Jak Kopa膰 Kryptowaluty?
Strona G艂贸wna
Artyku艂y
Jak Kopa膰 Kryptowaluty?

Jak Kopa膰 Kryptowaluty?

艢rednio zaawansowany
Opublikowane Oct 13, 2022Zaktualizowane Feb 1, 2023
11m


TL;DR

W sieci Bitcoin i wielu innych sieciach blockchain kopanie waluty dzia艂a na konsensusie Proof of Work (PoW). Jest wiele mo偶liwo艣ci kopania kryptowaluty 鈥-mo偶na to robi膰 samodzielnie lub z innymi. Mo偶na u偶ywa膰 specjalnych komputer贸w g贸rniczych, ale mo偶na r贸wnie偶 wykorzystywa膰 urz膮dzenia, kt贸re ju偶 s膮 w domu, jak np. komputer osobisty. Chocia偶 ka偶dy mo偶e zosta膰 g贸rnikiem, nie ka偶dy czerpie z tego zyski. Zanim zaczniemy kopa膰, musimy zdoby膰 wiedz臋, wybra膰 odpowiednie urz膮dzenia oraz programy i troch臋 pomajsterkowa膰.

Wprowadzenie

Zanim zaczniemy kopa膰 kryptowaluty, musimy zdoby膰 troch臋 informacji. Wynika to z faktu, 偶e do poszczeg贸lnych protoko艂贸w potrzebne s膮 r贸偶ne specjalne urz膮dzenia i programy. O ile kopanie przyci膮ga r贸偶ne osoby do ekosystemu kryptowalutowego ze wzgl臋du na potencjalnie wysok膮 dochodowo艣膰, daje im r贸wnie偶 mo偶liwo艣膰 odgrywania kluczowej roli w dzia艂aniu zdecentralizowanych blockchain贸w.

Kopanie kryptowalut to wysoce techniczny temat, do kt贸rego mo偶na podej艣膰 na wiele sposob贸w. W tym artykule spr贸bujemy si臋 przebi膰 przez szum informacyjny i przedstawi膰 bardziej praktyczny ogl膮d sprawy.

Na czym polega kopanie kryptowalut?

W sieciach blockchain kopanie s艂u偶y do tworzenia i weryfikowania nowych blok贸w transakcji oraz zabezpieczania sieci. W ramach tego procesu tzw. g贸rnicy przy u偶yciu znacznych ilo艣ci zasob贸w obliczeniowych tworz膮 nowe jednostki kryptowalut, zwi臋kszaj膮c ich istniej膮c膮 poda偶 w obiegu.

W sieci Bitcoin, Litecoin (LTC) i wielu innych sieciach blockchain do wydobywania kryptowalut s艂u偶y algorytm konsensusu Proof of Work (PoW). Protok贸艂 PoW okre艣la, w jaki spos贸b sie膰 blockchain osi膮ga konsensus w艣r贸d wszystkich rozproszonych uczestnik贸w bez po艣rednik贸w zewn臋trznych. Ponadto rozwi膮zuje problem podw贸jnego wydatkowania, uniemo偶liwiaj膮c uczestnikom sieci wykorzystywanie tych samych 艣rodk贸w wi臋cej ni偶 jeden raz.

PoW z za艂o偶enia sprzyja dobremu uczestnictwu w sieci. Rozwi膮zuj膮c z艂o偶one zagadki kryptograficzne za pomoc膮 sprz臋tu g贸rniczego, g贸rnicy rywalizuj膮 ze sob膮 o prawo do wydobycia nast臋pnego bloku. Pierwszy g贸rnik, kt贸ry znajdzie prawid艂owe rozwi膮zanie i potwierdzi sw贸j blok transakcji, otrzymuje nagrody. Dlatego proces ten wymaga wysi艂ku i jest kosztowny, ale zapewnia rekompensat臋 za prac臋.

