Taproot Nedir ve Bitcoin'e Katkısı Ne Olacaktır?
Taproot Nedir ve Bitcoin'e Katkısı Ne Olacaktır?
Ana sayfaMakaleler

Taproot Nedir ve Bitcoin'e Katkısı Ne Olacaktır?

İleri Seviye
Published Dec 2, 2020Updated Jan 25, 2021
5m

Kısa Özet

Schnorr imzalarıyla birlikte Taproot, SegWit'in kullanıma sunulmasından bu yana Bitcoin'e yapılması heyecanla beklenen teknolojik bir yükseltmedir. Taproot'un amacı; gizlilik, ölçeklenebilirlik ve güvenliği daha iyi hale getirmek için Bitcoin'in komut dizinlerinin nasıl çalıştığını değiştirmektir. Taproot ve Schnorr imzaları adlı ilgili bir diğer yükseltmenin birleştirilmesiyle bunu ve çok daha fazlasını yapmak mümkün hale gelecektir.

Kripto para topluluğuna aşina herkes gizlilik, ölçeklenebilirlik ve güvenliğin en önemli konular olduğunu bilir. Bitcoin, dünyanın en popüler kripto parası olsa da bu sorunların ele alınması gerekir. Taproot da tam olarak bunu yapmayı amaçlar.


Giriş

Bitcoin, inişler ve çıkışlar yaşamasına rağmen kripto dünyasını sağlam tutan dayanak noktası olduğunu ispat etmiştir. Mt. Gox saldırısı ve kötü bir üne sahip Bitcoin sert çatallanmaları gibi yıllar içinde yaşanan çeşitli sorunlara rağmen kripto topluluğu Bitcoin'e desteğini sürdürmüştür.
Fakat göz ardı edilemeyecek bazı konular vardır – bunların arasında en önemlilerinden biri de güvenliktir. Bitcoin'in herkese açık bir blockchain olması nedeniyle ağ üzerinde yapılan tüm işlemler herkes tarafından takip edilebilir. Bazıları için bu büyük bir sorundur.
Coin karıştırma ve CoinJoin gibi çeşitli teknikler kullanarak anonimliğinizi artırabilirsiniz. Fakat ne yazık ki bunlardan hiçbiri Bitcoin'i gizli bir para birimi haline getirmez. Aynı şey Taproot için de geçerli olsa da bu yükseltme, ağın anonimliğini artırmaya yardımcı olabilir. 

Taproot yükseltmesi, Bitcoin'in gizlilik eksikliğini ve ilgili diğer sorunlarını çözmenin ilk adımı olarak birçok kişi tarafından beklenmektedir. Peki, Taproot nedir ve Bitcoin'e katkısı ne olacaktır? Bu soruyu makalemizde ayrıntılı olarak yanıtlayacağız.


Taproot nedir?

Taproot, Bitcoin'in komut dizinlerinin gizliliğini artıracak ve karmaşık işlemlerle ilgili diğer etmenleri iyileştirecek bir yumuşak çatallanmadır. Bitcoin ağındaki işlemler, zaman kilitli serbest bırakmalar, çoklu imza gereklilikleri ve benzeri özellikleri kullanarak daha karmaşık hale gelebilir.
Taproot olmadan, birden fazla işlemin yaratılmasını gerektiren bu karmaşık işlevleri kullanan işlemler herkes tarafından belirlenebilir. Fakat Taproot yükseltmesi, bir Bitcoin işleminin bu özellikleri içeren hareketli tüm parçalarını "gizlemeyi" mümkün hale getirecektir. Yani işlemler bu özelliklere sahip olsa bile tek bir işlem gibi gözükecektir. Bu yenilik, Bitcoin'de gizliliği savunanlar için büyük bir artıdır.

Aslında Taproot, bir Bitcoin komut dizininin çalıştığını saklamayı da mümkün hale getirir. Örneğin Taproot kullanarak Bitcoin harcamak, işlemi bir Lightning Ağı kanalında, eşler arası işlemde ya da sofistike bir akıllı kontratta belirlenemez hale getirebilir. Bu işlemlerden herhangi birini izleyen herkes, eşler arası bir işlemden başka bir şey göremez. Fakat bunun, asıl göndericinin ve son alıcının cüzdanlarının görünürlüğü üzerinde bir etki yaratmayacağını belirtmek de gerekir.

