Blockchain ve Bitcoin aras─▒ndaki fark nedir?
Ana sayfa
Makaleler
Blockchain ve Bitcoin aras─▒ndaki fark nedir?

Blockchain ve Bitcoin aras─▒ndaki fark nedir?

Ba┼člang─▒├ž Seviyesi
Yay─▒nlanma: Nov 28, 2018G├╝ncellenme: Aug 17, 2023
6m

Kripto paraya yeni kat─▒lanlar i├žin terminoloji olduk├ža kafa kar─▒┼čt─▒r─▒c─▒ ve hatta yan─▒lt─▒c─▒ olabilir. Baz─▒ ki┼čiler blockchain teknolojisinden bahsederken BitcoinÔÇÖi kullan─▒r, di─čerleri ise genel olarak kripto paralar hakk─▒nda konu┼čurken blockchainÔÇÖi kullan─▒r. Fakat, bu kavramlar asl─▒nda tam olarak birbirinin yerine ge├žmez, birbiriyle ilgili fakat farkl─▒ kavramlard─▒r. Bu nedenle, aralar─▒ndaki farklar─▒ anlamak ├Ânemlidir. Bu makalede, blockchain teknolojisinin temelleri, kripto paralar ve bitcoinÔÇÖden bahsedece─čiz.┬á


Çok basit bir benzetme

┼×unu d├╝┼č├╝n├╝n

  • Web siteleri bilgi payla┼č─▒m─▒ i├žin kullan─▒lan belirli bir teknolojidir

  • Arama motorlar─▒ web sitesi teknolojisini kullanmak i├žin en pop├╝ler ve iyi bilinen yollardan biridir

  • Ve Google en pop├╝ler ve iyi bilinen arama motorlar─▒ndan biridir

Benzer ┼čekilde:

  • Blockchain bilgiyi (veri bloklar─▒) kaydetmek i├žin kullan─▒lan belirli bir teknolojidir.

  • Kripto paralar blockchainÔÇÖi kullanmak i├žin en pop├╝ler ve iyi bilinen yollardan biridir

  • Ve Bitcoin de ilk ve en pop├╝ler kripto parad─▒r


Blockchain Kavram─▒

├ço─ču blockchain da─č─▒t─▒lm─▒┼č ve merkeziyetsiz kay─▒t defterleri olarak tasarlanm─▒┼čt─▒r. Basit├že blockchain, ka─č─▒t bir kay─▒t defterinin elektronik versiyonu olan dijital bir kay─▒t defteridir ve t├╝m i┼člem listesini kaydetmekle y├╝k├╝ml├╝d├╝r.┬á

Dahas─▒ bir blockchain, kriptografik ispatlarla g├╝venceye al─▒nm─▒┼č ve ba─članm─▒┼č ├žoklu bloklardan olu┼čan do─črusal bir zincirdir. Blockchain teknolojisi, finansal i┼člemler gerektirmeyen ba┼čka aktivitelere de uygulanabilir fakat kripto para ba─člam─▒nda t├╝m onaylanm─▒┼č i┼člemlerin kal─▒c─▒ bir kayd─▒n─▒ tutmakla y├╝k├╝ml├╝d├╝r.┬á

ÔÇťDa─č─▒t─▒lm─▒┼čÔÇŁ ve ÔÇťmerkeziyetsizÔÇŁ kelimeleri, kay─▒t defterinin nas─▒l yap─▒land─▒r─▒ld─▒─č─▒n─▒ ve uyguland─▒─č─▒n─▒ ifade eder. Fark─▒ anlamak i├žin, ev sat─▒┼člar─▒n─▒n kay─▒tlar─▒, bankan─▒n ATMÔÇÖden para ├žekim kay─▒tlar─▒ ya da eBayÔÇÖin sat─▒lm─▒┼č ├╝r├╝n listesi gibi merkezi kay─▒t defterlerinin yayg─▒n ┼čekillerini d├╝┼č├╝n├╝n. Her durumda, yaln─▒zca bir organizasyon kay─▒t defterini kontrol eder; devlet kurumu, banka ya da eBay. Di─čer bir ortak etken de kay─▒t defterinin yaln─▒zca bir as─▒l kopyas─▒n─▒n olmas─▒ ve di─čer her ┼čeyin resmi kay─▒t olmayan bir yedek olmas─▒d─▒r. Dolay─▒s─▒yla, geleneksel kay─▒t defterleri merkezidir ├ž├╝nk├╝ yaln─▒zca tek bir birim taraf─▒ndan kontrol edilir ve genellikle tek bir veri taban─▒na dayal─▒d─▒r.┬á