Kopanie PoW sprzyja r贸wnie偶 wi臋kszej decentralizacji sieci blockchain. Blockchain mo偶e pe艂ni膰 rol臋 zdecentralizowanej ksi臋gi g艂贸wnej, poniewa偶 utrzymuje go niezliczona liczba rozproszonych komputer贸w (w臋z艂贸w) na ca艂ym 艣wiecie. Dlatego zamiast jednej bazy danych kopi臋 danych blockchaina przechowuj膮 te po艂膮czone komputery, kt贸re w ramach wzajemnej komunikacji stale pilnuj膮 jego prawid艂owego stanu.

Jest jednak mo偶liwe r贸wnie偶 zak艂贸cenie dzia艂ania blockchaina 鈥 za pomoc膮 tzw. ataku 51%. Chocia偶 jest to bardzo ma艂o prawdopodobne 鈥 zw艂aszcza w przypadku wi臋kszych sieci blockchain 鈥 pojedynczy podmiot lub organizacja mo偶e teoretycznie przej膮膰 50% mocy obliczeniowej sieci. Przy takiej ilo艣ci mocy wydobywczej atakuj膮cy m贸g艂by celowo wykluczy膰 lub zmieni膰 kolejno艣膰 transakcji, a tak偶e odwr贸ci膰 w艂asne transakcje.

Kolejny potencjalny problem zwi膮zany z kopaniem kryptowalut to jego ekologiczno艣膰 i ekonomiczno艣膰. Kopanie kryptowalut wymaga znacznych nak艂ad贸w 鈥 nie tylko sprz臋towych, ale r贸wnie偶 energetycznych. W rezultacie wielu g贸rnik贸w, zw艂aszcza tych, kt贸rzy kopi膮 bitcoina (BTC), zu偶ywa ogromne ilo艣ci energii elektrycznej. Ponadto je偶eli g贸rnik nie ma dost臋pu do kilku koparek i taniej energii elektrycznej, szansa, 偶e kopanie kiedykolwiek przyniesie zysk, jest ma艂a.

Odmiany g贸rnictwa kryptowalutowego

G贸rnicy otrzymuj膮 nagrod臋 blokow膮, kiedy uda si臋 im zweryfikowa膰 blok. Im wi臋cej mocy obliczeniowej g贸rnik wnosi do sieci, tym wi臋ksze ma szanse na weryfikacj臋 poprawno艣ci nast臋pnego bloku. Jednak w miar臋 jak do gry wchodzi coraz wi臋cej g贸rnik贸w, do weryfikacji poprawno艣ci trzeba mie膰 coraz wi臋cej mocy obliczeniowej. Dlatego kopanie mo偶e si臋 sta膰 zbyt drogie dla pojedynczych g贸rnik贸w.

Nie ma jednego sposobu na kopanie kryptowaluty. Przyjrzyjmy si臋 zatem po kolei najwa偶niejszym metodom, dzi臋ki czemu b臋dzie mo偶na wybra膰 w艂a艣ciw膮, niezale偶nie od tego, czy planujemy wydobywa膰 pojedynczo, czy w zespole.

Wydobycie na ASIC

Specjalizowane uk艂ady scalone (ASIC) to komputery zaprojektowane do jednego celu. Niekt贸re koparki ASIC s膮 przeznaczone wy艂膮cznie do kopania kryptowaluty.

Nale偶y pami臋ta膰, 偶e pojawianie si臋 nowych modeli koparek ASIC mo偶e szybko doprowadza膰 do nierentowno艣ci starszych. Ponadto koparkami ASIC nie da si臋 wydobywa膰 tzw. kryptowalut odpornych na ASIC.

Wydobycie na GPU

W przeciwie艅stwie do uk艂ad贸w ASIC karty graficzne (GPU) mog膮 s艂u偶y膰 do wi臋cej ni偶 jednego celu. Tradycyjnie ich zadaniem w komputerze jest przetwarzanie grafiki i wy艣wietlanie jej na ekranie. Kopanie przy u偶yciu GPU daje ta艅sze wej艣cie w sektor g贸rnictwa kryptowalutowego, poniewa偶 jest mo偶liwe przy u偶yciu niedrogich i bardziej dost臋pnych urz膮dze艅 鈥 np. zwyk艂ych laptop贸w. Wprawdzie niekt贸re altcoiny mo偶na nadal kopa膰 przy u偶yciu kart graficznych, ale ich wydajno艣膰 zale偶y od trudno艣ci wydobycia i algorytmu.

