Çok Taraflı Hesaplama (MPC) Cüzdanı Nedir?
Ana sayfa
Makaleler
Çok Taraflı Hesaplama (MPC) Cüzdanı Nedir?

Çok Taraflı Hesaplama (MPC) Cüzdanı Nedir?

Orta Seviye
Yay─▒nlanma: Oct 27, 2023G├╝ncellenme: Jan 11, 2024
5m

K─▒sa ├ľzet

  • ├çok tarafl─▒ hesaplama (MPC) c├╝zdanlar─▒, kriptolar─▒ g├╝venle saklamak i├žin benzersiz bir yol sunar. Gizli anahtarlar─▒ bir├žok taraf aras─▒nda gizli kodlar kullanarak b├Âl├╝┼čt├╝r├╝r ve di─čer herkese kar┼č─▒ g├╝vende tutar.

  • MPC, kriptografik y├Ântemlerle veri gizlili─čini ve do─črulu─čunu sa─člayarak baz─▒ taraflar─▒n protokole ba─čl─▒ kalmamas─▒ durumunda bile ihlalleri engeller.

  • MPC c├╝zdanlar─▒; so─čuk depolama, s─▒cak depolama ve donan─▒m c├╝zdanlar─▒ gibi di─čer saklama y├Ântemlerine k─▒yasla daha fazla g├╝venlik sunmalar─▒ nedeniyle kripto para d├╝nyas─▒nda pop├╝lerlik kazanmaktad─▒r.

  • MPC c├╝zdanlar─▒ daha fazla g├╝venlik sunsa da s├╝re├žleri yava┼člatabilir ve daha basit y├Ântemlere k─▒yasla daha fazla ileti┼čim gerektirebilir.

K─▒sacas─▒, ├žok tarafl─▒ hesaplama (MPC) dijital varl─▒klar─▒ g├╝vende tutmak i├žin kullan─▒┼čl─▒d─▒r. Bu makalede MPC c├╝zdan─▒n─▒n ne oldu─čundan, nas─▒l hizmet g├Ârd├╝─č├╝nden, avantaj ve dezavantajlar─▒ndan bahsedece─čiz.

Çok Taraflı Hesaplama Nedir?

├çok tarafl─▒ hesaplama (MPC) ve g├╝venli MPC (SMPC), bir grup ki┼činin gizli bir ┼čey ├╝zerinde birlikte ├žal─▒┼čmas─▒n─▒n bir yoludur. ├ľzellikle de s─▒r saklaman─▒n olduk├ža zor oldu─ču internette gizlilik sunar. MPC'yi daha iyi anlaman─▒z i├žin basit bir ├Ârnek ├╝zerinden ilerleyelim.

Bir Web3 startup'─▒nda ├╝├ž blockchain ├žal─▒┼čan─▒n─▒n oldu─čunu varsayal─▒m. Bunlar birbirlerine ne kadar kazand─▒klar─▒n─▒ s├Âylemeden ortalama maa┼člar─▒n─▒ ├Â─črenmek istiyor. Hi├žbir bilgi payla┼čmadan ortalamay─▒ bulmak i├žin bir MPC protokol├╝ kullanabilirler. MPC, gizli bir bilgiyi ├žal─▒┼čanlar aras─▒nda b├Âl├╝┼čt├╝rmek i├žin eklemeli s─▒r payla┼č─▒m─▒ ad─▒nda bir y├Ântem kullan─▒r. Bu da bir ki┼činin ├žal─▒┼čanlarla do─črudan konu┼čmadan ortalamay─▒ bulmas─▒n─▒ sa─člar.

MPC iki ├Ânemli ┼čeye dayan─▒r: bilgileri gizli tutmak ve do─čru yan─▒t─▒ almak. Baz─▒ ├žal─▒┼čanlar kurallara uymasa bile MPC onlar─▒n ba┼čkalar─▒na yalan s├Âyletmesini veya payla┼č─▒lmamas─▒ gereken s─▒rlar─▒n─▒ payla┼čmas─▒n─▒ engeller.

├çok Tarafl─▒ Hesaplaman─▒n Tarih├žesi

MPC, kriptografinin 1970'lerde ba┼člayan bir alt alan─▒d─▒r ve 1980'lerde ger├žek kullan─▒m alanlar─▒ edinmeye ba┼člam─▒┼čt─▒r. ├ço─ču zaman bilgileri yabanc─▒lardan korumak i├žin kullan─▒lan geleneksel kriptografik tekniklerin aksine, MPC ayn─▒ sistemin kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ aras─▒nda veri gizlili─čini sa─člamak i├žin kriptografi kullan─▒r.┬á

Dolay─▒s─▒yla, MPC teknolojisi dijital varl─▒klar─▒ MPC c├╝zdanlar─▒nda g├╝vende tutmak veya dijital m├╝zayedeler s─▒ras─▒nda belirli bilgileri gizli tutmak gibi farkl─▒ kullan─▒m alanlar─▒nda uygulanmaktad─▒r.

