Ordinal'ler Nedir? Bitcoin NFT'lerine Genel Bir Bak─▒┼č
Ana sayfa
Makaleler
Ordinal'ler Nedir? Bitcoin NFT'lerine Genel Bir Bak─▒┼č

Ordinal'ler Nedir? Bitcoin NFT'lerine Genel Bir Bak─▒┼č

Orta Seviye
Yay─▒nlanma: Mar 21, 2023G├╝ncellenme: Aug 15, 2023
7m

K─▒sa ├ľzet

  • Her bitcoin 100.000.000 satoshi'den (sat) olu┼čur. Ordinal'ler protokol├╝, eklenen ekstra verilerle her bir satoshi'nin tan─▒mlanmas─▒na ve i┼člem g├Ârmesine imkan tan─▒r (yaz─▒t olarak bilinen bir s├╝re├ž arac─▒l─▒─č─▒yla).

  • Ordinal'ler, Bitcoin i├žin basit de─čer aktar─▒m─▒n─▒n ├Âtesinde ba┼čka bir kullan─▒m alan─▒ yaratarak Bitcoin NFT'lerini ger├že─če d├Ân├╝┼čt├╝rm├╝┼čt├╝r.

Giri┼č

Yak─▒n zamana kadar NFT'ler genellikle Ethereum, Solana ve BNB Smart Chain gibi blockchain'lerde ├ž─▒kar─▒l─▒yor ve kullan─▒l─▒yordu. Fakat Ordinal'lerin arkas─▒ndaki ekip, benzersiz tokenlerin de Bitcoin blockchain'inde yeri oldu─čuna inan─▒yor. Bunun sonucu olarak da Ordinal'ler projesi ortaya ├ž─▒kt─▒.

Tarih, Bitcoin kodunun bir par├žas─▒n─▒ de─či┼čtirmenin son derece zor oldu─čunu g├Âsterdi. Bu sorun temelde, a─č g├╝venli─čini riske atmak istemeyen merkeziyetsiz d├╝─č├╝m ve geli┼čtiriciler a─č─▒ndan kaynaklan─▒yor. Bu nedenle, Bitcoin NFT'leri pek fazla ilgi ├žekmedi. Bununla birlikte, kripto ekosisteminin b├╝y├╝mesiyle Bitcoin NFT'lerinin yarat─▒lmas─▒n─▒n Web3'├╝n gelece─činin bir par├žas─▒ oldu─čunu d├╝┼č├╝nen daha yenilik├ži zihinlerin ├Ân├╝nde bir kap─▒ a├ž─▒ld─▒.

┼×ubat 2023 itibar─▒yla, kullan─▒c─▒lar a─ča g├Âr├╝nt├╝ler, video oyunlar─▒ ve ba┼čka i├žerikler y├╝kledik├že, ordinal'leri kullanan Yaz─▒tlar 100.000'i a┼čt─▒. ┼×imdi bunun nas─▒l ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ndan bahsedelim.

Bitcoin Ordinal'leri Nedir?

Ordinal'ler protokol├╝ satoshi'leri numaraland─▒ran, her satoshi'ye bir seri numaras─▒ veren ve onlar─▒ i┼člemler boyunca izleyen bir sistemdir. Basit├že a├ž─▒klayacak olursak, ordinal'ler kullan─▒c─▒lar─▒n ekstra veri ekleyerek satoshi'leri benzersiz hale getirmesine imkan tan─▒r. Bu s├╝rece de "yaz─▒t" ad─▒ verilir.

Ad─▒n─▒ Bitcoin'in Satoshi Nakamoto takma ad─▒n─▒ kullanan yarat─▒c─▒s─▒ndan alan satoshi, bitcoin'in (BTC) en k├╝├ž├╝k birimidir. Bir BTC 100.000.000 satoshi'ye b├Âl├╝nebilir, yani her bir satoshi 0,00000001 BTC de─čerindedir.

Satoshi'ler, ├ž─▒kar─▒lma ve transfer edilme s─▒ras─▒na g├Âre numaraland─▒r─▒l─▒r. Numaraland─▒rma ┼čemas─▒ satoshi'lerin ├ž─▒kar─▒lma s─▒ras─▒na, transfer ┼čemas─▒ ise i┼člem girdi ve ├ž─▒kt─▒lar─▒n─▒n s─▒ras─▒na dayal─▒d─▒r. "Ordinal'ler" (s─▒ra numaralar─▒) ad─▒ buradan gelmektedir.