Wydobycie na CPU

Podstawowym elementem obs艂uguj膮cym komputery jest procesor (CPU). Kopanie przy u偶yciu procesora daje mo偶liwo艣膰 wykorzystania bezczynnej mocy komputera do wydobywania kryptowaluty. Na pocz膮tku procesorami kopa艂o si臋 nawet bitcoina, ale obecnie nie jest to ju偶 najbardziej wydajna metoda ze wzgl臋du na ograniczon膮 moc.

Pule wydobywcze

Pule g贸rnicze to grupy g贸rnik贸w, kt贸rzy 艂膮cz膮 si艂y, aby mie膰 wi臋ksz膮 moc obliczeniow膮 (zwan膮 r贸wnie偶 moc膮 haszowania lub hash rate). Poniewa偶 ro艣nie prawdopodobie艅stwo, 偶e uda im si臋 znale藕膰 nowe bloki, mog膮 wsp贸lnie wi臋cej zarabia膰 i dzieli膰 si臋 nagrodami. Wielu g贸rnik贸w do艂膮cza do pul wydobywczych, aby mie膰 bardziej stabilne i przewidywalne wyniki.

Kopanie solo

Kopanie solo jest przeciwie艅stwem pul g贸rniczych, poniewa偶 nie wymaga udzia艂u innych uczestnik贸w. W przypadku wydobycia solo, g贸rnik kopie samodzielnie. Jednak 鈥 zw艂aszcza w przypadku najwi臋kszych kryptowalut 鈥 g贸rnikom trudniej jest odnosi膰 sukcesy ze wzgl臋du na wzrost konkurencji w postaci ogromnej 艂膮cznej mocy obliczeniowej pul wydobywczych.

Wydobywanie w chmurze

W przypadku kopania w chmurze prac臋 obliczeniow膮 zleca si臋 z farmy g贸rniczej w chmurze. Zwykle polega to na tym, 偶e p艂aci si臋 komu艣, aby kopa艂 w naszym imieniu. Dzi臋ki temu mo偶na 艂atwiej zacz膮膰 kopa膰, poniewa偶 nie trzeba mie膰 specjalistycznych urz膮dze艅 do wydobywania kryptowaluty. Poza tym g贸rnicy wynajmuj膮 moc obliczeniow膮 od firmy, kt贸ra mo偶e si臋 znajdowa膰 w dowolnym miejscu na 艣wiecie, co oznacza, 偶e nie ma te偶 rachunk贸w za pr膮d ani problem贸w z magazynowaniem. Ta opcja jest jednak bardzo ryzykowna, poniewa偶 nie ma gwarancji uzyskania zwrotu z inwestycji. Wiele z tych us艂ug okazywa艂o si臋 nawet oszustwami.

Jak kopa膰 krypto?

Kopanie mo偶e si臋 sta膰 藕r贸d艂em dochodu pasywnego. Samodzielne kopanie mo偶na rozpocz膮膰 zgodnie z tym og贸lnym samouczkiem krok po kroku. Nale偶y jednak pami臋ta膰, 偶e istniej膮 r贸偶ne techniki i sposoby podej艣cia do kopania. Dlatego ta instrukcja mo偶e si臋 nie sprawdza膰 w przypadku niekt贸rych metod kopania, a w przypadku innych mog膮 by膰 potrzebne dalsze kroki.

