Kara Para Aklamay─▒ ├ľnleme (AML) Nedir?
Ana sayfa
Makaleler
Kara Para Aklamay─▒ ├ľnleme (AML) Nedir?

Kara Para Aklamay─▒ ├ľnleme (AML) Nedir?

Ba┼člang─▒├ž Seviyesi
Yay─▒nlanma: Aug 18, 2021G├╝ncellenme: Feb 14, 2023
7m

K─▒sa ├ľzet

AML d├╝zenlemeleri, yasa d─▒┼č─▒ fonlar─▒n aklanmas─▒n─▒ engellemeyi ama├žlar. FATF gibi ├žok uluslu organizasyonlar ve ulusal h├╝kumetler kara para aklama faaliyetlerine kar┼č─▒ yasalar ├ž─▒karm─▒┼čt─▒r.

Para aklama, "kara" paray─▒ al─▒r ve temiz para haline getirir. Bunu yapmak i├žin fonlar─▒n kayna─č─▒ gizlenebilir, kara paralar me┼čru i┼člemlerle bir araya getirilebilir ya da fonlar yasal varl─▒klara yat─▒r─▒labilir.

Kripto; gizlili─či, fonlar─▒ geri alman─▒n zorlu─ču ve mevzuat─▒n tam olarak geli┼čmemi┼č olmas─▒ nedeniyle kara para aklaman─▒n cazip bir yoludur. El konulan b├╝y├╝k miktarda kripto para, su├žlular─▒n ├žok y├╝ksek mebla─člar─▒ aklamak i├žin kriptoyu s─▒k├ža kulland─▒─č─▒n─▒ g├Âstermektedir.

Binance ve di─čer bir├žok kripto borsas─▒ AML mevzuat─▒na uyum kapsam─▒nda ┼č├╝pheli davran─▒┼člar─▒ izler ve emniyet g├╝├žlerine bildirir.


Giri┼č

Kara Para Aklamay─▒ ├ľnleme (AML) d├╝zenlemeleri, yasa d─▒┼č─▒ fonlar─▒n aklanmas─▒yla m├╝cadeleye yard─▒mc─▒ olur. AML, merkezi kripto para borsalar─▒n─▒n m├╝┼čterilerini g├╝vende tutmas─▒ ve finansal su├žlarla m├╝cadele etmesi i├žin bir zorunluluktur. Kripto paralara y├Ânelik d├╝zenlemeler, bu para t├╝r├╝n├╝n anonim olmas─▒ nedeniyle, b├╝y├╝k oranda m├╝┼čterilerin davran─▒┼člar─▒n─▒n ve kimlik bilgilerinin takibine dayan─▒r.


AML nedir?

AML, yasa d─▒┼č─▒ fonlar─▒n aktar─▒lmas─▒n─▒ ve aklanmas─▒n─▒ engelleyen d├╝zenleme ve yasalardan olu┼čur. AML, 1989 y─▒l─▒nda uluslararas─▒ i┼č birli─čini te┼čvik etmek ├╝zere kurulan Finansal Eylem G├Ârev G├╝c├╝ (FATF) ile yak─▒ndan ili┼čkilidir. ├ľrne─čin, AML ├Ânlemleri ter├Âr├╝n finansman─▒n─▒, vergi ka├žak├ž─▒l─▒─č─▒n─▒ ve uluslararas─▒ ka├žakl─▒─č─▒ hedef al─▒r. AML ├╝lkeden ├╝lkeye farkl─▒l─▒klar g├Âsterir, fakat standartlar─▒ e┼čitlemeye y├Ânelik k├╝resel bir ├žaba s├Âz konusudur.
Teknolojiyle birlikte kara para aklama y├Ântemleri de geli┼čmi┼čtir. Sonu├ž olarak, AML yaz─▒l─▒mlar─▒ tipik olarak ┼č├╝pheli g├Âz├╝kebilecek davran─▒┼člar─▒ tespit eder. Bu tespitler ve ├Ânlemler aras─▒nda y├╝ksek mebla─čl─▒ para transferleri, bir hesaba s├╝rekli fon ak─▒┼č─▒ olmas─▒ ve izleme listesindeki kullan─▒c─▒lar i├žin ├žapraz kontroller yer al─▒r. AML yaln─▒zca kripto paralara y├Ânelik de─čildir. T├╝m varl─▒klar ve itibari paralar takip edilebilir ve AML d├╝zenlemelerine tabi tutulabilir.
Yasal d├╝zenlemelerin kripto paralar─▒ da kapsamas─▒ biraz zaman alm─▒┼čt─▒r. Blockchain teknolojisi s├╝rekli yenilendi─či i├žin AML prosed├╝rleri de mevzuata uyum ├Ânlemleriyle birlikte d├╝zenli olarak de─či┼čmektedir. Fakat bu her zaman olumlu alg─▒lanmayabilir. Kripto para sever bir├žok ki┼či, varl─▒klar─▒n anonimli─čine ve merkeziyetsizli─čine de─čer verir. Bu nedenle, yasal d├╝zenlemelerdeki ve kullan─▒c─▒ kimliklerinin tespitindeki art─▒┼č kimi zaman kriptonun ├Âz├╝ne ayk─▒r─▒ olarak g├Âr├╝lmektedir.