Geleneksel NFT'ler baz─▒ y├Ânlerden ordinal'lere benzerken, birka├ž ├Ânemli fark da vard─▒r. NFT'ler genellikle Ethereum, Solana ve BNB Smart Chain gibi blockchain'lerdeki ak─▒ll─▒ s├Âzle┼čmeler kullan─▒larak olu┼čturulur ve NFT'lerin temsil ettikleri varl─▒klar bazen ba┼čka bir yerde bar─▒nd─▒r─▒l─▒r. Bunun aksine ordinal'ler, do─črudan satoshi'lerin kendisine yaz─▒l─▒r ve bunlar daha sonra Bitcoin blockchain'indeki bloklara dahil edilir. Ordinal'ler tamam─▒yla blockchain ├╝zerinde yer al─▒r ve bir yan zincir veya ayr─▒ bir token gerektirmez. Bu bak─▒mdan ordinal'ler yaz─▒tlar─▒, Bitcoin'in kendisinin basitli─čini, de─či┼čmezli─čini, g├╝venli─čini ve dayan─▒kl─▒l─▒─č─▒n─▒ miras al─▒r.

Ordinal Teorisi ve Yaz─▒tlar

Bitcoin ba─člam─▒nda Ordinal Teorisi, her bir satoshi'yi bir seri numaras─▒ arac─▒l─▒─č─▒yla tan─▒mlamak ve ilk ├ž─▒kar─▒lma a┼čamas─▒ndan itibaren t├╝m i┼člem ├Âm├╝rleri boyunca Bitcoin arz─▒nda bu satoshi'leri takip etmek i├žin sunulan bir y├Ântemdir. Bu s├╝rece de "yaz─▒t" ad─▒ verilir. Dolay─▒s─▒yla, ordinal yaz─▒tlar─▒ Bitcoin a─č─▒ndaki bir satoshi ├╝zerine yaz─▒lm─▒┼č, NFT'lere benzer dijital varl─▒klard─▒r. Bu s├╝re├ž, 14 Kas─▒m 2021'de uygulamaya koyulan Taproot y├╝kseltmesi sayesinde m├╝mk├╝n olmu┼čtur. Bu sayede, ordinal yaz─▒tlar─▒ bir yan zincir veya ayr─▒ bir token gerektirmez.

Ordinal Teorisi, her bir satoshi'nin takibine ve transferine imkan tan─▒d─▒─č─▒ i├žin satoshi'leri toplama imkan─▒ yaratm─▒┼čt─▒r. Toplam Bitcoin arz─▒na ba─čl─▒ olarak, farkl─▒ satoshi'lerin nadirli─čini belirtmek i├žin ┼ču s─▒ralamalar belirlenmi┼čtir:

  • Yayg─▒n: Blokundaki ilk satoshi d─▒┼č─▒ndaki herhangi bir satoshi (toplam arz 2,1 katrilyon).

  • Yayg─▒n olmayan: Her bloktaki ilk satoshi (toplam arz 6.929.999).

  • Nadir: Her bir zorluk ayarlama d├Ânemindeki ilk satoshi (toplam arz 3.437).

  • Epik: Her yar─▒lanmadan sonraki ilk satoshi (toplam arz 32).

  • Efsanevi: Her d├Âng├╝deki ilk satoshi* (toplam arz 5).

  • Mitolojik: Genesis blokundaki ilk satoshi (toplam arz 1).

*D├Âng├╝, yar─▒lanma ve zorluk ayarlamas─▒ ├žak─▒┼čt─▒─č─▒nda ortaya ├ž─▒kan kesi┼čmeler aras─▒ndaki d├Ânemi temsil eder. Teorik olarak bu her 6 yar─▒lanmada bir ortaya ├ž─▒kar, fakat ilk kesi┼čme hen├╝z ger├žekle┼čmemi┼čtir (2032 y─▒l─▒nda ger├žekle┼čmesi beklenmektedir).

Ordinal'lerin Art─▒lar─▒ ve Eksileri

Ordinal'ler, Bitcoin a─č─▒ i├žin basit de─čer aktar─▒mlar─▒n─▒n ├Âtesinde ba┼čka bir kullan─▒m alan─▒ ortaya ├ž─▒karm─▒┼čt─▒r. Fakat Ordinal'ler protokol├╝, Bitcoin toplulu─ču aras─▒nda temel bir fikir ayr─▒l─▒─č─▒ yaratt─▒─č─▒ i├žin tart─▒┼čmalara neden olmu┼čtur. Bir tarafta, Bitcoin'in de─čer saklama ve aktarmakla s─▒n─▒rl─▒ olmas─▒n─▒n getirdi─či nispeten basitli─čin korunmas─▒ gerekti─čine inananlar yer al─▒r. Di─čer tarafta ise Bitcoin'in yeni ├Âzellikler ve kullan─▒m alanlar─▒ i├žerecek ┼čekilde geli┼čmesi gerekti─čine inananlar vard─▒r.