Taproot önerisi, ilk olarak Bitcoin Core geliştiricisi Greg Maxwell tarafından Ocak 2018'de ortaya atılmıştır. Pieter Wuille tarafından yaratılan bir çekim talebinin ardından Taproot, Ekim 2020 itibarıyla Bitcoin core kütüphanesiyle birleşmiştir. Yükseltmenin tam olarak faaliyete geçmesi için node operatörlerinin Taproot'un yeni mutabakat kurallarını benimsemesi gereklidir. Bu sürecin nasıl ilerleyeceğine bağlı olarak aktivasyon aylar sürebilir.

Taproot'un Schnorr imzaları adlı bir diğer yükseltme ile birlikte uygulamaya konması beklenmektedir. Bu, Taproot'un uygulamaya konmasını mümkün kılmakla kalmayacak, aynı zamanda imza birleştirme adlı çok talep gören bir özelliği de etkinleştirecektir.


Schnorr imzaları nedir?

Schnorr imzaları, Alman matematikçi ve kriptograf Claus Schnorr tarafından geliştirilmiş olan bir kriptografik imza şemasını içerir. Schnorr, kendi algoritmasını patentleyerek yıllarca korumuş olsa da bu patent 2008 yılında sona ermiştir. Sunduğu çok sayıda avantaj arasından Schnorr imzaları en çok basitliği ve kısa imzalar yaratmadaki etkinliğiyle bilinir.
Satoshi Nakamoto (Bitcoin'in yaratıcısı) tarafından benimsenen imza şeması, Eliptik Eğri Dijital İmza Algoritması'dır (ECDSA). Schnorr imza algoritmasının yerine ECDSA'in seçilmesinin nedeni, bu algoritmanın halihazırda geniş çapta kullanılıyor, güvenli, kompakt, tanınmış ve açık kaynaklı olmasıdır. 

Fakat Schnorr Dijital İmza Şeması'nın (SDSS) geliştirilmesi, Bitcoin ve diğer blockchain ağlarında yeni nesil imzaların yaratılması için başlangıç noktası olabilir.

Schnorr imzalarının başlıca avantajlarından biri de karmaşık bir Bitcoin işleminin içindeki birden fazla anahtarı alabilmesi ve benzersiz tek bir imza yaratabilmesidir. Bu da işlemde yer alan birden fazla tarafa ait imzaların, tek bir Schnorr imzasında “toplanabileceği” anlamına gelir. Buna, imza toplama adı verilir.



Taproot, Bitcoin'e nasıl fayda sağlayacak?

Daha önce de bahsettiğimiz gibi Taproot, Bitcoin'in gizliliğine yönelik önemli iyileştirmeler yapacak. Schnorr imzalarıyla birleştirildiğinde Taproot, işlem gerçekleştirirken verimi önemli ölçüde artırabilir. Artan gizliliğin yanı sıra şu potansiyel avantajları da sunabilir:

  • Blockchain üzerinde transfer edilecek ve saklanacak bilgi miktarının azaltılması.
  • Blok başına daha çok işlem (daha yüksek TPS oranı)
  • Daha düşük işlem ücretleri.
Taproot'un bir diğer avantajı ise Bitcoin ağının bilinen risklerinden biri olan imza değiştirilebilirliğini ortadan kaldırmasıdır. Basitçe ifade edecek olursak imza değiştirilebilirliği, henüz onaylanmadan önce bir işlemin imzasını değiştirmenin mümkün olmasıdır. Bu yöntemi kullanarak yapılan bir saldırıda, işlem hiç gerçekleşmemiş gibi gözükebilir. Bu ihtimal de Bitcoin'i dağıtılmış kayıt defterinin bütünlüğünü bozabilecek çift harcama sorununa açık hale getirir.


Son düşünceler

Taproot uzun süredir beklenen ve çok desteklenen bir Bitcoin yükseltmesidir. Schnorr imzalarıyla birlikte uygulamaya konabilirse gizlilik, ölçeklenebilirlik ve güvenlik gibi konularda önemli iyileştirmeler görebiliriz. Bu yükseltmeler, Lightning Network'e yönelik ilgiye de artırabilir ve çoklu imzanın sektör standardı hale gelmesini teşvik edebilir.

Gizlilik, verimlilik ve güvenliğin daha iyi olmasının getirdiği avantajlar, Bitcoin topluluğunda yer alıp almadığınızdan bağımsız olarak Bitcoin kullanım deneyiminizi muhtemelen etkileyecektir.

Taproot ve Bitcoin Geliştirme Önerileri (BIP'ler) hakkında başka sorularınız varsa, sorularınızın topluluğumuz tarafından yanıtlandığı soru-cevap platformumuz Academy'ye Sor'a göz atabilirsiniz.