Wady i zalety Blockchain
Strona G艂贸wna
Artyku艂y
Wady i zalety Blockchain

Wady i zalety Blockchain

Pocz膮tkuj膮cy
Opublikowane Dec 12, 2018Zaktualizowane Feb 9, 2023
5m

Wi臋kszo艣膰 sieci blockchain zaprojektowanych jest jako zdecentralizowane bazy danych, kt贸re dzia艂aj膮 w formie rozproszonych cyfrowych ksi膮g danych. Ksi臋gi te s膮 w stanie rejestrowa膰 i przechowywa膰 dane w tzw. blokach, kt贸re z kolei s膮 zorganizowane w porz膮dku chronologicznym i po艂膮czone ze sob膮 za pomoc膮 dowod贸w kryptograficznych. Pojawienie si臋 technologii blockchain przynios艂o wiele korzy艣ci oraz nowych mo偶liwo艣ci w r贸偶nych bran偶ach, zapewniaj膮c zwi臋kszone bezpiecze艅stwo w ramach 艣rodowiska niewymagaj膮cego wzajemnego zaufania jego uczestnik贸w do siebie.

Jednak偶e zdecentralizowany charakter technologii blockchain niesie za sob膮 r贸wnie偶 pewne wady. Na przyk艂ad, w por贸wnaniu do tradycyjnych scentralizowanych baz danych, sieci blockchain cechuj膮 si臋 ograniczon膮 wydajno艣ci膮 i wymagaj膮 zdecydowanie wi臋kszych zasob贸w pami臋ci do poprawnego dzia艂ania.


Zalety

Rozproszony charakter (ang. Distributed)

Poniewa偶 dane w sieci blockchain najcz臋艣ciej przechowywane s膮 na tysi膮cach urz膮dze艅 w ramach tzw. rozproszonej sieci w臋z艂贸w, system oraz same dane s膮 wysoce odporne na awarie techniczne i ataki. Ka偶dy w臋ze艂 uczestnicz膮cy w sieci jest w stanie replikowa膰 i przechowywa膰 swoj膮 kopi臋 bazy danych, a co za tym idzie fizycznie nie istnieje pojedynczy punkt awarii: innymi s艂owy od艂膮czenie si臋 od sieci lub awaria pojedynczego w臋z艂a nie wp艂ywa na dost臋pno艣膰 lub bezpiecze艅stwo ca艂ej sieci.

W przeciwie艅stwie do sieci blockchain wiele konwencjonalnych typ贸w baz danych opiera si臋 na jednym lub zaledwie kilku serwerach przez co s膮 one bardziej nara偶one na awarie techniczne i cyberataki.

Stabilno艣膰 (ang. stability)

Odwr贸cenie kolejno艣ci transakcji lub modyfikacja informacji zawartych w potwierdzonych ju偶 w sieci blockchain blokach jest bardzo ma艂o prawdopodobna. Praktycznie oznacza, 偶e po zarejestrowaniu danych w 艂a艅cuchu blok贸w bardzo trudno jest je z niego usun膮膰 lub zmieni膰 ich warto艣ci. To w艂a艣nie dzi臋ki tej cesze blockchain identyfikowany jest jako 艣wietna technologia do przechowywania zapis贸w finansowych lub innych danych, w kt贸rych wymagana jest transparentno艣膰. 艁a艅cuch blok贸w cechuje si臋 r贸wnie偶 tym, 偶e ka偶da zmiana mo偶e by膰 艣ledzona oraz jest trwale zapisywana w ksi臋dze, kt贸ra jest zar贸wno rozproszona jak i publiczna.

Przyk艂adowe zastosowanie: firma mo偶e wykorzysta膰 technologi臋 blockchain, aby zapobiega膰 nieuczciwym zachowaniom ze strony swoich pracownik贸w. W takim scenariuszu blockchain mo偶e zapewni膰 firmie bezpieczny i stabilny zapis wszystkich transakcji finansowych, kt贸re maj膮 miejsce na rachunkach firmowych. Dzi臋ki temu, ukrywanie podejrzanych transakcji finansowych przez nieuczciwego pracownika stanie si臋 wr臋cz niemo偶liwe.


