DeFi'de Compound Finance Nedir?
Ana sayfa
Makaleler
DeFi'de Compound Finance Nedir?

DeFi'de Compound Finance Nedir?

Orta Seviye
Yay─▒nlanma: Sep 7, 2020G├╝ncellenme: May 19, 2022
5m

K─▒sa ├ľzet

Compound Finance, kripto para bor├ž alabilece─činiz ve verebilece─činiz bir yerdir. Tek ihtiyac─▒n─▒z olan bir Ethereum c├╝zdan─▒ ve biraz fondur. B├Âylece hemen bor├ž alabilir ya da faiz getirisi elde edebilirsiniz.

Compound i├žin varl─▒k sunmak olduk├ža kolayd─▒r ve fonlar─▒n─▒z hi├žbir zaman herhangi bir ├╝├ž├╝nc├╝ parti taraf─▒ndan tutulmaz. Compound'un nas─▒l ├žal─▒┼čt─▒─č─▒n─▒ ├Â─črenmek ister misiniz? Okumaya devam edin.


─░├žerik


Giri┼č

Merkeziyetsiz Finansta (DeFi) bor├ž almak ve vermek hi├ž bu kadar kolay olmam─▒┼čt─▒.┬áCompound Finance, DeFi d├╝nyas─▒nda kripto bor├ž almak ve vermek i├žin lider protokollerden biridir. Bir anlamda Compound, fonlar─▒n─▒z─▒ bir ├╝├ž├╝nc├╝ tarafa emanet etmek zorunda kalmadan faiz getirisi elde edebilece─činiz bir birikim hesab─▒d─▒r.┬á
Kullan─▒c─▒ deneyimi olduk├ža sorunsuzdur ve protokol bir s├╝redir kullan─▒c─▒lar taraf─▒ndan test edilmektedir. Buna ek olarak,┬áyield farming yapan bir├žok ki┼či de varl─▒k bor├ž almak ve bunlar─▒ di─čer DeFi protokollerinde kullanmak i├žin de Compound'dan faydalan─▒r.

Peki, Compound Finance nas─▒l ├žal─▒┼č─▒r? Haydi bundan bahsedelim.


Compound Finance Nedir?

Compound Finance, bir┬áDeFi bor├ž verme protokol├╝d├╝r. Daha teknik terimlerle anlatacak olursak, algoritmik bir para piyasas─▒ protokol├╝d├╝r. Compound Finance'i para i├žin bir a├ž─▒k pazaryeri olarak d├╝┼č├╝nebilirsiniz. Kullan─▒c─▒lar─▒n kripto paralar─▒n─▒ yat─▒rmas─▒na ve bunlardan kazan├ž elde etmesine ya da yat─▒rd─▒klar─▒ kripto paralarla di─čer kripto varl─▒klar─▒ bor├ž almas─▒na imkan tan─▒r. Platforma eklenen sermayenin saklanmas─▒ ve idaresi i├žin┬áak─▒ll─▒ kontratlar─▒ kullan─▒r.┬á
T├╝m kullan─▒c─▒lar Compound'a ba─članabilir ve Metamask gibi bir┬áWeb 3.0 c├╝zdan─▒ kullanarak kazan├ž elde edebilir. Compound'un izne dayal─▒ olmayan bir protokol olmas─▒n─▒n nedeni budur. Bir kripto c├╝zdan─▒ ve internet ba─člant─▒s─▒ olan herkes Compound ile ├Âzg├╝rce etkile┼čim kurabilir.

Compound neden kullan─▒┼čl─▒d─▒r? ├ç├╝nk├╝ bor├ž veren ve alanlar─▒n, daha geleneksel yap─▒lardaki gibi ┼čartlar ├╝zerinde m├╝zakere etmesine gerek kalmaz. Her iki taraf da, teminatlar─▒ ve faiz oranlar─▒n─▒ idare eden protokolle do─črudan etkile┼čim kurar. Varl─▒klar, likidite havuzlar─▒ ad─▒ verilen ak─▒ll─▒ kontratlarda tutuldu─ču i├žin fonlar hi├žbir kar┼č─▒ taraf─▒n kontrol├╝nde olmaz.

Platforma fon sunmak ve bor├ž almak i├žin faiz oranlar─▒, Compound taraf─▒ndan algoritmik olarak ayarlan─▒r. Bu da, Compound protokol├╝n├╝n bu oranlar─▒ arz ve talebe g├Âre otomatik olarak ayarlad─▒─č─▒ anlam─▒na gelir. Buna ek olarak,┬áCOMP token sahipleri de faiz oranlar─▒nda d├╝zenlemeler yapma g├╝c├╝ne sahiptir.


Compound Finance nas─▒l ├žal─▒┼č─▒r?

Compound'daki pozisyonlar (sunulan varlıklar), Compound'un yerel tokenı olan cTokenlarla takip edilir. cTokenlar, Compound'daki varlık havuzundan bir pay alma hakkını temsil eden ERC-20 tokenlarıdır. 