MPC C├╝zdan─▒ Nedir?

─░sminden de anla┼č─▒labilece─či gibi bir MPC c├╝zdan─▒, kripto paralar─▒n─▒z ve di─čer dijital varl─▒klar─▒n─▒z i├žin daha y├╝ksek g├╝venlik sunmak ├╝zere ├žok tarafl─▒ hesaplama teknolojisini kullan─▒r. Temelde, gizlili─či art─▒rmak ve hack'lenme, ihlal ve kay─▒p risklerini azaltmak i├žin bir c├╝zdan─▒n ├Âzel anahtar─▒n─▒ farkl─▒ taraflar aras─▒nda b├Âl├╝┼čt├╝r├╝r.

Peki bu, ├žoklu imza c├╝zdanlar─▒n─▒n da yapt─▒─č─▒ ┼čey de─čil midir? Asl─▒nda de─čildir. Hem ├žoklu imza hem de MPC c├╝zdanlar─▒ gizlili─či ve g├╝venli─či art─▒rmak ├╝zere tasarlanm─▒┼čt─▒r, fakat ├žal─▒┼čma mekanizmalar─▒ farkl─▒d─▒r.

MPC Cüzdanları ile Çoklu İmza Cüzdanlarının Farkları

├çoklu imza c├╝zdanlar─▒ blockchain i┼člemlerini iki veya daha fazla ├Âzel anahtar─▒n (her bir taraf i├žin bir ├Âzel anahtar) do─črulamas─▒n─▒ gerektiren benzersiz bir imza arac─▒l─▒─č─▒yla g├Ânderir. MPC c├╝zdanlar─▒ ise tek bir ├Âzel anahtar─▒ farkl─▒ taraflar aras─▒nda b├Âl├╝┼čt├╝r├╝r. Bu ikisi kula─ča benzer gibi gelse de MPC c├╝zdanlar─▒n─▒ daha esnek ve kolay uygulanabilir k─▒lan baz─▒ teknik unsurlar vard─▒r.

MPC C├╝zdanlar─▒n─▒n Di─čer Kripto C├╝zdanlar─▒na K─▒yasla Avantajlar─▒

Farkl─▒ kripto c├╝zdan─▒ t├╝rleri aras─▒ndaki emanete dayal─▒ c├╝zdanlar, varl─▒klar─▒n─▒z─▒ ve ├Âzel anahtarlar─▒n─▒z─▒ tutan ve y├Âneten c├╝zdanlard─▒r. Buna kar┼č─▒l─▒k, emanete dayal─▒ olmayan c├╝zdanlar ise kullan─▒c─▒lar─▒n ├Âzel anahtarlar─▒n─▒ tutmalar─▒na ve kontrol etmelerine imkan tan─▒r.┬á

Emanete dayal─▒ olmayan c├╝zdanlar, kullan─▒c─▒lar─▒n anahtarlar─▒n─▒ bir hizmet sa─člay─▒c─▒ya ya da ├╝├ž├╝nc├╝ bir tarafa emanet etmesini gerektirmedi─či i├žin genellikle daha g├╝venli bir saklama se├žene─či olarak g├Âr├╝l├╝r. Fakat c├╝zdan─▒n─▒z─▒n ve anahtarlar─▒n─▒z─▒n t├╝m kontrol├╝n├╝n elinizde olmas─▒n─▒n baz─▒ dezavantajlar─▒ da vard─▒r (├Âzellikle de yeni ba┼člayanlar i├žin). Bu c├╝zdanlar genellikle belirli bir dereceye kadar teknik bilgi gerektirir ve kullan─▒c─▒lar─▒n anahtarlar─▒n─▒n kaybolmad─▒─č─▒ndan veya ├žal─▒nmad─▒─č─▒ndan emin olmalar─▒ gerekir.

MPC c├╝zdanlar─▒ her iki taraf─▒n en iyi ├Âzelliklerini bir araya getirebilir. Y├╝ksek g├╝venli─či kullan─▒m kolayl─▒─č─▒ ile birlikte sunarak di─čer c├╝zdanlar─▒n kar┼č─▒la┼čt─▒─č─▒ sorunlar─▒ ortadan kald─▒rabildikleri veya azaltabildikleri i├žin gitgide pop├╝lerlik kazanmaktad─▒rlar.

K─▒sacas─▒, MPC c├╝zdanlar─▒n─▒n avantajlar─▒ ┼čunlard─▒r:

  • Daha fazla gizlilik: Veriler s├╝recin t├╝m a┼čamalar─▒nda ┼čifrelenir ve ├╝├ž├╝nc├╝ taraflara g├╝venmeye gerek yoktur.