Bunun aksine, bir blockchain genellikle ┬ámerkeziyetsiz bir kay─▒t defteri olarak ├žal─▒┼čan da─č─▒t─▒lm─▒┼č bir sistemdir. Bu da, kay─▒t defterinin ┬áyaln─▒zca bir kopyas─▒ olmad─▒─č─▒ (da─č─▒t─▒lm─▒┼č) ve tek bir otorite taraf─▒ndan kontrol edilmedi─či (merkeziyetsiz) anlam─▒na gelir. Basit├že a├ž─▒klarsak, blockchain a─č─▒n─▒ devam ettirme s├╝recine kat─▒lan her kullan─▒c─▒ blockchain verisinin dijital bir kopyas─▒n─▒ saklar ve bu kopya s─▒kl─▒kla g├╝ncellenerek t├╝m son i┼člemlerle ve di─čer kullan─▒c─▒lar─▒n kopyalar─▒yla senkronize olur.┬á

Di─čer bir deyi┼čle, da─č─▒t─▒lm─▒┼č bir sistem d├╝nyan─▒n d├Ârt bir yan─▒na da─č─▒lm─▒┼č bir├žok kullan─▒c─▒n─▒n kolektif bir ├žal─▒┼čmas─▒yla s├╝rd├╝r├╝l├╝r. Bu kullan─▒c─▒lar a─č nodeÔÇÖlar─▒ olarak da bilinir ve t├╝m nodeÔÇÖlar sistemin kurallar─▒na ba─čl─▒ olarak i┼člemlerin do─črulanmas─▒ ve onaylanmas─▒ s├╝recine kat─▒l─▒r. Sonu├ž olarak g├╝├ž merkeziyetsiz hale gelir (merkezi otorite yoktur). ┬á


Blockchain: Uygulama

Blockchain ismini kay─▒tlar─▒n organize edilme ┼čeklinden al─▒r: ba─čl─▒ bloklardan olu┼čan bir zincir. En basit a├ž─▒klamas─▒yla, bir blok di─čer ┼čeylerin yan─▒ s─▒ra ge├žmi┼č i┼člemlerin listesini i├žeren (girdi sayfalar─▒ndan olu┼čan bas─▒lm─▒┼č sayfalar gibi) bir veri par├žas─▒d─▒r. Bloklar da i┼člemler gibi halka a├ž─▒k ve g├Âr├╝n├╝rd├╝r fakat bunlar─▒n de─či┼čtirilmeleri m├╝mk├╝n de─čildir (her bir sayfay─▒ kilitli bir cam kutuya koymak gibi). BlockchainÔÇÖe yeni bloklar eklendik├že, ba─čl─▒ bloklardan olu┼čan devaml─▒l─▒─ča sahip bir kay─▒t meydana gelir (fiziksel bir kay─▒t defteri ve i├žindeki sayfalarca kay─▒t gibi). Burada kullan─▒lan ├žok basit bir benzetmedir fakat ger├žekte s├╝re├ž ├žok daha karma┼č─▒kt─▒r.┬á

BlockchainÔÇÖlerin de─či┼čtirilmeye kar┼č─▒ ├žok dayan─▒kl─▒ olmas─▒n─▒n temel sebeplerinden biri bloklar─▒n kriptografik kan─▒tlarla ba─članmas─▒ ve g├╝venceye al─▒nmas─▒d─▒r. Yeni bloklar olu┼čturabilmek i├žin, a─č─▒n kat─▒l─▒mc─▒lar─▒ mining ad─▒ verilen masrafl─▒ ve yo─čun bir hesaplama faaliyetinde bulunmal─▒d─▒r. Temelde, madenciler i┼člemlerin onaylanmas─▒ndan, onaylanan i┼člemlerin gruplanarak yeni bloklar olu┼čturulmas─▒ndan ve yeni olu┼čturulan bloklar─▒n da blockchainÔÇÖe eklenmesinden sorumludur (belirli ko┼čullar sa─čland─▒─č─▒ takdirde). Ayn─▒ zamanda, yapt─▒klar─▒ i┼č kar┼č─▒l─▒─č─▒ elde edecekleri yeni coinlerin sisteme girmesinden de madenciler sorumludur.┬á

Onaylanan her yeni blok kendisinden bir ├Ânce gelen blokla ba─član─▒r. Bu d├╝zenin g├╝zelli─či, bir blok blockchainÔÇÖe eklendi─či takdirde i├žindeki veriyi de─či┼čtirmenin imkans─▒z olmas─▒d─▒r ├ž├╝nk├╝ bu veriler ├╝retmesi ├žok masrafl─▒ ve ├ž├Âzmesi a┼č─▒r─▒ zor olan kriptografik kan─▒tlarla g├╝venceye al─▒n─▒rlar.┬á