AML ve KYC aras─▒ndaki fark nedir?

M├╝┼čterini Tan─▒ (KYC) kontrolleri, finansal kurumlar ve hizmet sa─člay─▒c─▒lar i├žin AML kanunlar─▒ kapsam─▒nda zorunludur. KYC, kullan─▒c─▒n─▒n ki┼čisel bilgilerini g├Ândererek kimli─čini do─črulamas─▒n─▒ gerektirir. Bu s├╝re├ž, kullan─▒c─▒ taraf─▒ndan yap─▒lan t├╝m finansal i┼člemler i├žin hesap verilebilmesini sa─člar. KYC, AML'nin proaktif bir ├Â─česidir ve m├╝┼čterinin ayr─▒nt─▒l─▒ incelenmesi kapsam─▒na girer. Bu da ┼č├╝pheli davran─▒┼člar─▒ reaktif olarak inceleyen di─čer AML uygulamalar─▒yla tezat olu┼čturur.


Kara para aklama nedir?

Kara para aklama, su├žlular─▒n yasa d─▒┼č─▒ fonlar─▒ me┼čru para, yat─▒r─▒m ya da finansal varl─▒klar olarak g├Âstermesidir. Bu gelirlerin kayna─č─▒ uyu┼čturucu ka├žak├ž─▒l─▒─č─▒, ter├Ârizm ve doland─▒r─▒c─▒l─▒k gibi su├žlard─▒r. Kara para aklamayla m├╝cadele eden yasa ve d├╝zenlemeler ├╝lkelere g├Âre farkl─▒l─▒k g├Âsterir. Fakat FATF'nin ve bir├žok h├╝k├╝metin hedefinde kurallarda fikir birli─činin art─▒r─▒lmas─▒ vard─▒r.

Kara para aklama ├╝├ž a┼čamadan olu┼čur:

  • Yerle┼čtirme: ├ľrne─čin nakit parayla i┼č yapan ┼čirketlerle "kara" paray─▒ finansal sisteme sokma.
  • Katmanlama:┬áTakip edilmesini zorla┼čt─▒rmak i├žin yasa d─▒┼č─▒ fonlar─▒ hareket ettirme. Kripto kullan─▒m─▒, "kara" paran─▒n kayna─č─▒n─▒ gizlemenin yollar─▒ndan biridir.
  • Entegrasyon: "Kara" paray─▒ tekrar ekonomiye sokmak i├žin yasal yat─▒r─▒mlar─▒ ve di─čer finansal kanallar─▒ kullanma.


Kara para nas─▒l aklan─▒r?

Yukar─▒daki ├╝├ž ad─▒m─▒ tamamlaman─▒n farkl─▒ yollar─▒ vard─▒r. Geleneksel y├Ântemlerden biri d├╝kkan, restoran ve di─čer i┼č yerlerindeki nakit para kar┼č─▒l─▒─č─▒nda verilen hizmetler i├žin sahte fi┼čler d├╝zenlemektir. Bir ki┼či ya da organizasyon, i┼čletmeleri kara para aklamak i├žin ├Ân cephe olarak kullan─▒r. Su├žlular sahte fi┼čler d├╝zenler ve "kara" fiziksel paray─▒ bunlar─▒n ├Âdemesinde kullanarak yasal bir gelir haline getirir. ─░├žeri al─▒nan bu fonlar da ger├žek i┼člemlerle bir araya getirilerek kara paran─▒n ayr─▒┼čt─▒r─▒lmas─▒ zorla┼čt─▒r─▒l─▒r.

