─îo s├║ to uzly?
Domov
Články
─îo s├║ to uzly?

─îo s├║ to uzly?

Za─Źiato─Źn├şk
Zverejnen├ę Nov 29, 2018Aktualizovan├ę Aug 17, 2023
5m

Defin├şcia uzla sa m├┤┼że l├ş┼íi┼ą v z├ívislosti od kontextu. Pokia─ż ide o po─Ź├şta─Źov├ę alebo telekomunika─Źn├ę siete, uzly m├┤┼żu predstavova┼ą bu─Ć redistribu─Źn├Ż bod alebo komunika─Źn├Ż koncov├Ż bod. Oby─Źajne uzol pozost├íva z fyzick├ęho sie┼ąov├ęho zariadenia, existuj├║ v┼íak ist├ę pr├şpady, kedy sa pou┼ż├şvaj├║ virtu├ílne uzly.

Sie┼ąov├Ż uzol je bod, kde sa d├í vytvori┼ą, prija┼ą alebo prenies┼ą spr├íva. Tu budeme prebera┼ą r├┤zne typy Bitcoinov├Żch uzlov: ├║pln├ę uzly, superuzly, uzly ┼ąa┼żiarov a SPV klientov.


Bitcoinov├ę uzly

Ak sa podrobne pozrieme na kontext blockchainov - ktor├ę s├║ navrhnut├ę ako distribuovan├ę syst├ęmy - sie┼ą po─Ź├şta─Źov├Żch uzlov umo┼ż┼łuje pou┼ż├şva┼ą Bitcoin ako decentralizovan├║ digit├ílnu menu typu peer-to-peer (P2P). Ako tak├Ż je na z├íklade svojho dizajnu odoln├Ż vo─Źi cenz├║re a nevy┼żaduje na transakcie medzi pou┼ż├şvate─żmi ┼żiadneho sprostredkovate─ża (bez oh─żadu na to, ako ─Ćaleko sa nach├ídzaj├║).

Preto s├║ blockchainov├ę uzly zodpovedn├ę za to, ┼że funguj├║ ako komunika─Źn├Ż bod, ktor├Ż m├┤┼że vykon├íva┼ą r├┤zne funkcie. Ka┼żd├Ż po─Ź├şta─Ź alebo zariadenie, ktor├ę sa pripoj├ş k Bitcoinov├ęmu rozhraniu, sa d├í pova┼żova┼ą za uzol v tom zmysle, ┼że spolu navz├íjom nejako komunikuj├║. Tieto uzly s├║ z├írove┼ł schopn├ę pren├í┼ía┼ą inform├ície o transakci├ích a blokoch v distribuovanej sieti po─Ź├şta─Źov pomocou Bitcoinov├ęho peer-to-peer protokolu. Ka┼żd├Ż po─Ź├şta─Źov├Ż uzol je v┼íak zadefinovan├Ż pod─ża svojich konkr├ętnych funkci├ş, tak┼że existuj├║ r├┤zne typy Bitcoinov├Żch uzlov.

 

├Üpln├ę uzly

├Üpln├ę uzly s├║ tie, ktor├ę skuto─Źne podporuj├║ a poskytuj├║ bezpe─Źnos┼ą Bitcoinu, a ktor├ę s├║ pre sie┼ą nevyhnutn├ę. Tieto uzly sa m├┤┼żu z├írove┼ł ozna─Źova┼ą ako plne valida─Źn├ę uzly, preto┼że sa zap├íjaj├║ do procesu verifik├ície transakci├ş a blokov pod─ża konsenzu├ílnych pravidiel syst├ęmu. ├Üpln├ę uzly s├║ takisto schopn├ę prep├íja┼ą nov├ę transakcie a bloky do blockchainu.┬á

├Üpln├Ż uzol si zvy─Źajne stiahne k├│piu blockchainu Bitcoinu s ka┼żd├Żm blokom a transakciou, ale nepredstavuje to po┼żiadavku na to, aby sme ho pova┼żovali za ├║pln├Ż uzol (namiesto toho sa m├┤┼że pou┼żi┼ą zmen┼íen├í k├│pia blockchainu).

├Üpln├Ż Bitcoinov├Ż uzol je mo┼żn├ę vytvori┼ą pomocou r├┤znych softv├ęrov├Żch implement├íci├ş, ale najpou┼ż├şvanej┼í├şm a najob─ż├║benej┼í├şm je Bitcoin Core. Toto s├║ minim├ílne po┼żiadavky na spustenie ├║pln├ęho uzla Bitcoin Core:

  • Stoln├Ż po─Ź├şta─Ź alebo notebook s najnov┼íou verziou syst├ęmu Windows, Mac OS X alebo Linux.

  • 200 GB vo─żn├ęho miesta na disku.

