Czym S膮 Tokeny Soulbound (SBT)?
Strona G艂贸wna
Artyku艂y
Czym S膮 Tokeny Soulbound (SBT)?

Czym S膮 Tokeny Soulbound (SBT)?

艢rednio zaawansowany
Opublikowane Aug 17, 2022Zaktualizowane Nov 11, 2022
5m

TL;DR

Tokeny Soulbound (SBT) to tokeny to偶samo艣ci cyfrowej, kt贸re odzwierciedlaj膮 w艂a艣ciwo艣ci, cechy i osi膮gni臋cia sk艂adaj膮ce si臋 na osob臋 lub podmiot. Tokeny SBT s膮 wydawane przez tzw. "dusze", kt贸re reprezentuj膮 konta lub portfele na blockchainie i kt贸rych nie mo偶na przenosi膰.聽

Wprowadzenie

Tokeny Soulbound (SBT) to koncepcja zaproponowana w maju 2022 r. przez wsp贸艂za艂o偶yciela Ethereum Vitalika Buterina, prawniczk臋 Puj臋 Ohlhaver oraz E. Glena Weyla, ekonomist臋 i technologa spo艂ecznego.

W bia艂ej ksi臋dze pt. 鈥濪ecentralized Society: Finding Web3's Soul鈥 przedstawione s膮 podstawy ca艂kowicie zdecentralizowanego spo艂ecze艅stwa (DeSoc), kt贸rym zarz膮dzaj膮 jego u偶ytkownicy, oraz to, w jaki spos贸b Tokeny Soulbound (SBT) mog膮 pe艂ni膰 funkcj臋 danych uwierzytelniaj膮cych, kt贸re wykorzystujemy w 偶yciu codziennym.聽

Czym S膮 Tokeny SBT?

Tokeny Soulbound (SBT) to niezbywalne tokeny, kt贸re reprezentuj膮 to偶samo艣膰 osoby za pomoc膮 technologii blockchain. Mo偶na tu wymieni膰 dokumentacj臋 medyczn膮, histori臋 pracy i wszelkiego rodzaju informacje, kt贸re sk艂adaj膮 si臋 na osob臋 lub podmiot. Portfele, kt贸re s艂u偶膮 do przechowywania lub wydawania tych zapis贸w, to tzw. 鈥瀌usze鈥.

Ludzie mog膮 mie膰 wiele portfeli (lub "dusz"), kt贸re reprezentuj膮 r贸偶ne obszary ich 偶ycia. Mo偶na mie膰 np. tzw. dusz臋 danych uwierzytelniaj膮cych swojej historii pracy i tzw. dusz臋 medyczn膮 dokumentacji medycznej. Dzi臋ki duszom i tokenom SBT mo偶na by zbudowa膰 weryfikowaln膮 cyfrow膮 reputacj臋 w sieci Web3 zgodnie ze swoimi dokonaniami i do艣wiadczeniami.

Dusze mog膮 te偶 reprezentowa膰 podmiot, kt贸ry przydziela tokeny SBT. Rol臋 dusz mog膮 pe艂ni膰 np. firmy, wydaj膮c SBT ka偶demu pracownikowi. Cyfrowy klub country mo偶e wydawa膰 SBT w celu weryfikacji statusu cz艂onkostwa.

Poj臋cie Soulbound wywodzi si臋 z popularnej gry online World of Warcraft.聽

Gracze nie mog膮 sprzedawa膰 ani przenosi膰 przedmiot贸w Soulbound. Po ich zebraniu, przedmioty Soulbound s膮 na zawsze przywi膮zane do duszy gracza.

Wystarczy wi臋c sobie wyobrazi膰 t膮 koncepcj臋 w odniesieniu do token贸w niewymiennych (NFT). Aktualnie wi臋kszo艣膰 token贸w NFT to certyfikaty w艂asno艣ci sztuki cyfrowej lub przedmiot贸w kolekcjonerskich, takich jak np. Bored Ape Yacht Club. Ludzie kupuj膮 NFT, handluj膮 nimi lub eksponuj膮 je jako symbol statusu i maj膮tku.

W SBT chodzi o przekszta艂cenie koncepcji NFT w co艣 wi臋cej ni偶 tylko pieni膮dze i prawo do przechwa艂ek 鈥 token, kt贸ry b臋dzie zar贸wno jedyny w swoim rodzaju, jak i niezbywalny. O ile token NFT reprezentuje aktywa i w艂asno艣膰, token SBT reprezentuje reputacj臋 osoby lub podmiotu. Ponadto w przeciwie艅stwie do NFT, tokeny SBT maj膮 zerow膮 warto艣膰 pieni臋偶n膮 i po wyemitowaniu na portfel nie mo偶na nimi handlowa膰.聽

Jak mo偶na wykorzysta膰 tokeny SBT?

SBT maj膮 szeroki zakres potencjalnych zastosowa艅 praktycznych. Oto kilka przyk艂ad贸w, kt贸re mog艂yby znale藕膰 zastosowanie w 偶yciu codziennym.

1. Historia kszta艂cenia 鈥 Po uko艅czeniu studi贸w otrzymuje si臋 za艣wiadczenie potwierdzaj膮ce uko艅czenie wymaganych kurs贸w. Uniwersytet m贸g艂by by膰 dusz膮 wydaj膮c膮 SBT, a studenci mogliby by膰 duszami przyjmuj膮cymi. W tokenie SBT by艂yby zapisane dane uwierzytelniaj膮ce studenta, potwierdzaj膮ce, 偶e posiada odpowiednie kwalifikacje i jest cz艂onkiem uniwersytetu. M贸wi膮c najpro艣ciej, token SBT pe艂ni艂by funkcj臋 potwierdzenia uczestnictwa.