Fakat yasa d─▒┼č─▒ fonlar─▒n fiziksel nakit para yerine dijital olmas─▒ art─▒k daha yayg─▒nd─▒r. Bu de─či┼čim, kara para aklamak i├žin kullan─▒lan y├Ântemleri de de─či┼čtirmi┼čtir. Art─▒k "kara" paray─▒ gizlemek ve aklamak i├žin eskisine k─▒yasla ├žok daha fazla se├ženek mevcuttur. ├ľrne─čin, banka kullanmadan do─črudan para transferi yapmak m├╝mk├╝nd├╝r. Paypal ve Venmo gibi ├Âdeme a─člar─▒, kara para aklayanlar─▒n kullanabilece─či ve d├╝zenleyicilerin takip etmesi gereken bir di─čer katman sunar.

VPN'ler ve kripto paralar gibi kimlik gizleme teknolojileri durumu daha da zor bir hale getirir. Belirli bir ki┼čiyi kara para aklama faaliyetlerinden sorumlu tutmak imkans─▒z bir hale gelebilir. Bununla m├╝cadele etme y├Ântemlerinden biri de kriptoyu "sonuna kadar" takip etmektir. Bir blockchainin "dijital ayak izini" borsaya kadar takip ederek, bir ki┼činin ad─▒na kay─▒tl─▒ kripto borsa hesab─▒ ya da banka hesab─▒ ile aklanan fonlar aras─▒nda ba─člant─▒ kurmak m├╝mk├╝n olabilir. Fakat e┼čler aras─▒ hizmetler arac─▒l─▒─č─▒yla ya da nakit kar┼č─▒l─▒─č─▒nda kripto sat─▒n almak, kara paran─▒n finansal sisteme giri┼č ya da ├ž─▒k─▒┼č─▒n─▒ takip etmeyi zorla┼čt─▒r─▒r.

Tercih edilen bir di─čer y├Ântem de ├ževrimi├ži kumar sitelerinin kullan─▒m─▒d─▒r. Su├žlular, aklamak istedikleri paralar─▒ bir ├ževrimi├ži kumar hesab─▒na yat─▒r─▒r. Daha sonra, hesab─▒ me┼čru g├Âstermek i├žin bahis yapmaya ba┼člarlar. Son olarak da fonlar─▒n─▒ ├žekerek kara paray─▒ temiz paraya ├ževirmi┼č olurlar. Bu i┼člem, ┼č├╝phe uyand─▒rmamak i├žin genellikle birden fazla hesap ├╝zerinden yap─▒l─▒r. Y├╝ksek miktarda fon i├žeren tek bir hesap AML kontrol├╝n├╝ tetikleyebilir.


AML ├Ânlemleri nas─▒l ├žal─▒┼č─▒r?

Bir d├╝zenleyicinin ya da kripto para borsas─▒n─▒n temel faaliyetlerini ├╝├ž ad─▒ma ay─▒rmak m├╝mk├╝nd├╝r:

1. Y├╝ksek fon giri┼č ve ├ž─▒k─▒┼č─▒ gibi ┼č├╝pheli faaliyetler otomatik olarak tespit edilir ve bildirilir. Bir di─čer ├Ârnek olarak da hareketlili─či genellikle d├╝┼č├╝k bir hesaptan yap─▒lan ├žekim i┼člemlerinin artmas─▒ gibi tutars─▒z davran─▒┼člar verilebilir.

2. Bir denetleme s─▒ras─▒nda ya da sonras─▒nda kullan─▒c─▒n─▒n fon ├žekme ya da yat─▒rma i┼člevleri ask─▒ya al─▒n─▒r. Bu eylem, olas─▒ daha fazla para aklama faaliyetini engeller. Daha sonra denetleyici, bir ┼×├╝pheli Faaliyet Raporu (SAR) haz─▒rlar.

