Blockchain Avantaj ve Dezavantajlar─▒
Ana sayfa
Makaleler
Blockchain Avantaj ve Dezavantajlar─▒

Blockchain Avantaj ve Dezavantajlar─▒

Ba┼člang─▒├ž Seviyesi
Yay─▒nlanma: Dec 12, 2018G├╝ncellenme: Feb 9, 2023
5m

├ço─ču blockchain da─č─▒t─▒lm─▒┼č bir dijital kay─▒t defteri olarak ├žal─▒┼čan merkeziyetsiz veritabanlar─▒ olarak tasarlanm─▒┼čt─▒r. Bu blockchain kay─▒t defterleri, veriyi kriptografik kan─▒tlarla birbirine ba─čl─▒ kronolojik bir s─▒ralama olarak organize eden bloklar halinde kaydeder ve depolar. Blockchain teknolojisinin yarat─▒lmas─▒, g├╝vene dayal─▒ olmayan bir ortamda art─▒r─▒lm─▒┼č g├╝venlik sunmas─▒yla ┬á├že┼čitli i┼č dallar─▒ i├žin bir├žok avantaj─▒ beraberinde getirmi┼čtir. Fakat, merkeziyetsiz yap─▒s─▒n─▒n yaratt─▒─č─▒ baz─▒ dezavantajlar da mevcuttur. ├ľrne─čin, geleneksel merkezi veritabanlar─▒na k─▒yasla blockchainlerin verimlili─či daha s─▒n─▒rl─▒d─▒r ve daha fazla depolama kapasitesine ihtiya├ž duyar. ┬á


Avantajlar─▒

Da─č─▒t─▒lm─▒┼č olmas─▒
Blockchain verisi ┬áda─č─▒t─▒lm─▒┼č node a─č─▒ndaki binlerce ayg─▒tta tutuldu─ču i├žin sistem ve veri teknik ar─▒zalara ve k├Ât├╝ niyetli sald─▒r─▒lara kar┼č─▒ olduk├ža dayan─▒kl─▒d─▒r. Her bir a─č nodeÔÇÖu veritaban─▒n─▒n bir kopyas─▒n─▒ yapabilir ve saklayabilir. Bu sayede de tek bir ar─▒zaya a├ž─▒k nokta bulunmaz yani tek bir nodeÔÇÖun ├ževrimd─▒┼č─▒ olmas─▒ a─č─▒n g├╝venli─či ya da ┬á├žal─▒┼čmas─▒n─▒ etkilemez. ┬á
Bunun aksine, ├žo─ču klasik veritaban─▒ bir ya da birka├ž sunucuya dayan─▒r, b├Âylece ┬áteknik ar─▒za ve siber sald─▒r─▒lara kar┼č─▒ daha dayan─▒ks─▒z hale gelir.

De─či┼čmezlik
Onaylanm─▒┼č bloklar─▒n geri d├Ând├╝r├╝lmesi neredeyse imkans─▒zd─▒r yani veri bir kere blockchain ├╝zerine kay─▒t edildi─činde bunu de─či┼čtirmek ya da ├ž─▒karmak a┼č─▒r─▒ zordur. Bu ├Âzellik blockchainÔÇÖi finansal kay─▒tlar─▒ ya da denetim izi gerektiren di─čer verileri saklamak i├žin ├žok uygun bir teknoloji haline getirir ├ž├╝nk├╝ blockchainÔÇÖde yap─▒lan her de─či┼čiklik takip edilir ve da─č─▒t─▒lm─▒┼č ve halka a├ž─▒k bir kay─▒t defterine kal─▒c─▒ olarak kaydedilir.
├ľrne─čin, bir i┼čletme ├žal─▒┼čanlar─▒n─▒n sahtekarl─▒k yapmas─▒n─▒ engellemek i├žin blockchain teknolojisini kullanabilir. Bu senaryoda, blockchain ┼čirket i├žinde yap─▒lan t├╝m finansal i┼člemlerin g├╝venli ve de─či┼čmez bir kayd─▒n─▒ sa─člayabilir. Bu durum, bir ├žal─▒┼čan─▒n ┼č├╝pheli parasal i┼člemleri saklamas─▒n─▒ ├žok zorla┼čt─▒r─▒r.