Nale偶y r贸wnie偶 pami臋ta膰, 偶e kopanie nie jest zawsze 艂atwym ani op艂acalnym przedsi臋wzi臋ciem, poniewa偶 mo偶e by膰 zale偶ne od waha艅 cen kryptowalut i koszt贸w energii. Aby utrzyma膰 dzia艂alno艣膰, opr贸cz inwestycji pocz膮tkowej konieczna jest prawid艂owa konfiguracja urz膮dze艅 wydobywczych oraz pewne nak艂ady.聽

1. Wybierz sobie kryptowalut臋

Kryptowaluty r贸偶ni膮 si臋 pod wzgl臋dem trudno艣ci wydobycia. Trudno艣膰 oznacza nak艂ad pracy konieczny do wydobycia bloku. Im wi臋cej g贸rnik贸w do艂膮cza do sieci, tym bardziej wzrasta konkurencja, co powoduje wzrost trudno艣ci haszowania. Z kolei je偶eli wielu g贸rnik贸w postanowi wyj艣膰 z sieci, trudno艣膰 haszowania spada, przez co wydobycie nowego bloku nie jest ju偶 takie trudne.

Najwi臋ksze kryptowaluty maj膮 warunki, kt贸re niezwykle trudno spe艂ni膰, a zatem g贸rnikom indywidualnym trudniej si臋 zarabia. Z tego powodu g贸rnicy kopi膮cy bitcoina korzystaj膮 z pot臋偶nych uk艂ad贸w ASIC i pul wydobywczych, aby zwi臋kszy膰 swoje szanse na nagrod臋.

Popularne jest kopanie kryptowalut Proof of Work (PoW) innych ni偶 bitcoin, np. Dogecoina oraz Ethereum Classic. Sieci altcoin贸w bywaj膮 mniej zat艂oczone i mog膮 dawa膰 wi臋ksze szanse mniejszym g贸rnikom. Altcoiny mog膮 r贸wnie偶 dawa膰 wy偶szy potencja艂 wzrostu ze wzgl臋du na niewykorzystany potencja艂. Ponadto g贸rnicy maj膮 tu mo偶liwo艣膰 korzystania z mniej energoch艂onnych opcji wydobywczych, poniewa偶 nie wymagaj膮 one tak du偶ej mocy obliczeniowej.

Nale偶y jednak wzi膮膰 pod uwag臋, 偶e kopanie altcoin贸w bywa bardziej niepewne. W najgorszym przypadku mo偶e te偶 doj艣膰 do zhakowania lub porzucenia protoko艂u, a tokeny mog膮 si臋 sta膰 bezwarto艣ciowe. Nie jest te偶 wykluczone, 偶e trzeba b臋dzie wymieni膰 koparki i wyda膰 wi臋cej pieni臋dzy ni偶 zak艂ada艂 pierwotny plan ze wzgl臋du na wzrost popularno艣ci okre艣lonych kryptowalut. Np. na pocz膮tku g贸rnicy mogli kopa膰 bitcoina po prostu na laptopach, ale to ju偶 przesz艂o艣膰.

2. Wybierz sobie sprz臋t g贸rniczy

Kopanie kryptowalut to swego rodzaju konkurs. W konkursie g贸rniczym g贸rnicy korzystaj膮 z pot臋偶nego sprz臋tu g贸rniczego, poniewa偶 ro艣nie prawdopodobie艅stwo, 偶e uda im si臋 wydoby膰 nast臋pny blok. Zgodnie ze wzmiank膮 powy偶ej koparki ASIC s膮 zaprojektowane do jednego konkretnego celu, przez co s膮 cz臋sto najlepsz膮 opcj膮 do kopania kryptowalut. Niemniej jednak w niekt贸rych sieciach nadal rentowne s膮 karty graficzne, ale ich wydajno艣膰 zale偶y od trudno艣ci wydobycia kryptowaluty i od algorytmu.

S膮 r贸wnie偶 kryptowaluty, do kt贸rych trzeba mie膰 specjalne koparki. Np. koparka kryptowalut Helium dzia艂a w technologii radiowej 鈥 urz膮dzenie montuje si臋 w miejscu z nieograniczonym widokiem, aby zapewni膰 zasi臋g sieci bezprzewodowej. Dlatego nale偶y zawsze zwraca膰 uwag臋, jakiego rodzaju urz膮dzenia s膮 potrzebne w przypadku kryptowaluty, kt贸r膮 zamierzamy wydobywa膰.