3. Yasa d─▒┼č─▒ faaliyetlere y├Ânelik bir kan─▒t varsa, ilgili makamlar bilgilendirilir ve kan─▒tlar sunulur. ├çal─▒nt─▒ fonlar bulunursa, bu fonlar m├╝mk├╝nse ilk sahibine iade edilir.

Kripto para borsalar─▒ genellikle AML'ye kar┼č─▒ proaktif bir yakla┼č─▒m sergiler. Kripto sekt├Âr├╝ ├╝zerindeki mevzuata uyum bask─▒s─▒n─▒n y├╝ksek olmas─▒ndan dolay─▒, Binance gibi borsalar─▒n gerekenden daha dikkatli ve temkinli olmas─▒ ola─čand─▒r. ─░┼člem takibi ve daha ileri seviye detayl─▒ incelemeler kara para aklama faaliyetleriyle m├╝cadelede en ├Ânemli iki ara├žt─▒r.


FATF nedir?

FATF, ter├Ârizm ve kara para aklamayla m├╝cadele i├žin G7 taraf─▒ndan kurulmu┼č olan uluslararas─▒ bir organizasyondur. D├╝nya genelinde h├╝k├╝metlerin uymas─▒ gereken bir grup standard─▒n olu┼čturulmas─▒yla, kara para aklayanlar─▒n faaliyet g├Âsterebilecekleri yerler bulmas─▒ gitgide zorla┼čm─▒┼čt─▒r.┬á

├ťlkeler aras─▒ndaki i┼č birli─či de bilgi payla┼č─▒m─▒n─▒ ve kara para aklayanlar─▒n takibini kolayla┼čt─▒rmaktad─▒r. 200'den fazla ├╝lke FATF Standartlar─▒n─▒ takip etmektedir. FATF, t├╝m kat─▒l─▒mc─▒lar─▒n─▒n d├╝zenlemelere uygun hareket etmesini sa─člamak i├žin d├╝zenli aral─▒klarla akran de─čerlendirmeleri yapmaktad─▒r.


Neden kriptoda AML'ye ihtiyac─▒m─▒z var?

Anonim olmalar─▒ nedeniyle kripto paralar, su├žlular taraf─▒ndan yasa d─▒┼č─▒ fonlar─▒ aklamak ve vergi ka├žak├ž─▒l─▒─č─▒ yapmak i├žin kullan─▒l─▒r. Kripto paralar─▒n yasal d├╝zenlemelere tabi olmas─▒ genel itibar─▒n─▒n art─▒r─▒lmas─▒n─▒ ve ├Âdenmesi gerekli vergilerin toplanabilmesini sa─člar. AML'deki iyile┼čtirmeler, t├╝m taraflar─▒n biraz daha fazla ├žaba ve zaman harcamas─▒n─▒ gerektirse de me┼čru kripto kullan─▒c─▒lar─▒n─▒n ├ž─▒kar─▒nad─▒r.

Reuters'a g├Âre, 2020 y─▒l─▒nda su├žlular taraf─▒ndan kripto arac─▒l─▒─č─▒yla tahminen 1,3 milyar USD "kara" para aklanm─▒┼čt─▒r. Kripto, birka├ž nedenden ├Ât├╝r├╝ kara para aklamaya uygundur:

1. ─░┼člemler geri d├Ând├╝r├╝lemez. Fonlar─▒ blockchainle g├Ândermenizin ard─▒ndan yeni sahibi bu fonlar─▒ geri g├Ândermedi─či s├╝rece i┼člem tersine ├ževrilemez. Polis ve d├╝zenleyici kurumlar, fonlar─▒n─▒z─▒ sizin ad─▒n─▒za geri alamaz.