├ľrne─čin, Compound'a ETH yat─▒r─▒rsan─▒z bu tokenlar cETH'ye ├ževrilir. Sabit coin DAI yat─▒r─▒rsan─▒z da bu coinler cDAI'ye ├ževrilir. Birden fazla t├╝rde coin yat─▒r─▒rsan─▒z, bu coinlerin her biri kendilerine ├Âzel faiz oranlar─▒ ├╝zerinden kazan├ž getirir. Di─čer bir deyi┼čle cDAI, cDAI faiz oran─▒n─▒ ve cETH ise cETH faiz oran─▒n─▒ kazan─▒r.

cTokenlar, havuzda temsil ettikleri pay nispetinde bozdurulabilir. B├Âylece, havuza sunulmu┼č olan varl─▒klar ba─članan c├╝zdanda kullan─▒labilir hale gelir. Para piyasas─▒ kazan├ž elde ettik├že (bor├ž alma artt─▒k├ža), cTokenlar da kazan├ž elde eder ve daha fazla say─▒da dayanak varl─▒─ča ├ževrilebilir hale gelir. Bu durum en temelde, Compound'da kazan├ž elde etmenin yaln─▒zca bir ERC-20 token tutmak oldu─ču anlam─▒na gelir.

S├╝re├ž, kullan─▒c─▒lar─▒n Metamask gibi Web 3.0 uyumlu bir c├╝zdan─▒ ba─člamas─▒yla ba┼člar. Daha sonra kullan─▒c─▒lar, etkile┼čim kurmak istedikleri herhangi bir varl─▒─č─▒ se├žerek bu varl─▒─č─▒n kilidini a├žabilir. Bir varl─▒─č─▒n kilidi a├ž─▒l─▒rsa, bu varl─▒k hem bor├ž almak hem de bor├ž vermek i├žin kullan─▒labilir.

Bor├ž vermek olduk├ža kolayd─▒r. Likidite sunmak istedi─činiz varl─▒─č─▒n kilidini a├žman─▒z ve sermaye sunmaya ba┼člamak i├žin c├╝zdan─▒n─▒zdan bir i┼člemi imzalaman─▒z yeterlidir. Varl─▒klar an─▒nda havuza eklenir ve ger├žek zamanl─▒ olarak faiz getirmeye ba┼člar. Varl─▒klar bu a┼čamada cTokenlara ├ževrilir.

Bor├ž almak biraz daha kar─▒┼č─▒kt─▒r. ─░lk olarak, kullan─▒c─▒lar kredilerini kar┼č─▒layacak bir fon (teminat) yat─▒r─▒r. Bunun kar┼č─▒l─▒─č─▒nda, Compound'da bor├ž almak i├žin gerekli olan "Bor├ž Alma G├╝c├╝" elde edilir. Havuza sunulabilecek her bir varl─▒k, Bor├ž Alma G├╝c├╝'ne farkl─▒ miktarlarda katk─▒da bulunur. Kullan─▒c─▒lar daha sonra, ne kadar Bor├ž Alma G├╝c├╝'ne sahip olduklar─▒na ba─čl─▒ olarak bor├ž alabilir.┬á

Di─čer bir├žok DeFi projesine benzer ┼čekilde Compound da┬áa┼č─▒r─▒ teminatland─▒rma kavram─▒yla ├žal─▒┼č─▒r. Bunun anlam─▒, bor├ž alanlar─▒n likidasyondan ka├ž─▒nmak i├žin bor├ž almak istedikleri de─čerden daha fazlas─▒n─▒ yat─▒rmas─▒ gerekti─čidir.
Her bir varl─▒─č─▒n, kendine has bir bor├ž alma ve fon sunma┬áY─▒ll─▒k Y├╝zde Oran─▒'na (APR) sahip oldu─čunu belirtmek de ├Ânemlidir. Bor├ž alma ve fon sunma oranlar─▒, arz ve talebe g├Âre ayarland─▒─č─▒ i├žin t├╝m varl─▒klar hem bor├ž alma hem de bor├ž verme i├žin farkl─▒ faiz oranlar─▒na sahiptir. Daha ├Ânce de bahsetti─čimiz gibi, t├╝m varl─▒klar farkl─▒ oranlar ├╝zerinden faiz getirir.


Hangi varl─▒klar Compound Finance taraf─▒ndan desteklenir?

01/09/2020 itibar─▒yla, Compound'da bor├ž almak ve vermek i├žin desteklenen varl─▒klar ┼čunlard─▒r:

─░leride muhtemelen yeni tokenlar eklenecektir.


Compound'un y├Âneti┼čimi nas─▒l ├žal─▒┼č─▒r?