3. Skonfiguruj portfel kryptowalutowy

B臋dzie Ci tak偶e potrzebny portfel kryptowalutowy, aby przechowywa膰 klucze do kryptowaluty, kt贸r膮 zarabiasz poprzez kopanie. Kiedy co艣 zarobisz w ramach kopania, oprogramowanie g贸rnicze prze艣le nagrody na wskazany przez Ciebie adres portfela kryptowalutowego. Np. Trust Wallet umo偶liwia bezpieczne przechowywanie kryptowalut i pod艂膮czenie do tysi臋cy projekt贸w na r贸偶nych blockchainach.聽

4. Skonfiguruj kopark臋

Aby kopa膰 kryptowaluty, trzeba pobra膰 specjalistyczne oprogramowanie do kopania. Najlepszy spos贸b, aby uzyska膰 dost臋p do oprogramowania, to strona internetowa kryptowaluty, kt贸r膮 zamierzamy kopa膰. W ten spos贸b mamy pewno艣膰, 偶e oprogramowanie b臋dzie odpowiednie do konkretnej kryptowaluty i unikniemy podr贸bek program贸w.

Wi臋kszo艣膰 program贸w g贸rniczych mo偶na pobra膰 i wykorzystywa膰 bezp艂atnie. Ponadto niekt贸re kryptowaluty maj膮 do wyboru kilka program贸w, kt贸re s膮 cz臋sto dost臋pne na r贸偶ne systemy operacyjne. Przed dokonaniem wyboru programu g贸rniczego zawsze warto zrobi膰 w艂asn膮 analiz臋 (DYOR), aby zrozumie膰, jakie s膮 mi臋dzy nimi r贸偶nice.

Kolejnym przydatnym etapem konfiguracji koparki jest stworzenie strategii kontrolowania koszt贸w energii elektrycznej. Na pocz膮tek mo偶na sprawdzi膰 poprzednie rachunki za pr膮d i oszacowa膰, jakie b臋d膮 koszty kopania. Mo偶e si臋 niestety zdarzy膰, 偶e z powodu zu偶ycia energii przez kopark臋 wydamy na energi臋 elektryczn膮 wi臋cej ni偶 zarobimy na kopaniu.

Ponadto nale偶y pami臋ta膰, 偶e koparki kryptowalutowe ha艂asuj膮 i si臋 nagrzewaj膮. Dlatego warto pomy艣le膰 nad umieszczeniem ich w bezpiecznym miejscu, w kt贸rym b臋d膮 mia艂y odpowiednie ch艂odzenie, i powiadomi膰 s膮siad贸w, 偶e mo偶e by膰 wi臋cej szumu.

5. We藕 pod uwag臋 przy艂膮czenie si臋 do puli g贸rniczej

Dla g贸rnik贸w indywidualnych pule wydobywcze mog膮 by膰 u艂atwieniem pod wzgl臋dem koszt贸w sprz臋tu i energii elektrycznej. Poniewa偶 nagroda blokowa jest przyznawana pierwszemu skutecznemu g贸rnikowi, jest bardzo ma艂a szansa, 偶e to Ty odgadniesz prawid艂owy hasz. Nawet je偶eli np. uruchomisz kilka uk艂ad贸w ASIC o du偶ej mocy, i tak b臋dziesz tylko kropl膮 w morzu ca艂kowitej mocy haszowania Bitcoina.

Pule g贸rnicze kumuluj膮 moc wydobywcz膮, przez co ro艣nie szansa na odkrycie kolejnego bloku. Innymi s艂owy, je偶eli dodasz swoj膮 moc haszowania do puli g贸rniczej,聽 prawdopodobnie zarobisz wi臋cej, ni偶 kopi膮c samodzielnie.

Pule g贸rnicze zazwyczaj maj膮 koordynatora, kt贸ry organizuje g贸rnik贸w, aby zmniejszy膰 prawdopodobie艅stwo pope艂niania b艂臋d贸w. Koordynator powinien np. dba膰 o to, 偶eby g贸rnicy u偶ywali r贸偶nych warto艣ci jednorazowych, aby unikn膮膰 marnowania mocy haszowania. Koordynatorzy cz臋sto odpowiadaj膮 r贸wnie偶 za przydzielanie nagr贸d za wydobycie cz艂onkom puli.