G├╝vene Dayal─▒ Olmayan Sistem
├ço─ču geleneksel ├Âdeme sistemlerinde, ticari i┼člemler yaln─▒zca dahil olan iki partiye de─čil ayn─▒ zamanda ┬ábanka, kredi kart─▒ ┼čirketi ya da ├Âdeme sa─člay─▒c─▒ gibi bir bir arac─▒ya da dayan─▒r. Blockchain teknolojisi kullan─▒rken buna gerek yoktur ├ž├╝nk├╝ da─č─▒t─▒lm─▒┼č node a─č─▒ i┼člemleri madencilik ad─▒ verilen bir s├╝re├ž kullanarak do─črular. Bu nedenle, Blockchain s─▒kl─▒kla ÔÇťg├╝vene dayal─▒ olmayanÔÇŁ sistem olarak an─▒l─▒r.┬á

Dolay─▒s─▒yla, blockchain sistemi tek bir organizasyona g├╝venmenin riskini ortadan kald─▒r─▒r ve ayr─▒ca arac─▒lar─▒ ya da ├╝├ž├╝nc├╝ partileri kullanmayarak genel masraflar─▒ ve i┼člem ├╝cretlerini azalt─▒r.┬á


Dezavantajlar─▒

%51 Sald─▒r─▒lar─▒
Bitcoin blockchainÔÇÖini koruyan Proof of Work mutabakat algoritmas─▒ y─▒llar i├žinde etkinli─čini kan─▒tlanm─▒┼čt─▒r. Fakat, blockchain a─člar─▒na yap─▒lmas─▒ muhtemel birka├ž potansiyel sald─▒r─▒ vard─▒r ve %51 sald─▒r─▒s─▒ da bunlar aras─▒nda en ├žok tart─▒┼č─▒lan─▒d─▒r. B├Âylesi bir sald─▒r─▒ a─č hashleme g├╝c├╝n├╝n %50ÔÇÖden fazlas─▒n─▒n kontrol├╝n├╝n bir birimin eline ge├žmesiyle ger├žekle┼čtirilebilir ve i┼člemlerin k├Ât├╝ niyetle d─▒┼čar─▒da b─▒rak─▒lmas─▒ ya da ┬ás─▒ralamalar─▒n─▒n de─či┼čtirilmesiyle sonu├žlanabilir.┬á
Teorik olarak m├╝mk├╝n olsa da Bitcoin blockchainÔÇÖine daha ├Ânce ba┼čar─▒l─▒ bir %51 sald─▒r─▒s─▒ ger├žekle┼čmemi┼čtir. A─č b├╝y├╝d├╝k├že g├╝venlik de artar ve madencilerin alaca─č─▒ ├Âd├╝l d├╝r├╝st ├žal─▒┼čt─▒klar─▒ m├╝ddet├že daha y├╝ksek olaca─č─▒ndan b├╝y├╝k miktarlarda para ve kayna─č─▒ BitcoinÔÇÖe sald─▒rmak i├žin kullanmalar─▒ olduk├ža d├╝┼č├╝k bir ihtimaldir. Bunun d─▒┼č─▒nda ba┼čar─▒l─▒ bir %51 sald─▒r─▒s─▒ yaln─▒zca k─▒sa bir s├╝re ├Âncesinde yap─▒lm─▒┼č en yeni i┼člemleri de─či┼čtirebilir ├ž├╝nk├╝ bloklar birbirine kriptografik kan─▒tlarla ba─čl─▒d─▒r (daha eski bloklar─▒ de─či┼čtirmek eri┼čilmesi m├╝mk├╝n olmayan bir hesaplama g├╝c├╝ gerektirir). Ayr─▒ca, Bitcoin blockchainÔÇÖi ├žok diren├žlidir ve bir sald─▒r─▒ya kar┼č─▒ h─▒zla kendini adapte edebilir.

Veriyi De─či┼čtirmek┬á
Blockchain sistemlerinin bir di─čer olumsuz yani da verinin bir kere blockchaine eklendikten sonra de─či┼čtirilmesinin ├žok zor olmas─▒d─▒r. De─či┼čmezlik blockchainÔÇÖin sa─člad─▒─č─▒ avantajlardan biri olsa da bu her zaman iyi de─čildir. Blockchain verisini ya da kodunu de─či┼čtirmek ├žok zorludur ve genellikle bir zincirin terk edildi─či ve yenisinin ba┼člat─▒ld─▒─č─▒ hard forkÔÇÖu gerektirir.