  • 2 GB pam├Ąte (RAM).

  • Vysokor├Żchlostn├ę internetov├ę pripojenie s r├Żchlos┼ąou uploadu minim├ílne 50 kB/s.

  • Nemeran├ę pripojenie alebo pripojenie s vysok├Żmi limitmi uploadu. ├Üpln├ę online uzly m├┤┼żu dosiahnu┼ą alebo prekro─Źi┼ą vyu┼żitie uploadu 200 GB/mesiac a vyu┼żitie downloadu 20 GB/mesiac. Pri prvom spusten├ş ├║pln├ęho uzla budete musie┼ą z├írove┼ł potrebova┼ą stiahnu┼ą asi 200 GB d├ít.

  • V├í┼í ├║pln├Ż uzol by mal be┼ża┼ą aspo┼ł 6 hod├şn denne. E┼íte lep┼íie by bolo, ak by ste ho sp├║┼í┼ąali neust├íle (24/7).

Mnoho dobrovo─żn├şckych organiz├íci├ş a pou┼ż├şvate─żov sp├║┼í┼ąa ├║pln├ę Bitcoinov├ę uzly ako sp├┤sob pomoci ekosyst├ęmu Bitcoinu. Od roku 2018 be┼ż├ş na Bitcoinovej sieti u┼ż viac ako 10 000 verejn├Żch uzlov. Zapam├Ątajte si, ┼że toto ─Ź├şslo zah┼Ľ┼ła len verejn├ę uzly, ktor├ę sa vz┼ąahuj├║ na po─Ź├║vanie Bitcoinov├Żch uzlov, ktor├ę s├║ vidite─żn├ę a pr├şstupn├ę (teda ako po─Ź├║vaj├║ce uzly).┬á

Okrem verejn├Żch uzlov tu existuje mnoho ─Ćal┼í├şch skryt├Żch uzlov, ktor├ę nie s├║ vidite─żn├ę (nepo─Ź├║vaj├║ce uzly). Tieto uzly oby─Źajne be┼żia za br├ínou firewall, prostredn├şctvom skryt├Żch protokolov, ako je Tor, alebo jednoducho preto, ┼że boli nakonfigurovan├ę tak, aby nepo─Ź├║vali pripojenia.


Po─Ź├║vaj├║ce uzly (superuzly)

Po─Ź├║vaj├║ci uzol alebo superuzol je v podstate ├║pln├Ż uzol, ktor├Ż je verejne vidite─żn├Ż. Komunikuje a poskytuje inform├ície ka┼żd├ęmu in├ęmu uzlu, ktor├Ż sa s n├şm rozhodne nadviaza┼ą spojenie. Super uzol je teda v podstate redistribu─Źn├Ż bod, ktor├Ż m├┤┼że p├┤sobi┼ą ako zdroj ├║dajov aj ako komunika─Źn├Ż most.┬á

Spo─żahliv├Ż superuzol zvy─Źajne be┼ż├ş 24 hod├şn denne, 7 dn├ş v t├Ż┼żdni a m├í nieko─żko vytvoren├Żch spojen├ş, pri─Źom pren├í┼ía hist├│riu blockchainu a ├║daje o transakci├ích do viacer├Żch uzlov po celom svete. Z tohto d├┤vodu si bude superuzol pravdepodobne vy┼żadova┼ą vy┼í┼í├ş v├Żpo─Źtov├Ż v├Żkon a lep┼íie internetov├ę pripojenie v porovnan├ş s ├║pln├Żm uzlom, ktor├Ż je skryt├Ż.


Uzly ┼ąa┼żiarov

Aby ste mohli ┼ąa┼żi┼ą Bitcoiny v s├║─Źasnom konkuren─Źnom prostred├ş, mus├şte investova┼ą do ┼ípecializovan├ęho ┼ąa┼żobn├ęho hardv├ęru a programov. Tieto ┼ąa┼żobn├ę programy (softv├ęr) nie s├║ priamo prepojen├ę s Bitcoin Core a realizuj├║ sa paralelne, aby sa pok├║sili ┼ąa┼żi┼ą Bitcoinov├ę bloky. Miner sa m├┤┼że rozhodn├║┼ą pracova┼ą s├ím (s├│lo ┼ąa┼żiar) alebo v skupin├ích (┼ąa┼żiar v poole).┬á

Zatia─ż ─Źo ├║pln├ę uzly s├│lo ┼ąa┼żiarov vyu┼ż├şvaj├║ svoju vlastn├║ k├│piu blockchainu, ┼ąa┼żiari v poole spolupracuj├║, pri─Źom ka┼żd├Ż z nich prispieva k svojim vlastn├Żm v├Żpo─Źtov├Żm zdrojom (hashovac├ş v├Żkon). V ┼ąa┼żobnom poole sa vy┼żaduje, aby ├║pln├Ż uzol sp├║┼í┼ąal iba spr├ívca poolu - ─Źo mo┼żno ozna─Źi┼ą ako ├║pln├Ż uzol ┼ąa┼żiara poolu.