Compound, Robert Leshner taraf─▒ndan kurulmu┼č bir ┼čirket olarak ba┼člam─▒┼č ve giri┼čim sermayedarlar─▒ndan finansal destek g├Ârm├╝┼čt├╝r. Fakat Compound Finance'in┬áy├Âneti┼čimi, COMP token sayesinde kademeli olarak merkeziyetsizle┼čtirilmektedir. COMP sahipleri, ├╝cretlerin ve protokol├╝n y├Âneti┼čimi ├╝zerinde hak elde eder.┬á

Dolay─▒s─▒yla token sahipleri, iyile┼čtirme ├Ânerileri sunarak ve zincir ├╝st├╝ oylamalar yaparak protokol ├╝zerinde de─či┼čiklikler yapabilir. Her bir token bir oy hakk─▒n─▒ temsil eder ve token sahipleri, sunulmu┼č ├Ânerileri token birikimleriyle oylayabilir. Gelecekte protokol, tamamen COMP token sahipleri taraf─▒ndan y├Ânetilebilir.

COMP sahipleri en s─▒k hangi konularda oylama yapar?

  • cToken piyasalar─▒n─▒n neyi listeleyece─či.
  • Her bir varl─▒k i├žin faiz oranlar─▒ ve gerekli teminat.
  • Hangi┬áblockchain oracle'lar─▒n─▒n kullan─▒laca─č─▒.



Compound Finance'in avantaj ve dezavantajlar─▒

Kullan─▒c─▒lar, Compound'u ne i├žin kullan─▒r? Faiz getirisi elde etmek basit bir kullan─▒m alan─▒d─▒r ve Compound'un sundu─ču kullan─▒c─▒ deneyimi de yeni ba┼člayanlar i├žin olduk├ža uygundur. Fakat Compound, bir pozisyondaki┬ákald─▒rac─▒n─▒ y├╝kseltmek isteyen deneyimli kullan─▒c─▒lar i├žin de faydal─▒ olabilir.┬á

├ľrne─čin, bir kullan─▒c─▒n─▒n ETH'de uzun pozisyona sahip oldu─čunu ve bu ETH'leri Compound protokol├╝ne sundu─čunu varsayal─▒m. Bu kullan─▒c─▒ sundu─ču ETH kar┼č─▒l─▒─č─▒nda USDT bor├ž al─▒r ve bu USDT'lerle de daha fazla ETH sat─▒n al─▒r. ETH'nin fiyat─▒ y├╝kselirse ve elde edilen kar, bor├ž almak i├žin ├Âdenen faizden y├╝ksekse kullan─▒c─▒ kar elde etmi┼č olur.

Fakat bu ayn─▒ zamanda riskleri de art─▒r─▒r. ETH fiyat─▒ d├╝┼čse bile kullan─▒c─▒n─▒n bor├ž ald─▒─č─▒ tutar─▒ faiziyle birlikte geri ├Âdemesi gerekir ve┬áteminat olarak koydu─ču ETH'ler de┬álikide edilebilir.

Baz─▒ di─čer riskler nelerdir? Compound, Trail of Bits ve OpenZeppelin gibi ┼čirketler taraf─▒ndan denetlenmi┼čtir. Bunlar itibarl─▒ denetim ┼čirketleri olarak tan─▒nsa da yaz─▒l─▒m hatalar─▒ ve g├╝venlik a├ž─▒klar─▒ beklenmedik sorunlar yaratabilir ve bunlar t├╝m yaz─▒l─▒mlar─▒n bir par├žas─▒d─▒r.

Fonlar─▒n─▒z─▒ bir ak─▒ll─▒ kontrata g├Ândermeden ├Ânce t├╝m riskleri dikkatle de─čerlendirmeniz gerekir. Fakat finansal ├╝r├╝n├╝n t├╝r├╝nden ba─č─▒ms─▒z olarak, kaybetmeyi g├Âze alabilece─činizden daha y├╝ksek bir tutarda fonu hi├žbir zaman riske etmemeniz ├Ânemlidir.


Son d├╝┼č├╝nceler

Compound, DeFi'deki en pop├╝ler bor├ž alma ve verme ├ž├Âz├╝mlerinden biridir. Di─čer bir├žok ├╝r├╝n├╝n Compound'un ak─▒ll─▒ kontratlar─▒n─▒ uygulamalar─▒na entegre etmesiyle bu protokol, DeFi ekosisteminin ├Ânemli bir par├žas─▒ haline gelmi┼čtir.┬á

Compound, y├Âneti┼čiminin tamamen merkeziyetsiz hale gelmesinin ard─▒ndan temel para piyasas─▒ protokollerinden biri olarak DeFi'deki yerini sa─člamla┼čt─▒rabilir.

Compound Finance ve DeFi hakk─▒nda ba┼čka sorular─▒n─▒z varsa, sorular─▒n─▒z─▒n toplulu─čumuz taraf─▒ndan yan─▒tland─▒─č─▒ soru-cevap platformumuz┬áAcademy'ye Sor'a g├Âz atabilirsiniz.