NFT'ler Hakk─▒nda Bilmeniz Gereken 7 ┼×ey
Ana sayfa
Makaleler
NFT'ler Hakk─▒nda Bilmeniz Gereken 7 ┼×ey

NFT'ler Hakk─▒nda Bilmeniz Gereken 7 ┼×ey

Ba┼člang─▒├ž Seviyesi
Yay─▒nlanma: May 3, 2021G├╝ncellenme: Jun 9, 2023
8m

K─▒sa ├ľzet

NFT'ler, de─čerleri benzersiz ve nadir olmalar─▒ndan kaynaklanan, tokenla┼čt─▒r─▒lm─▒┼č koleksiyonluk ├╝r├╝nlerdir. Bu tokenlar Binance Smart Chain (BSC) ve Ethereum'da olduk├ža pop├╝lerdir. NFT'lerin de─čeri orijinalliklerinden ve nadir olmalar─▒ndan gelir, bu nedenle token─▒ bir blockchain taray─▒c─▒s─▒nda yak─▒ndan incelemek faydal─▒ olabilir.

NFT'ler yaln─▒zca bir kripto sanat eseri olman─▒n ├Âtesinde ├žok daha fazla kullan─▒m alan─▒na sahiptir ve BSC'de ┼ču anda inovatif bir benzersiz token ekosistemi yer almaktad─▒r. Haberlerde NFT'lere s─▒k├ža yer verilmesi ve ├žok y├╝ksek rakamlara ula┼čan sat─▒┼č fiyatlar─▒ nedeniyle 2017 y─▒l─▒ndaki ICO ├ž─▒lg─▒nl─▒─č─▒yla benzerlikler g├Ârmek kolayd─▒r. Fakat asl─▒nda bu ikisi birbirinden son derece farkl─▒d─▒r.┬á

Daha iyi anlaman─▒za yard─▒mc─▒ olmak i├žin NFT'lere y├Ânelik temel bilgilere yayg─▒n yanl─▒┼č kan─▒lar ve s─▒k├ža sorulan sorular ├╝zerinden de─činece─čiz.


Giri┼č

Sanat ve koleksiyonluklar, benzersiz tokenlarla (NFT'ler) yak─▒ndan ili┼čkilidir. Bu benzersiz tokenlar grafik tasar─▒mc─▒lar─▒n ve g├Ârsel sanat├ž─▒lar─▒n ger├žekle┼čtirdi─či ├žok y├╝ksek mebla─čl─▒ sat─▒┼člarla b├╝y├╝k bir ak─▒m yaratmaktad─▒r. Sanat├ž─▒ Beeple, en pop├╝ler ├Ârneklerden biridir.


NFT'ler son derece pop├╝ler olsa da konu haber man┼četlerinde yer ald─▒─č─▒ndan ├žok daha derindir. Derinlemesine bilgi edinmek isteyenler i├žin NFT d├╝nyas─▒n─▒ anlamak ve ke┼čfetmek bir sonraki ad─▒md─▒r. NFT'lere ula┼č─▒labilecek bir├žok yer, ke┼čfedilecek bir├žok farkl─▒ kullan─▒m alan─▒, hatta onlarla ilgili d├╝zeltilmesi gereken bir├žok yanl─▒┼č kan─▒ vard─▒r.

NFT nedir?

NFT, benzersiz ve koleksiyonluk bir ┼čeyi blockchain teknolojisini kullanarak temsil eden bir kripto varl─▒kt─▒r. NFT, ├╝nl├╝ bir sanat├ž─▒ taraf─▒ndan yarat─▒ld─▒─č─▒ ya da birinci s─▒n─▒f bir m├╝zisyen taraf─▒ndan bestelendi─či i├žin talep g├Âr├╝yor olabilir. Ayn─▒ zamanda token bir oyunda da fayda sunabilir ya da bir koleksiyonu tamamlamak i├žin bu tokena ihtiya├ž olabilir.
Dijital koleksiyonluk basketbol kart oyunu NBA Top Shot'─▒ duymu┼č olabilirsiniz. Kartlar t─▒pk─▒ fiziksel olarak al─▒n─▒p sat─▒labilen kartlar gibi ├žal─▒┼č─▒r, fakat kartlar─▒n orijinalli─či blockchain teknolojisiyle garanti alt─▒na al─▒n─▒r. Baz─▒ kartlar di─čerlerinden daha nadirdir ve her bir kart farkl─▒ bir de─čere sahiptir.
K─▒sacas─▒ bir benzersiz token─▒n sahtesini yaratmak ya da token─▒ kopyalamak m├╝mk├╝n de─čildir. Birbiriyle de─či┼čtirilebilirli─čin tan─▒m─▒na bakarsak, NFT'leri neyin ├Âzel k─▒ld─▒─č─▒ hakk─▒nda daha iyi bir fikir sahibi olabiliriz:

Birbiriyle de─či┼čtirilebilirlik, bir varl─▒─č─▒n ayn─▒ t├╝rden varl─▒klar─▒n yerine kullan─▒labilmesidir.

