al─▒r.

2. Kapalı lisanslama 

Kapal─▒ lisanslar NFT'lerin kullan─▒m─▒na, da─č─▒t─▒m─▒na ve de─či┼čtirilmesine y├Ânelik kat─▒ s─▒n─▒rlamalar getirir. A├ž─▒k izin al─▒nmadan i├žeri─čin izinsiz ├žo─čalt─▒lmas─▒n─▒, ticari ama├žl─▒ kullan─▒lmas─▒n─▒ ve de─či┼čtirilmesini engelleyerek NFT'nin haklar─▒n─▒n i├žerik ├╝reticisinde veya telif hakk─▒ sahibinde kalmas─▒n─▒ sa─člar.┬á

Kapal─▒ lisanslama, fikri m├╝lkiyeti korumak ve NFT'nin haklar─▒n─▒, da─č─▒t─▒m─▒n─▒ ve de─či┼čtirilmesini kontrol alt─▒nda tutmak ├╝zere tasarlanm─▒┼čt─▒r. Tan─▒nm─▒┼č kapal─▒ lisans NFT projelerinden biri Dapper Labs'in NBA Top Shot'─▒d─▒r. Bu koleksiyonun sahipleri NFT'leri yaln─▒zca platformun ekosistemi i├žerisinde al─▒p satabilir ve ticari ama├žla kullanamaz.┬á

3. K─▒smi lisanslama

K─▒smi lisansl─▒ NFT'ler, NFT sahiplerine belirli haklar ve kullan─▒m izinleri verirken baz─▒ ├Âzel haklar─▒ tokenin as─▒l yarat─▒c─▒s─▒na veya telif hakk─▒ sahibine veren dengeli bir yakla┼č─▒m sunar. Ba┼čl─▒ca ├Âzellikleri aras─▒nda s─▒n─▒rl─▒ kullan─▒ma ve da─č─▒t─▒ma izin vermesi, ticari ama├žl─▒ olarak belirli ┼čekillerde kullan─▒ma izin vermesi veya belirli de─či┼čikliklere izin verirken di─čerlerini yasaklamas─▒ yer al─▒r.┬á

Bu lisans kategorisi, orijinal haklar─▒ndan ├Âd├╝n vermeden i┼č birli─čini destekleyerek hem i├žerik ├╝reticilerinin hem de koleksiyonerlerin ├že┼čitli ihtiya├ž ve tercihlerini kar┼č─▒lamay─▒ ama├žlar.

Son S├Âz┬á

NFT'ler farkl─▒ bir├žok sekt├Âr i├žin ├ž─▒─č─▒r a├ž─▒c─▒ uygulamalar sunarak dijital m├╝lkiyeti ve dijital ├ža─čda de─čer yaratmay─▒ yeniden tan─▒mlam─▒┼čt─▒r. NFT'ler kullan─▒m alan─▒, etkile┼čim seviyesi, token standard─▒ ve lisanslama haklar─▒na gibi farkl─▒ bir├žok etmene g├Âre s─▒n─▒fland─▒r─▒labilir.┬á

Farkl─▒ NFT t├╝rleri, yarat─▒c─▒ ifadeyi korumak ve dijital m├╝lkiyeti yeniden tan─▒mlamak i├žin yenilik├ži yollar sunar. NFT'lerin dinamik do─čas─▒, NFT'lerin d├Ân├╝┼čt├╝r├╝c├╝ potansiyellerini sergilemekte ve dijital d├╝nyay─▒ yeniden ┼čekillendirmedeki g├╝├žlerini ortaya koymaktad─▒r.

Bununla birlikte, bu teknolojinin potansiyel risklerini ve halen geli┼čiminin ilk a┼čamalar─▒nda oldu─čunu bilmek ├Ânemlidir. NFT'lerin b├╝y├╝leyici d├╝nyas─▒n─▒ ke┼čfetmeye devam ederken dikkatli ve temkinli bir yakla┼č─▒m benimsemek, NFT'lerin potansiyellerini a├ž─▒─ča ├ž─▒karmak ve olas─▒ dezavantajlar─▒ ortadan kald─▒rmak i├žin ├žok ├Ânemli olacakt─▒r.

Ek Okumalar 

Sorumluluk Reddi ve Risk Uyar─▒s─▒: Bu i├žerik, size herhangi bir beyan veya garanti verilmeksizin yaln─▒zca genel bilgi sunma ve e─čitim amac─▒yla "oldu─ču gibi" sunulmaktad─▒r. Bu i├žerik finansal, yasal veya di─čer herhangi bir profesyonel tavsiye olarak yorumlanmamal─▒d─▒r ve belirli bir hizmet veya ├╝r├╝n├╝n sat─▒n al─▒nmas─▒n─▒ ├Ânerme amac─▒ ta┼č─▒mamaktad─▒r. Uygun profesyonel dan─▒┼čmanlarla g├Âr├╝┼čerek kendinize y├Ânelik tavsiye alman─▒z gereklidir. ├ť├ž├╝nc├╝ bir taraf├ža haz─▒rlanan makalelerde yer alan g├Âr├╝┼člerin bu ├╝├ž├╝nc├╝ tarafa ait oldu─čunu ve Binance Academy'nin g├Âr├╝┼člerini yans─▒tmayabilece─čini l├╝tfen dikkate al─▒n─▒z. Daha fazla bilgi i├žin sorumluluk reddimizin tam metnini l├╝tfen buradan okuyun. Dijital varl─▒k fiyatlar─▒ dalgalanabilir. Yat─▒r─▒m─▒n─▒z─▒n de─čeri y├╝kselebilece─či gibi d├╝┼čebilir de ve yat─▒r─▒m yapt─▒─č─▒n─▒z tutar─▒ geri alamayabilirsiniz. Yat─▒r─▒m kararlar─▒n─▒z─▒n t├╝m sorumlulu─ču size aittir ve Binance ya┼čanacak hi├žbir kay─▒p i├žin sorumluluk kabul etmez. Yat─▒r─▒m tavsiyesi de─čildir. Daha fazla bilgi i├žin Kullan─▒m Ko┼čullar─▒ ve Risk Uyar─▒s─▒ b├Âl├╝mlerimize bakabilirsiniz.