System niewymagaj膮cy wzajemnego zaufania (ang. trustless System)

W wi臋kszo艣ci tradycyjnych system贸w p艂atno艣ci transakcje s膮 zale偶ne nie tylko od dw贸ch zaanga偶owanych stron danej transakcji, ale tak偶e od po艣rednika - takiego jak np. bank, firmy wydaj膮cej karty kredytowe/debetowe czy dostawcy us艂ug p艂atniczych. Blockchain eliminuje konieczno艣膰 wyst臋powania tzw. po艣rednika (ang. third-party), poniewa偶 weryfikacj膮 transakcji zajmuje si臋 rozproszona sie膰 w臋z艂贸w w procesie nazywanym kopaniem (ang. mining). To w艂a艣nie z tego powodu Blockchain cz臋sto okre艣lany jest jako system typu 鈥淭rustless鈥.

W zwi膮zku z powy偶szym blockchain eliminuje konieczno艣膰 uzyskania, a nast臋pnie utrzymania zaufania do jednej lub kilku organizacji, a tak偶e zmniejsza og贸lne koszty i op艂aty transakcyjne poprzez wyci臋cie po艣rednik贸w i stron trzecich.


Wady

Ataki typu 51%

Algorytm konsensusu Proof of Work, kt贸ry stoi u podstaw zabezpiecze艅 sieci blockchain Bitcoin, przez lata swojego funkcjonowania okaza艂 si臋 bardzo skuteczn膮 zapor膮 obronn膮. Istnieje jednak kilka potencjalnych rodzaj贸w atak贸w, kt贸re skutecznie mo偶na przeprowadzi膰 przeciwko sieciom blockchain. Atak typu 51% jest jednym z najcz臋艣ciej wymienianych wektor贸w ataku. Ma on miejsce miejsce, je艣li jedna jednostka lub grupa jednostek (w臋z艂贸w) zdo艂a kontrolowa膰 ponad 50% mocy obliczeniowej sieci. W takiej sytuacji atakuj膮cy zyskuje mo偶liwo艣膰 zak艂贸cenia dzia艂ania sieci poprzez celowe wykluczenie wybranych w臋z艂贸w lub co gorsza modyfikacj臋 kolejno艣ci transakcji w 艂a艅cuchu blok贸w.

Pomimo tego, 偶e tego typu atak faktycznie mo偶e mie膰 miejsce, w dotychczasowej historii Bitcoina nie uda艂o si臋 jeszcze odnotowa膰 偶adnej udanej pr贸by przeprowadzenia ataku typu 51%. Dzieje si臋 tak, poniewa偶 wraz ze wzrostem sieci ro艣nie r贸wnie偶 jej bezpiecze艅stwo. Czym wi臋ksza jest sie膰 (czyt. czym wi臋cej w臋z艂贸w w niej uczestniczy) tym bardziej ma艂o prawdopodobne jest, 偶e jacykolwiek g贸rnicy zainwestuj膮 du偶e ilo艣ci pieni臋dzy i zasob贸w obliczeniowych, aby zaatakowa膰 Bitcoina, poniewa偶 s膮 oni lepiej nagradzani za uczciwe dzia艂anie i zabezpieczenie sieci przed atakami. Ponad to, udany atak typu 51% umo偶liwi艂by atakuj膮cemu zmodyfikowa膰 jedynie ostatnie transakcje, a dodatkowo jedynie na kr贸tki czas, poniewa偶 wszystkie bloki w 艂a艅cuchu po艂膮czone s膮 ze sob膮 za pomoc膮 dowod贸w kryptograficznych (zmiana starszych blok贸w wymaga艂aby posiadania niedost臋pnych na dzie艅 dzisiejszy zasob贸w mocy obliczeniowej). Sie膰 blockchain Bitcoina dzi臋ki ogromnej spo艂eczno艣ci jest r贸wnie偶 odporna na inne wektory atak贸w, a co wa偶ne potrafi r贸wnie偶 szybko przygotowa膰 odpowiedni膮 odpowied藕 (zabezpieczenie, 艂atk臋) na trwaj膮cy atak.


Modyfikacja danych

Kolejn膮 wad膮 system贸w blockchain jest to, 偶e po dodaniu danych do 艂a艅cucha blok贸w, bardzo trudno jest je zmodyfikowa膰. Chocia偶 trwa艂o艣膰 danych jest jedn膮 z zalet blockchain, nie zawsze okazuje si臋 ona dobr膮 cech膮. Zmiana danych lub kodu blockchain jest zwykle bardzo wymagaj膮ca i cz臋sto wymaga dokonania si臋 tzw. Hard forku, kt贸rego efektem ubocznym jest dos艂owne sklonowanie sieci, wprowadzenie poprawki/zmiany, a nast臋pnie porzucenie pierwszej wersji 艂a艅cucha - podatnej na wybrane zagro偶enie lub zawieraj膮cej zapisy danych, kt贸re wymusi艂y dokonanie si臋 forku.