2. Podania o prac臋 鈥 Teoretycznie kandydaci mogliby przesy艂a膰 ca艂膮 swoj膮 histori臋 pracy i 艣wiadectwa przy u偶yciu oficjalnych SBT wydanych przez poprzednie firmy i instytucje. SBT pe艂ni艂yby funkcj臋 艣wiadectw potwierdzaj膮cych umiej臋tno艣ci.

3. Dokumentacja medyczna 鈥 Dzi臋ki tokenom SBT, w kt贸rych by艂aby zapisana dokumentacja medyczna danej osoby, mo偶na by przyspieszy膰 zmian臋 lekarza lub opiekii medycznej. Hipotetycznie rzecz bior膮c, technologia SBT zast膮pi艂aby nierzadko powolne procedury wype艂niania dokument贸w, weryfikacji historii medycznej oraz setki rozm贸w przez telefon.

Jaka jest rola SBT w Web3?

Jednym z g艂贸wnych problem贸w, z jakimi boryka si臋 bran偶a Web3, jest zaufanie. Jak mo偶na ufa膰 reputacji osoby w systemie zaprojektowanym jako niewymagaj膮cy zaufania? We藕my np. udzielanie po偶yczek pieni臋偶nych. Podobnie jak w przypadku tradycyjnych ocen kredytowych od bank贸w, w SBT mo偶e by膰 zapisana historia po偶yczek DeFi u偶ytkownika, a tak偶e inne wska藕niki, kt贸re okre艣laj膮 jego profil ryzyka.

SBT s膮 r贸wnie偶 proponowan膮 alternatyw膮 wobec g艂osowa艅 w zdecentralizowanych organizacjach autonomicznych (DAO). Zamiast obecnego modelu zarz膮dzania, kt贸rego podstaw膮 jest liczba token贸w posiadanych przez cz艂onka, DAO mog艂yby wydawa膰 SBT, w kt贸rych si艂a g艂osu by艂aby przydzielana na podstawie interakcji u偶ytkownik贸w ze spo艂eczno艣ci膮. Ten model dawa艂by pierwsze艅stwo w g艂osowaniu najbardziej oddanym u偶ytkownikom o silnej reputacji.

Opr贸cz stworzenia reputacyjnego systemu g艂osowania, SBT mog膮 potencjalnie poprawi膰 nienaruszalno艣膰 g艂osowania w DAO 鈥 a konkretnie ochron臋 przed atakami typu Sybil 鈥 jednym z najwi臋kszych zagro偶e艅 obecnego modelu zarz膮dzania DAO.

Podczas ataku Sybil, osoba lub grupa os贸b o z艂ych intencjach obala DAO, skupuj膮c wi臋kszo艣膰 token贸w zarz膮dzania. Osoby z wi臋kszo艣ci膮 g艂os贸w mog膮 manipulowa膰 propozycjami g艂osowania i kierowa膰 projektem na swoj膮 korzy艣膰. Publiczny i weryfikowalny charakter SBT m贸g艂by u艂atwi膰 wykrywanie oraz zapobieganie wchodzeniu do DAO os贸b o z艂ych intencjach, co z kolei zapobiega艂oby korupcji i atakom typu Sybil.聽

Jakie s膮 przyk艂ady SBT w akcji?

Na sierpie艅 2022 r. tokeny SBT istniej膮 tylko w teorii. Glen Weyl, jeden ze wsp贸艂autor贸w, kt贸ry przyczyni艂 si臋 do powstania oryginalnej bia艂ej ksi臋gi SBT, uwa偶a, 偶e do ko艅ca 2022 r. pojawi膮 si臋 pierwsze zastosowania praktyczne SBT.

Gie艂da Binance zapowiedzia艂a r贸wnie偶 niedawno w艂asny token SBT o nazwie Binance Account Bound (BAB). Token BAB jest niezbywalny, nie ma warto艣ci pieni臋偶nej i jest pierwszym w historii SBT wyemitowanym na sieci BNB Chain. Token BAB ma rozwi膮za膰 problemy z weryfikacj膮 to偶samo艣ci w Web3 i pe艂ni膰 funkcj臋 cyfrowego narz臋dzia weryfikacyjnego dla u偶ytkownik贸w Binance, kt贸rzy zako艅cz膮 procedur臋 KYC.

Opr贸cz ekosystemu Binance, token贸w BAB b臋d膮 mog艂y u偶ywa膰 protoko艂y stron trzecich, mi臋dzy innymi do airdrop贸w NFT, zapobiegania dzia艂aniom bot贸w i u艂atwiania g艂osowania w sprawie zarz膮dzania DAO.

Przemy艣lenia ko艅cowe

SBT sta艂y si臋 gor膮cym tematem w Web3. Teoretycznie SBT mog膮 umo偶liwia膰 ludziom tworzenie w艂asnej cyfrowej reputacji i ocen臋 czyjej艣 reputacji na blockchainie. Zobaczymy, czy tokeny SBT zafunkcjonuj膮 jako 鈥瀌owody to偶samo艣ci鈥 w Web3.