Yaz─▒tl─▒ satoshi'ler art─▒k standart BTC i┼člemleriyle blok alan─▒ i├žin rekabet etmekte ve bu da a─č ├╝cretlerini art─▒rmaktad─▒r. Bu da Bitcoin toplulu─čunda baz─▒ fikir ayr─▒l─▒klar─▒na neden olmu┼čtur, fakat baz─▒ Ordinal destek├žileri madencilerin blockchain'i g├╝vende tutmalar─▒ i├žin ├╝cretler ├žok ├Ânemli bir te┼čvik oldu─čundan bunun olumlu olabilece─čini savunmaktad─▒r. Gelecekte blok ├Âd├╝lleri zamanla azald─▒k├ža, a─č ├╝cretleri Bitcoin'e hash g├╝c├╝ sa─člamak i├žin birincil te┼čvik olacakt─▒r. Kripto toplulu─ču bu konuda b├Âl├╝nm├╝┼č g├Âr├╝nse de projenin Bitcoin alan─▒na yenilik getirdi─či ┼č├╝phesizdir.

Son S├Âz

Ordinal'ler, Bitcoin i┼člemlerinde bilgi depolamak i├žin tamamen yeni bir yol sunarak blockchain sanat─▒ d├╝nyas─▒n─▒ de─či┼čtiriyor. Bu yenilik ekstra bir kullan─▒m alan─▒ sunuyor ve s─▒f─▒r olmayan Bitcoin adreslerinin say─▒s─▒ t├╝m zamanlar─▒n en y├╝ksek seviyesine ula┼čt─▒. Bitcoin tarihinde inovasyonun tipik yat─▒r─▒m ve para transferi kullan─▒m alanlar─▒n─▒n ├Âtesinde a─č etkinli─či ├╝retti─či benzersiz bir ana tan─▒k oluyoruz. Bu, Ordinal'lerin b├╝y├╝meye devam edece─či anlam─▒na m─▒ geliyor? Belki evet, belki de hay─▒r. Yan─▒t─▒ ├Â─črenmek i├žin bekleyip g├Ârmemiz gerekiyor.

Ek Okumalar

Sorumluluk Reddi ve Risk Uyar─▒s─▒: Bu i├žerik, size herhangi bir beyan veya garanti verilmeksizin yaln─▒zca genel bilgi sunma ve e─čitim amac─▒yla "oldu─ču gibi" sunulmaktad─▒r. Bu i├žerik finansal, hukuki veya di─čer herhangi bir profesyonel tavsiye olarak yorumlanmamal─▒d─▒r ve belirli bir hizmet veya ├╝r├╝n├╝n sat─▒n al─▒nmas─▒n─▒ ├Ânerme amac─▒ ta┼č─▒mamaktad─▒r. Uygun profesyonel dan─▒┼čmanlarla g├Âr├╝┼čerek tavsiye alman─▒z gerekir. ├ť├ž├╝nc├╝ bir taraf├ža haz─▒rlanan makalelerde yer alan g├Âr├╝┼člerin o ├╝├ž├╝nc├╝ tarafa ait oldu─čunu ve Binance Academy'nin g├Âr├╝┼člerini yans─▒tmayabilece─čini l├╝tfen dikkate al─▒n─▒z. Daha fazla bilgi i├žin sorumluluk reddimizin tam metnini buradan okuyabilirsiniz. Dijital varl─▒k fiyatlar─▒ dalgalanabilir. Yat─▒r─▒m─▒n─▒z─▒n de─čeri y├╝kselebilece─či gibi d├╝┼čebilir de ve yat─▒r─▒m yapt─▒─č─▒n─▒z tutar─▒ geri alamayabilirsiniz. Yat─▒r─▒m kararlar─▒n─▒z─▒n t├╝m sorumlulu─ču size aittir ve Binance ya┼čanacak hi├žbir kay─▒p i├žin sorumluluk kabul etmez. Yat─▒r─▒m tavsiyesi de─čildir. Daha fazla bilgi i├žin Kullan─▒m Ko┼čullar─▒ ve Risk Uyar─▒s─▒ b├Âl├╝mlerimize bakabilirsiniz.