Czy warto kopa膰 kryptowaluty?

Kopanie jest jedn膮 z mo偶liwo艣ci, kt贸r膮 warto rozwa偶y膰 w ramach tworzenia 藕r贸de艂 dochod贸w pasywnych. Mo偶e si臋 sta膰 niskoobs艂ugowe, kiedy koparka b臋dzie poprawnie skonfigurowana i pod艂膮czona do sieci.

Ale oczywi艣cie nie b臋dzie ca艂kowicie pasywne, poniewa偶 trzeba wykonywa膰 takie czynno艣ci, jak np. konserwacja sprz臋tu, aktualizacje oprogramowania, p艂acenie rachunk贸w za pr膮d itp.

Jednak o ile kopanie mo偶e by膰 pasywne, nie musi by膰 op艂acalne. Np. przez zmienno艣膰 kryptowaluty bazowej og贸lne korzy艣ci mog膮 by膰 mniejsze ni偶 koszty energii elektrycznej do koparki.

Rentowno艣膰 dzia艂alno艣ci wydobywczej zale偶y od jej wielko艣ci i lokalizacji. Np. najwi臋ksze kryptowalutowe farmy g贸rnicze s膮 strategicznie zlokalizowane w krajach o najni偶szych kosztach energii elektrycznej. Opr贸cz tego w niekt贸rych miejscach panuje r贸wnie偶 niestabilno艣膰 ceny energii elektrycznej, co mo偶e przeszkadza膰 w kopaniu.

Zanim zaczniesz czerpa膰 zyski z kopania, pewnie troch臋 to potrwa ze wzgl臋du na pocz膮tkow膮 inwestycj臋 w kopark臋. Zatem jest prawdopodobne, 偶e pocz膮tkowy okres kopania p贸jdzie na zwrot koszt贸w. Ponadto, jak ustalili艣my wcze艣niej, sprz臋t mo偶e si臋 zestarze膰 i sta膰 si臋 nieefektywny, co mo偶e oznacza膰 kolejne wydatki. Dlatego kopanie kryptowalut nierzadko wi膮偶e si臋 z wi臋kszymi inwestycjami w sprz臋t po inwestycji pocz膮tkowej.

Niekt贸rzy ludzie podejmuj膮 decyzj臋 o kopaniu kryptowaluty wy艂膮cznie w celu wspierania decentralizacji i bezpiecze艅stwa blockchain贸w. Czasami nawet nie licz膮 na zysk.

Przemy艣lenia ko艅cowe

G贸rnicy s膮 podstaw膮 blockchain贸w, poniewa偶 pomagaj膮 zabezpiecza膰 sie膰, a jednocze艣nie tworz膮 i sprawdzaj膮 poprawno艣膰 nowych blok贸w transakcji. Chocia偶 za kopanie kryptowaluty mo偶e si臋 zabra膰 ka偶dy, nale偶y wzi膮膰 pod uwag臋 koszty i ryzyko.聽

Kopanie wymaga r贸wnie偶 pewnego poziomu wiedzy technicznej, zw艂aszcza przy pozyskiwaniu i ustawianiu sprz臋tu g贸rniczego. Wa偶ne jest, aby przeprowadzi膰 w艂asn膮 analiz臋 i zrozumie膰 specyfik臋 kryptowaluty, kt贸r膮 chcemy wydobywa膰. B臋dzie tak偶e trzeba za艂o偶y膰 portfel kryptowalutowy, aby otrzymywa膰 potencjalne nagrody g贸rnicze.

Nale偶y jednak pami臋ta膰, 偶e ekosystem krypto szybko si臋 zmienia, wi臋c trzeba mie膰 oko na rozw贸j i aktualizacje projektu, poniewa偶 mog膮 one mie膰 wp艂yw spos贸b kopania kryptowalut.