├ľzetle bir blockchain, kronolojik olarak s─▒ralanm─▒┼č ve kriptografik kan─▒tlarla g├╝venceye al─▒nm─▒┼č birbiriyle ba─čl─▒ veri bloklar─▒ zinciridir.┬á


Kripto para

En basit haliyle bir kripto para, da─č─▒t─▒lm─▒┼č kullan─▒c─▒ a─č─▒ i├žinde kar┼č─▒l─▒kl─▒ al─▒┼č veri┼č arac─▒ olarak kullan─▒lan bir dijital para t├╝r├╝d├╝r. Geleneksel banka sistemlerinin aksine, yap─▒lan i┼člemler ┬áhalka a├ž─▒k bir dijital kay─▒t defteriyle takip edilir (blockchain) ve kullan─▒c─▒lar aras─▒nda arac─▒ya ihtiya├ž duymadan (e┼čler aras─▒ - P2P) ger├žekle┼čtirilebilir.┬á

Kripto kelimesi, ekonomik sistemin g├╝venceye al─▒nmas─▒, yeni kripto para birimlerinin olu┼čturulmas─▒ ve yap─▒lan i┼člemlerin do─črulamas─▒n─▒n sorunsuz ger├žekle┼čmesi i├žin kullan─▒lan kriptografik teknikleri ifade eder.┬á

T├╝m kripto paralarda madencilik m├╝mk├╝n olmasa da, Bitcoin de dahil olmak ├╝zere pek ├žo─ču madencilik i┼člemine dayan─▒r ve dola┼č─▒mdaki arz yava┼č ve kontroll├╝ bir ┼čekilde artar. Dolay─▒s─▒yla, bu coinlerin yenilerini olu┼čturmak i├žin madencilik tek yoldur ve bu sayede devletin para arz─▒n─▒ kontrol etti─či geleneksel itibari paralarda bir tehdit olan enflasyon riskini bertaraf eder.┬á


Bitcoin

Bitcoin yarat─▒lan ilk kripto parad─▒r ve haliyle de en ├žok bilinendir. 2009 y─▒l─▒nda Satoshi Nakamoto rumuzlu bir geli┼čtirici taraf─▒ndan ortaya at─▒lm─▒┼čt─▒r. Arkas─▒ndaki ana fikir, matematiksel kan─▒tlara ve kriptografiye dayanan ba─č─▒ms─▒z ve merkeziyetsiz bir elektronik ├Âdeme sistemi olu┼čturmakt─▒r.┬á

En ├žok bilineni olsa da, Bitcoin yaln─▒z de─čildir. ┬áBa┼čka bir├žok kripto para da mevcuttur ve her birinin kendine has ├Âzellikleri ve mekanizmalar─▒ vard─▒r. Dahas─▒, her kripto paran─▒n kendi blockchainÔÇÖi yoktur. Baz─▒lar─▒ hali haz─▒rda var olan di─čer blockchainÔÇÖlerin ├╝zerine in┼ča edilirken, di─čerleri tamamen s─▒f─▒rdan yarat─▒lm─▒┼čt─▒r.┬á

Kripto paralar─▒n ├žo─čunda oldu─ču gibi BitcoinÔÇÖde de s─▒n─▒rl─▒ bir arz vard─▒r. Bu da, maksimum arza ula┼č─▒ld─▒ktan sonra sistem taraf─▒ndan yeni BitcoinÔÇÖlerin olu┼čturulmayaca─č─▒ anlam─▒na gelir. Toplam arz projeden projeye farkl─▒l─▒k g├Âsterse de bu miktar BitcoinÔÇÖde 21 milyon birimdir. Genellikle, toplam arz halka a├ž─▒k bir bilgidir ve kripto para olu┼čturuldu─čunda belirlenir.┬á

Bitcoin protokol├╝ a├ž─▒k kaynakl─▒d─▒r ve herhangi biri kodu g├Ârebilir ya da kopyalayabilir. D├╝nyan─▒n d├Ârt bir yan─▒ndan bir├žok geli┼čtirici projenin geli┼čimine katk─▒ vermektedir.┬á

G├Ânderiler Payla┼č─▒n
Hesap olu┼čturun
Hemen bir Binance hesab─▒ olu┼čturarak bilgilerinizi uygulamaya d├Âk├╝n.