Bir bitcoin bir di─čer bitcoine denktir ve bu ikisi birbiriyle takas edilebilir. Di─čer yandan, bir #1/99 Keldon Johnson Holo Icon Top Shot kart─▒ndan yaln─▒zca bir tane oldu─ču i├žin ba┼čka bir kart onun yerine ge├žemez.


Bir NFT ile yapabilirim? NFT'leri al─▒p satmak m├╝mk├╝n m├╝d├╝r?

NFT'ler bir├žok farkl─▒ ┼čekil ve ebatta olabilece─či gibi, farkl─▒ bir├žok kullan─▒m alan─▒na da sahip olabilir. Yaln─▒zca koleksiyonluk olma ├Âzelli─čine sahip dijital sanat NFT'leriyle yap─▒labilecekler s─▒n─▒rl─▒d─▒r. Tabii ki bunlar─▒ al─▒p satabilirsiniz, ama bir foto─čraf─▒n NFT'si kullan─▒m a├ž─▒s─▒ndan standart bir bask─▒dan pek de farkl─▒ de─čildir.

Yine de baz─▒ NFT'ler oyunlarda fiilen kullan─▒labilir. Bunlara ├Ârnek olarak Ethereum blockchaini ├╝zerindeki CryptoKitties verilebilir. CryptoKitties'te, koleksiyonluk bir kedi yavrulad─▒─č─▒nda kendi ├Âzelliklerini yeni kedilere ge├žirebilmektedir.


NFT'ler finansal platformlar taraf─▒ndan da s─▒k├ža kullan─▒l─▒r. Sanatsal olan ve kripto paraya ├ževrilebilen PancakeSwap NFT'lerine y├Ânelik ├žok b├╝y├╝k bir pazar mevcuttur. Bu benzersiz kombinasyon, insanlar─▒n nakde ├ževrilebilir tutar─▒n gelecekteki fiyat─▒ ├╝zerine spek├╝lasyon yapabilece─či anlam─▒na gelir.┬á
T├╝m bu NFT'lerin ortak ├Âzelli─či, farkl─▒ dijital varl─▒klar kar┼č─▒l─▒─č─▒nda al─▒n─▒p sat─▒labilmeleridir. Bu da ETH, BNB ya da di─čer kripto paralar─▒ kullanarak NFT'leri al─▒p satabilece─činiz anlam─▒na gelir. Yine de her bir NFT benzersiz olma ├Âzelli─čini korur (yani bir NFT bir di─čerinin yerine kullan─▒lamaz).

Bir NFT'nin nadirli─či ve de─čeri nas─▒l belirlenir?

Bir NFT'nin de─čeri, neyi temsil etti─čine g├Âre belirlenir. Kripto sanat eserleri s├Âz konusu oldu─čunda, s├╝re├ž di─čer sanat t├╝rlerine benzer ┼čekilde i┼čler. NFT'yi kimin yaratt─▒─č─▒n─▒, eserin sanatsal de─čerini ve koleksiyonerlerden ne kadar talep g├Ârebilece─čini dikkate almak gerekir.

Bir NFT s─▒n─▒rl─▒ bir serinin par├žas─▒ysa, belirli say─▒lar di─čerlerine k─▒yasla ├žo─ču zaman daha de─čerlidir. Genellikle 1 numaral─▒ ├╝r├╝n daha fazla talep g├Âr├╝r. ─░nsanlar, 7 ve 13 numaral─▒ ├╝r├╝nleri de koleksiyonlar─▒na katmaya daha fazla isteklidir. De─čer ve nadirlik, yukar─▒da bahsedilenlere benzer ├že┼čitli etmenlerin kombinasyonuna ba─čl─▒d─▒r. Bu Top Shot NFT'lerinden s─▒ralaman─▒n fiyat─▒ nas─▒l etkiledi─čini g├Ârebilirsiniz.