2. Kripto paralar anonimlik sunar. Monero gibi baz─▒ coinler i┼člemlerin gizlili─čine ├Âncelik verir. Kriptolar─▒n takibini zorla┼čt─▒rmak i├žin farkl─▒ c├╝zdanlarla katmanlama yapan "kar─▒┼čt─▒rma" hizmetleri de mevcuttur.
3. Kripto paralara y├Ânelik yasal d├╝zenleme ve vergilendirmeler halen net de─čildir. D├╝nya genelinde vergi yetkilileri kripto vergilendirmesini etkin bir ┼čekilde yapma konusunda hala zorluklar ya┼čamakta ve su├žlular da bundan faydalanmaktad─▒r.┬á


Kripto para aklama ├Ârnekleri

Yetkililer, fonlar─▒n─▒ kripto arac─▒l─▒─č─▒yla aklayan su├žlular─▒ takip etme ve yakalama konusunda baz─▒ ba┼čar─▒lar da g├Âstermi┼čtir. Temmuz 2021'de Birle┼čik Krall─▒k polisi, kara para aklamak i├žin kullan─▒lan yakla┼č─▒k 250 milyon USD'lik kriptoyu ele ge├žirdi. Bu tutar Birle┼čik Krall─▒k'ta ele ge├žirilen en y├╝ksek kripto fonu olarak yaln─▒zca birka├ž hafta ├Ânceki eski Birle┼čik Krall─▒k rekoru 158 milyon USD'yi geride b─▒rakt─▒.┬á

Ayn─▒ ay i├žinde Brezilya'daki yetkililer de sofistike bir kara para aklama operasyonuyla 33 milyon USD'ye el koydu. ─░ki ki┼či ve 17 ┼čirket, yasa d─▒┼č─▒ kaynakl─▒ fonlar─▒ gizlemek i├žin kripto sat─▒n alma su├žunda yer alm─▒┼čt─▒. Bu su├ž ├Ârg├╝t├╝, tek amac─▒ kara para aklamak olan ┼čirketler kurmu┼čtu. Kripto para borsalar─▒ da su├ž ├Ârg├╝tleriyle bilerek i┼č birli─či yapm─▒┼č ve gerekli AML prosed├╝rlerini takip etmemi┼čti.


Binance AML'yi nas─▒l destekliyor?

Binance, kara para aklamayla m├╝cadeleye yard─▒mc─▒ olmak amac─▒yla AML'nin tespiti ve analiti─či becerilerini art─▒rmak da dahil olmak ├╝zere ├žok say─▒da AML ├Ânlemini proaktif olarak uygulamaya koymu┼čtur. Bu ├žal─▒┼čmalar Binance'in AML'ye uyum program─▒ kapsam─▒nda yap─▒lm─▒┼čt─▒r. Binance, b├╝y├╝k siber su├ž organizasyonlar─▒n─▒n adalete teslim edilmesine yard─▒mc─▒ olmak i├žin uluslararas─▒ kurumlarla da yak─▒ndan ├žal─▒┼čmaktad─▒r.

├ľrne─čin Binance, Cl0p fidye yaz─▒l─▒m─▒ grubunun bir├žok ├╝yesinin tutuklanmas─▒n─▒ sa─člayan kan─▒tlar─▒n sunulmas─▒nda ├Ânemli bir rol oynam─▒┼čt─▒r. Binance taraf─▒ndan tespit edilen ┼č├╝pheli i┼člemler ve su├ž faaliyetleri daha sonra inceleme alt─▒na al─▒nm─▒┼čt─▒r. Yetkililer, ara┼čt─▒rmay─▒ Petya sald─▒r─▒s─▒ gibi fidye yaz─▒l─▒m─▒ sald─▒r─▒lar─▒ndan kara para aklayanlar─▒n kimliklerini tespit etmek i├žin uluslararas─▒ kurumlarla i┼č birli─či i├žinde kullanm─▒┼čt─▒r.



Son S├Âz

AML, kripto para al─▒m sat─▒m s├╝recini biraz uzatsa da herkesin g├╝venli─či a├ž─▒s─▒ndan ├Ânemlidir. Ne yaz─▒k ki h├╝kumetler ve kurulu┼člar─▒n t├╝m kara para aklama faaliyetlerini durdurmas─▒ m├╝mk├╝n de─čildir, fakat d├╝zenlemelerin y├╝r├╝rl├╝─če girmesi kesinlikle fayda sa─člamaktad─▒r. Teknoloji, olas─▒ kara para aklama i┼člemlerini tespit etme konusunda geli┼čmekte ve ciddi kripto borsalar─▒ da su├žla m├╝cadelede kendilerine d├╝┼čen rol├╝ ciddiyetle yerine getirmektedir.