Klucze prywatne

Blockchain aby da膰 u偶ytkownikom prawo w艂asno艣ci do jednostek kryptowalut (lub jakichkolwiek innych danych blockchain) korzysta z kryptograficznych kluczy prywatnych (ang. public-key). Ka偶de konto (lub adres) w sieci blockchain sk艂ada si臋 z dw贸ch kluczy: klucza publicznego (kt贸ry mo偶e by膰 wsp贸艂dzielony z innymi uczestnikami sieci) oraz klucza prywatnego (kt贸ry powinien by膰 trzymany w tajemnicy). U偶ytkownicy potrzebuj膮 klucza prywatnego, aby uzyska膰 dost臋p do swoich funduszy, co oznacza, 偶e dzia艂aj膮 oni jak w艂asny bank. Je艣li u偶ytkownik straci sw贸j klucz prywatny, pieni膮dze zostan膮 bezpowrotnie utracone i nikt nie b臋dzie w stanie ich odzyska膰.


Niewielka wydajno艣膰

Sieci blockchainy, szczeg贸lnie te oparte o algorytm Proof of Work, s膮 wysoce nieefektywne. Dzieje si臋 tak poniewa偶 sam proces wydobycia blok贸w jest ju偶 z za艂o偶enia bardzo konkurencyjny - 艣rednio co dziesi臋膰 minut praca zaledwie jednego g贸rnika jest wynagradzana, a praca ka偶dego innego g贸rnika zostaje zmarnowana. Co wi臋cej, g贸rnicy nieustannie d膮偶膮 do zwi臋kszania posiadanej przez nich mocy obliczeniowej aby mie膰 wi臋ksz膮 szans臋 na znalezienie prawid艂owego hashu dla nowego bloku. To z kolei sprawi艂o, 偶e zasoby wykorzystywane przez sie膰 Bitcoin znacznie wzros艂y w ci膮gu ostatnich kilku lat. Obecnie proces wydobycia Bitcoin贸w zu偶ywa wi臋cej energii ni偶 ca艂e kraje jak np. Dania, Irlandia czy Nigeria.


Pami臋膰

Rejestry sieci blockchain maj膮 tendencj臋 do poch艂aniania coraz wi臋kszej ilo艣ci pami臋ci. Pe艂na ksi臋ga blok贸w i transakcji Bitcoin wa偶y obecnie oko艂o 200 GB. Obecny wzrost rozmiaru blockchain wydaje si臋 przewy偶sza膰 wzrost pojemno艣ci dysk贸w twardych, co z kolei mo偶e sprawi膰, 偶e sie膰 mo偶e utraci膰 wybrane w臋z艂y, je艣li ksi臋ga stanie si臋 zbyt du偶a, by u偶ytkownicy mogli j膮 pobiera膰 i samodzielnie przechowywa膰.


Wnioski

Pomimo wad, technologia blockchain ma pewne wyj膮tkowe zalety i na pewno zostanie z nami na d艂u偶ej. W dalszym ci膮gu zar贸wno przed nami jak i ca艂膮 spo艂eczno艣ci膮 blockchain jest jeszcze d艂uga droga do ostatecznego przyj臋cia si臋 technologii do tzw. g艂贸wnego nurtu (ang. mainstream). Co jednak wa偶ne, w coraz wi臋kszej ilo艣ci bran偶 zauwa偶alny jest wzrost zainteresowania technologi膮 oraz radzenia sobie z jej zaletami i wadami. Najbli偶sze lata najpewniej owocowa膰 b臋d膮 w du偶膮 ilo艣ci膮 eksperyment贸w ze strony zar贸wno firm, jak i rz膮d贸w, aby m贸c odpowiedzie膰 na pytanie, gdzie mo偶na j膮 zastosowa膰 oraz gdzie oka偶e si臋 najbardziej przydatna.

Udost臋pnij Posty
Zarejestruj konto
Wykorzystaj swoj膮 wiedz臋 w praktyce, otwieraj膮c konto Binance ju偶 dzi艣.