  • Y├╝ksek g├╝venlik: Tek hata noktalar─▒n─▒ ortadan kald─▒r─▒r. Gizli anahtar, farkl─▒ taraflara ve konumlara da─č─▒t─▒l─▒r.

  • Daha fazla kullan─▒m kolayl─▒─č─▒: Varl─▒klar─▒n─▒z─▒ ├ževrimi├ži olarak tutabilirsiniz. So─čuk depolamaya gerek yoktur.

MPC C├╝zdanlar─▒n─▒n Dezavantajlar─▒ Nelerdir?

  • Daha yava┼čt─▒r: Y├╝ksek g├╝venlik, ├Âzellikle de ├Âzel anahtarlar ve bu anahtarlara ait gizli par├žalar olu┼čturulurken ekstra hesaplama i┼či gerektirdi─činden genellikle performans─▒n yava┼člamas─▒na neden olur.

  • Daha y├╝ksek maliyet: Verileri birden fazla taraf (ve bazen de birden fazla a─č) aras─▒nda payla┼čt─▒rmak ve hesaplamak maliyetleri ├Ânemli ├Âl├ž├╝de art─▒rabilir.

MPC C├╝zdan─▒n─▒n Kullan─▒m Alanlar─▒

MPC teknolojisi, sundu─ču bir├žok fayda nedeniyle b├╝y├╝k kurumlarda g├╝├žl├╝ g├╝venlik ├ž├Âz├╝mleri i├žin bir numaral─▒ se├ženek haline gelmi┼čtir. Tan─▒nm─▒┼č finans ┼čirketleri, varl─▒klar─▒n─▒ hem i├ž hem de d─▒┼č tehditlere kar┼č─▒ g├╝vende tutmak i├žin MPC kullanmaya ba┼člam─▒┼čt─▒r.

Son S├Âz

Sonu├ž olarak, ├çok Tarafl─▒ Hesaplama (MPC) c├╝zdanlar─▒ dijital varl─▒klar─▒n g├╝venli─čini ve gizlili─čini sa─člamak i├žin sofistike bir ├ž├Âz├╝m olarak ortaya ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Belirli s─▒n─▒rlamalara sahip olsalar da y├╝ksek g├╝venlik, gizlilik ve geleneksel depolama y├Ântemlerine daha az ihtiya├ž duyulmas─▒ gibi avantajlar─▒ bu c├╝zdanlar─▒ gitgide daha pop├╝ler bir se├ženek haline getirmektedir. Dijital varl─▒k d├╝nyas─▒ geli┼čmeye devam ettik├že, MPC c├╝zdanlar─▒n─▒n da dijital d├╝nyada varl─▒klar ve bilgilerin g├╝venli─čini sa─člamada ├žok ├Ânemli bir rol oynamas─▒ beklenmektedir.

Ek Okumalar

Sorumluluk Reddi: Bu i├žerik, size hi├žbir beyan ve garanti verilmeksizin "oldu─ču gibi", genel bilgilendirme ve e─čitim ama├žlar─▒ do─črultusunda sunulmaktad─▒r. Bu i├žerik finansal, hukuki veya di─čer bir mesleki tavsiye olarak yorumlanmamal─▒d─▒r ve belirli bir ├╝r├╝n veya hizmetin sat─▒n al─▒nmas─▒n─▒ ├Ânerme amac─▒ ta┼č─▒mamaktad─▒r. Bu konuda uygun mesleki dan─▒┼čmanlardan tavsiye almal─▒s─▒n─▒z. Makaleye bir ├╝├ž├╝nc├╝ taraf taraf─▒ndan katk─▒da bulunuldu─čunda, ifade edilen g├Âr├╝┼člerin katk─▒da bulunan o ├╝├ž├╝nc├╝ tarafa ait oldu─čunu ve Binance Academy'nin g├Âr├╝┼člerini yans─▒tmad─▒─č─▒n─▒ l├╝tfen unutmay─▒n. Daha fazla bilgi i├žin sorumluluk reddimizin tam metnini buradan okuyabilirsiniz. Dijital varl─▒k fiyatlar─▒ dalgalanabilir. Yat─▒r─▒m─▒n─▒z─▒n de─čeri y├╝kselebilece─či gibi d├╝┼čebilir de ve yat─▒r─▒m yapt─▒─č─▒n─▒z tutar─▒ geri alamayabilirsiniz. Yat─▒r─▒m kararlar─▒n─▒z─▒n t├╝m sorumlulu─ču size aittir ve Binance Academy ya┼čanacak hi├žbir kay─▒p i├žin sorumluluk kabul etmez. Bu materyal finansal, hukuki veya di─čer bir mesleki tavsiye olarak yorumlanmamal─▒d─▒r. Daha fazla bilgi i├žin Kullan─▒m Ko┼čullar─▒ ve Risk Uyar─▒s─▒ b├Âl├╝mlerimize bakabilirsiniz.