Od─żah─Źen├ş alebo SPV klienti

Od─żah─Źen├ş klienti, zn├ími aj ako Simplified Payment Verification (SPV) klienti, s├║ t├ş, ktor├ş vyu┼ż├şvaj├║ Bitcoinov├║ sie┼ą, ale v skuto─Źnosti nepredstavuj├║ ├║pln├Ż uzol. Klienti SPV preto neprispievaj├║ k bezpe─Źnosti siete, preto┼że si neuchov├ívaj├║ k├│piu blockchainu a nez├║─Źast┼łuj├║ sa procesu overovania a valid├ície transakci├ş.┬á

SPV je skr├ítka met├│da, pomocou ktorej m├┤┼że pou┼ż├şvate─ż skontrolova┼ą, ─Źi boli niektor├ę transakcie v bloku zahrnut├ę alebo nie, a to bez toho, aby musel s┼ąahova┼ą kompletn├ę ├║daje bloku. Klienti SPV sa tak spoliehaj├║ na inform├ície poskytovan├ę z in├Żch ├║pln├Żch uzlov (superuzlov). Od─żah─Źen├ş klienti funguj├║ ako komunika─Źn├ę koncov├ę body a vyu┼ż├şvaj├║ ich mnoh├ę kryptope┼ła┼żenky.


Klient vs. ┼ąa┼żobn├ę uzly

Je d├┤le┼żit├ę uvies┼ą, ┼że spustenie ├║pln├ęho uzla nie je to ist├ę ako spustenie ├║pln├ęho ┼ąa┼żobn├ęho uzla. K├Żm ┼ąa┼żiari musia investova┼ą do drah├ęho ┼ąa┼żobn├ęho hardv├ęru a softv├ęru, ktoko─żvek dok├í┼że sp├║┼í┼ąa┼ą plne valida─Źn├Ż uzol.┬á

K├Żm sa ┼ąa┼żiar pok├║si vy┼ąa┼żi┼ą blok, mus├ş zhroma┼żdi┼ą ─Źakaj├║ce transakcie, ktor├ę boli predt├Żm akceptovan├ę ako platn├ę ├║pln├Żmi uzlami. Potom ┼ąa┼żiar vytvor├ş kandid├ítny blok (so skupinou transakci├ş) a pok├║si sa tento blok vy┼ąa┼żi┼ą. Ak sa ┼ąa┼żiarovi podar├ş n├íjs┼ą platn├ę rie┼íenie pre svoj kandid├ítny blok, vy┼íle ho do siete, aby mohli ostatn├ę pln├ę uzly overi┼ą platnos┼ą bloku. Preto s├║ stanoven├ę pravidl├í konsenzu a s├║ zabezpe─Źen├ę distribuovanou sie┼ąou valida─Źn├Żch uzlov a nie ┼ąa┼żiarmi.


Z├ívere─Źn├ę my┼ílienky

Bitcoinov├ę uzly medzi sebou navz├íjom komunikuj├║ prostredn├şctvom Bitcoinov├ęho P2P sie┼ąov├ęho protokolu, a t├Żm zaru─Źuj├║ integritu syst├ęmu. Uzol, ktor├Ż sa spr├íva nespr├ívne alebo sa pok├║┼ía ┼í├şri┼ą nespr├ívne inform├ície, r├Żchlo rozpoznaj├║ ─Źestn├ę uzly a odpoja ho od siete.

Aj napriek tomu, ┼że sp├║┼í┼ąanie plne valida─Źn├ęho uzla neposkytuje finan─Źn├ę odmeny, vysoko sa odpor├║─Źa, preto┼że to poskytuje d├┤veru, bezpe─Źnos┼ą a s├║kromie pre pou┼ż├şvate─żov. ├Üpln├ę uzly zabezpe─Źuj├║, ┼że sa bud├║ dodr┼żiava┼ą pravidl├í. Chr├ínia blockchain pred ├║tokmi a podvodmi (ako s├║ napr├şklad dvojit├ę v├Żdavky). Okrem toho ├║pln├Ż uzol nemus├ş d├┤verova┼ą ostatn├Żm a umo┼ż┼łuje pou┼ż├şvate─żovi z├şska┼ą pln├║ kontrolu nad svojimi peniazmi.

Zdie─ża┼ą pr├şspevky
Zaregistrujte si ├║─Źet
E┼íte dnes vyu┼żite svoje znalosti v┬ápraxi otvoren├şm ├║─Źtu Binance.