Oyun tabanl─▒ NFT'lerde belirli NFT ├Â─čeleri ya da yarat─▒klar─▒ndan finansal faydalar sa─članabilir. Bu NFT'ler size ekstra 100 USD'lik staking ├Âd├╝l├╝ sunuyorsa, NFT'nin sanatsal de─čeri haricinde ederi en az 100 USD olacakt─▒r.

PancakeSwap'─▒n NFT'leri biraz daha farkl─▒d─▒r. Tokenlar─▒ndan baz─▒lar─▒ platformun kripto paras─▒ olan CAKE'e ├ževrilebilir. Bu durumda ├Ârne─čin sevimli tav┼čan─▒n─▒z size 10 CAKE veriyorsa ve CAKE'in fiyat─▒ token ba┼č─▒na 20 USD ise, NFT'nizin de─čeri en az 200 USD olur.



NFT'lere nas─▒l ula┼čabilirim?

Sunulmakta olan NFT'leri ke┼čfetmek istiyorsan─▒z birka├ž farkl─▒ yere g├Âz atabilirsiniz. NFT pazar yerlerinde hem ├╝nl├╝ sanat├ž─▒lar─▒n hem de amat├Ârlerin farkl─▒ bir├žok benzersiz token─▒ sat─▒lmaktad─▒r. ├çok say─▒da pazar yeri olsa da Ethereum tabanl─▒ NFT'ler i├žin en b├╝y├╝─č├╝ OpenSea, Binance Smart Chain tabanl─▒ olanlar i├žinse Tresureland ve BakerySwap't─▒r.


Pazar yerlerinin say─▒s─▒ gitgide artarken bunlardan baz─▒lar─▒ di─čerlerine k─▒yasla belirli alanlara odaklan─▒r. ├ťnl├╝ bir sanat├ž─▒dan bir ┼čey almak istiyorsan─▒z, pazar yerinin orijinal ├╝r├╝nler sat─▒p satmad─▒─č─▒n─▒ kontrol etmelisiniz. Blockchain oyunlar─▒ oynayarak ya da merkeziyetsiz finans (DeFi) projelerine kat─▒l─▒m g├Âstererek de NFT'ler edinebilirsiniz.


Binance Smart Chain'deki ba┼čl─▒ca NFT projeleri hangileridir?

Binance Smart Chain, blockchain ├╝zerindeki sa─čl─▒kl─▒ bir NFT toplulu─čundan yararlanmaktad─▒r ve burada sunulanlar sanat eserleri ve pazar yerleriyle s─▒n─▒rl─▒ de─čildir. Staking yap─▒lan ya da finansal avantajlar sunan NFT oyunlar─▒ ve hatta koleksiyonluklar da mevcuttur.

Daha ├Ânce de bahsetti─čimiz gibi, BakerySwap ve Treasureland en b├╝y├╝k iki NFT borsas─▒d─▒r. BakerySwap, NFT'leri h─▒zla ve uygun bir fiyata olu┼čturman─▒za da imkan tan─▒r. NFT'lerin sanatsal ve yarat─▒c─▒ taraf─▒ s├Âz konusu oldu─čunda bunlar iyi bir ba┼člang─▒├ž noktas─▒d─▒r.

Battle Pets gibi blockchain oyunlar─▒ ve NFT'lerle daha farkl─▒ finansal yollardan ├žal─▒┼čmalar yapan DeFi protokolleri de vard─▒r. PancakeSwap Treasureland'de al─▒n─▒p sat─▒lan NFT'ler aras─▒nda ilk s─▒radad─▒r ve bu da onu NFT kullan─▒m─▒ i├žin ├žok b├╝y├╝k bir proje haline getirmektedir. Bu NFT projeleri hakk─▒nda daha fazla bilgiye buradan ula┼čabilirsiniz.


NFT'ler yeni ICO'lar m─▒?