├ľzel Anahtarlar
Blockchain ┬áa├ž─▒k anahtar (ya da asimetrik) kriptografi kullanarak kullan─▒c─▒lar─▒n─▒n kendi kripto para birimlerine (ya da herhangi bir ba┼čka blockchain verisine) sahip olmalar─▒n─▒ sa─člar. Her blockchain hesab─▒na ┬á(ya da adresi) ait iki anahtar vard─▒r: bir a├ž─▒k anahtar (payla┼č─▒labilir) ve bir de ├Âzel anahtar (gizli tutulmal─▒d─▒r). Kullan─▒c─▒lar─▒n kendi varl─▒klar─▒na eri┼čebilmeleri i├žin ├Âzel anahtarlar─▒ gereklidir yani kullan─▒c─▒lar kendi bankalar─▒ gibi davran─▒rlar. E─čer bir kullan─▒c─▒ kendi ├Âzel anahtar─▒n─▒ kaybederse, paras─▒n─▒ kaybetmi┼č olur ve bunu d├╝zeltebilmek i├žin yap─▒labilecek bir┼čey yoktur.

Verimsiz
BlockchainÔÇÖler, ├Âzellikle de Proof of Work kullananlar olduk├ža verimsizdir. Madencilik ├žok rekabet├ži oldu─ču ve her on dakikada bir yaln─▒zca bir kazanan oldu─ču i├žin, di─čer t├╝m madencilerin ├žal─▒┼čmalar─▒ bo┼ča gitmi┼č olur. Madenciler ┬áge├žerli bir blok hashi bulma ┼čanslar─▒n─▒ artt─▒rmak i├žin devaml─▒ olarak hesaplama g├╝├žlerini artt─▒rmaya ├žal─▒┼čt─▒├ža son birka├ž y─▒lda ┬áBitcoin a─č─▒ taraf─▒ndan kullan─▒lan kaynak miktar─▒ b├╝y├╝k oranda artm─▒┼čt─▒r. ┼×u anda bu a─č─▒n t├╝ketti─či enerji Danimarka, ─░rlanda ve Nijerya gibi bir├žok ├╝lkenin t├╝ketti─činden daha fazlad─▒r. ┬á

Depolama
Blockchain kay─▒t defterleri zamanla ├žok b├╝y├╝k hale gelebilir. Bitcoin blockchainÔÇÖi ┼ču anda yakla┼č─▒k 200 GB alana ihtiya├ž duyar. Blockchain boyutlar─▒ndaki mevcut b├╝y├╝me sabit belleklerdeki b├╝y├╝menin ├╝zerindedir ve kay─▒t defteri bireylerin indirip ve saklayabilmesi i├žin fazla b├╝y├╝k hale gelirse a─č node kaybetme riskiyle kar┼č─▒ kar┼č─▒ya kalabilir.

Sonu├ž

Olumsuz yanlar─▒na ra─čmen blockchain teknolojisi baz─▒ kendine has avantajlar sunar ve kesinlikle kal─▒c─▒ olacakt─▒r. Yayg─▒n olarak kabul edilmeden ├Ânce ├Ân├╝nde uzun bir yol olsa da bir├žok farkl─▒ i┼č kolu blockchain sisteminin avantajlar─▒ ve dezavantajlar─▒ hakk─▒nda fikir sahibi olmaya ba┼člad─▒. Muhtemelen de gelecek birka├ž y─▒lda ┼čirket ve h├╝k├╝metlerin ┬áblockchain teknolojisinin en ├žok de─čer kataca─č─▒ alan─▒ bulmak i├žin yeni uygulamalarla ├žal─▒┼čmalar yapmaya ba┼člamas─▒na tan─▒kl─▒k edece─čiz.┬á

G├Ânderiler Payla┼č─▒n
Hesap olu┼čturun
Hemen bir Binance hesab─▒ olu┼čturarak bilgilerinizi uygulamaya d├Âk├╝n.