K─▒saca cevaplamak gerekirse, hay─▒r. NFT'lerin kazand─▒rd─▒─č─▒ paralar ve son zamanlardaki pop├╝lerlikleri bu ikisi aras─▒ndaki tek benzerliktir. ─░lk coin arz─▒ (ICO), projelerin tokenlar─▒n─▒ satarak fon toplamak i├žin kulland─▒─č─▒ y├Ântemdir. 2017 y─▒l─▒ civar─▒nda pop├╝lerli─či artm─▒┼č, ├žok say─▒da doland─▒r─▒c─▒ ve ba┼čar─▒s─▒z projenin ard─▒ndan k├Ât├╝ bir nam salm─▒┼čt─▒r.
Baz─▒ ki┼čilerin neden NFT'leri ICO'lara benzetti─čini anlamak kolayd─▒r. Bu dijital koleksiyonluklar son zamanlarda milyonlarca dolara sat─▒lmaktad─▒r. Ayr─▒ca haberlerde s─▒k├ža yer almakta ve kriptoyla "kolay para" kazanmak i├žin bir f─▒rsat olarak g├Âr├╝lmektedir. Bu iki nokta, NFT'ler ve ICO aras─▒ndaki tek benzerliktir. Yine de t├╝m projeler me┼čru olmad─▒─č─▒ i├žin fonlar─▒n─▒z─▒ riske etmeden ├Ânce kendi ara┼čt─▒rman─▒z─▒ yapman─▒z son derece ├Ânemlidir.

Bir NFT'nin orijinalli─čini nas─▒l do─črulayabilirsiniz?

NFT'nizin me┼čru oldu─čunu kan─▒tlaman─▒z, ne istedi─činize ba─čl─▒ olarak biraz zor olabilir. Ba┼čka sanat├ž─▒lar─▒n ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ y├╝kleyen ve bu ki┼čilerin yerine ge├ženlerle kar┼č─▒la┼čma ihtimaliniz ┼č├╝phesiz ki vard─▒r. Bu durumda, sanat├ž─▒yla ileti┼čime ge├žerek ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒n NFT'lerini sat─▒p satmad─▒─č─▒n─▒ do─črulaman─▒z gerekir.┬á

Bir NFT'nin yarat─▒c─▒s─▒, orijinalli─či kontrol ederken kullanabilmeniz i├žin bir t├╝r tan─▒mlay─▒c─▒ sunmal─▒d─▒r. ├ço─ču zaman NFT'nizi BscScan gibi bir blockchain taray─▒c─▒s─▒nda kontrol etmeniz gerekir. Blockchain s├Âz konusu oldu─čunda "g├╝venme, do─črula" yakla┼č─▒m─▒ benimsenmelidir.
Faydal─▒ bilgiler aras─▒nda NFT'nin olu┼čturulma tarihi ve NFT'yi ├ž─▒karan c├╝zdan adresi yer al─▒r. NFT'nizle e┼čle┼čip e┼čle┼čmedi─čini g├Ârmek i├žin i┼člem ge├žmi┼či kimli─čini de kullanabilirsiniz. Bu y├Ântem, yaln─▒zca koleksiyonluk ├╝r├╝n├╝n├╝z├╝n resmini ya da dosyas─▒n─▒ kontrol etmekten daha iyidir. Dijital sanat├ž─▒ Beeple'─▒n son sat─▒┼č─▒nda Christie's m├╝zayede evi do─črulama yap─▒labilmesi i├žin token kimli─čini, token s├Âzle┼čmesini ve c├╝zdan adresini sunmu┼čtur.


Kimi zaman dosyan─▒n i├žeri─čini do─črulamak i├žin bir dosya URL'si ya da bir IPFS ba─člant─▒s─▒ da bulunur. Fakat bunlar─▒n her ikisi de sahte bir token yaratmak i├žin ba┼čka biri taraf─▒ndan da kullan─▒labilir. ├ço─ču zaman ├Âncelikle NFT'nin yarat─▒c─▒s─▒yla ileti┼čime ge├žmek en iyisidir.

Son S├Âz

NFT'lerle ilgili her g├╝n yeni kullan─▒m alanlar─▒ ve geli┼čmeler ortaya ├ž─▒k─▒yor. Bu teknolojinin yaln─▒zca 2017'den beri kullan─▒mda ve hen├╝z yolun ├žok ba┼č─▒nda oldu─čunu kolayca unutmak m├╝mk├╝nd├╝r. Paran─▒z─▒ bu tokenlara yat─▒rmaya ba┼člamadan ├Ânce NFT'lerin ne oldu─čunu ve nas─▒l kullan─▒ld─▒klar─▒n─▒ anlaman─▒z ├žok ├Ânemlidir. NFT'leri yaln─▒zca sanat olarak d├╝┼č├╝nmek kolay olsa da asl─▒nda bunlar─▒ farkl─▒ ┼čekillerde kullanan ├žok say─▒da proje de mevcuttur.