Vysvetlenie atomickej v├Żmeny
Domov
Články
Vysvetlenie atomickej v├Żmeny

Vysvetlenie atomickej v├Żmeny

Stredne pokro─Źil├Ż
Zverejnen├ę Jul 1, 2019Aktualizovan├ę Nov 8, 2023
6m

─îo s├║ atomick├ę v├Żmeny?

Atomick├ę v├Żmeny pozost├ívaj├║ z┬átechniky, ktor├í umo┼ż┼łuje r├Żchlu v├Żmenu dvoch r├┤znych kryptomien, ktor├ę funguj├║ na odli┼ín├Żch┬áblockchainov├Żch sie┼ąach. Tak├Żto proces (zn├ímy aj ako atomick├ę medzisie┼ąov├ę obchodovanie) je zalo┼żen├Ż na┬ásmart kontraktoch a┬áumo┼ż┼łuje pou┼ż├şvate─żom obchodova┼ą s┬ákryptomenami priamo z┬áich osobn├Żch┬ákryptope┼ła┼żeniek. Atomick├ę v├Żmeny s├║ teda v┬ápodstate obchody typu peer to peer medzi r├┤znymi blockchainmi.

Napriek tomu, ┼że ide o┬áinovat├şvnu techniku, o┬ámy┼ílienke medzisie┼ąov├ęho obchodovania sa diskutuje u┼ż mnoho rokov. Tier Nolan bol pravdepodobne prv├Ż, kto┬áop├şsal kompletn├Ż protokol atomickej v├Żmeny u┼ż v┬ároku 2013. Protokol burzy bez potreby tret├şch str├ín s┬án├ízvom┬áP2PTradeX v┼íak predstavil Daniel Larimer u┼ż v┬ároku 2012. Niektor├ş ─żudia ho pova┼żuj├║ za prototyp atomickej v├Żmeny.

V┬ánasleduj├║cich rokoch mnoh├ş v├Żvoj├íri za─Źali experimentova┼ą s┬áprotokolmi atomickej v├Żmeny. D├┤kazy nazna─Źuj├║, ┼że komunity siet├ş Bitcoin, Litecoin, Komodo a┬áDecred zohrali v┬átomto procese d├┤le┼żit├║ ├║lohu.

Pod─ża v┼íetk├ęho sa prv├ę atomick├ę v├Żmeny typu peer to peer za─Źali uskuto─Ź┼łova┼ą┬áv┬ároku 2014. Ale a┼ż v┬ároku 2017 sa t├íto technika dostala do povedomia ┼íirokej verejnosti, najm├Ą v─Ćaka ├║spe┼ín├Żm v├Żmen├ím medzi┬áLTC/BTC a┬áDCR/LTC.


Ako funguj├║ atomick├ę v├Żmeny?

Protokoly atomick├Żch v├Żmen s├║ navrhnut├ę tak, aby zabr├ínili podv├ídzaniu ktorejko─żvek zo z├║─Źastnen├Żch str├ín. Aby sme pochopili, ako funguj├║, predstavme si, ┼że Alica chce svoje litecoiny (LTC) vymeni┼ą za Bobove bitcoiny (BTC).

Alica najsk├┤r vlo┼ż├ş svoje LTC na adresu kontraktu, ktor├í funguje ako trezor. Po vytvoren├ş tohto trezora Alica tie┼ż vygeneruje k─ż├║─Ź na pr├şstup k┬ánemu. Potom zdie─ża kryptografick├Ż hash tohto k─ż├║─Źa s┬áBobom. V┼íimnite si, ┼że Bob zatia─ż nem├í pr├şstup k┬áLTC, preto┼że m├í iba hash k─ż├║─Źa, nie samotn├Ż k─ż├║─Ź.

Potom Bob pou┼żije hash poskytnut├Ż Alicou na vytvorenie ─Ćal┼íej bezpe─Źnej adresy kontraktu, na ktor├║ ulo┼ż├ş svoje BTC. Na z├şskanie BTC mus├ş Alica pou┼żi┼ą rovnak├Ż k─ż├║─Ź, a┬át├Żm ho odhal├ş Bobovi (v─Ćaka ┼ípeci├ílnej funkcii naz├Żvanej hashlock). To znamen├í, ┼że akon├íhle si Alice uplatn├ş BTC, Bob si m├┤┼że uplatni┼ą LTC a┬áv├Żmena je dokon─Źen├í.

D├┤le┼żit├ę je to, ┼że tieto transakcie sa bu─Ć uskuto─Źnia ├║plne, alebo v├┤bec. Ak niektor├í zo str├ín odst├║pi alebo neurob├ş, ─Źo m├í, kontrakt sa zru┼í├ş a┬áprostriedky sa automaticky vr├ítia ich vlastn├şkom.

Atomick├ę v├Żmeny sa m├┤┼żu uskuto─Źni┼ą dvoma r├┤znymi sp├┤sobmi: na blockchaine alebo mimo blockchainu. Atomick├ę v├Żmeny na blockchaine sa uskuto─Ź┼łuj├║ na jednej zo siet├ş kryptomeny (v┬átomto pr├şpade na blockchaine Bitcoin alebo Litecoin). Na druhej strane atomick├ę v├Żmeny mimo blockchainu sa uskuto─Ź┼łuj├║ na┬ásekund├írnej vrstve. Tento druh atomick├Żch v├Żmen je zvy─Źajne zalo┼żen├Ż na obojsmern├Żch platobn├Żch kan├íloch, podobn├Żch t├Żm, ktor├ę sa pou┼ż├şvaj├║ v┬ásieti Lightning Network.

Technicky povedan├ę, v├Ą─Ź┼íina t├Żchto obchodn├Żch syst├ęmov bez potreby tret├şch str├ín je zalo┼żen├í na smart kontraktoch, ktor├ę vyu┼ż├şvaj├║┬áviacer├ę podpisy a┬ákontrakty Hash Timelock Contracts (HTLC).


Hash Timelock Contracts (HTLC)

Zatia─ż ─Źo kontrakty Hash Timelock Contracts (HTLC) s├║ d├┤le┼żitou s├║─Źas┼ąou siete Lightning Network blockchainu Bitcoin, z├írove┼ł s├║ jedn├Żm z┬ák─ż├║─Źov├Żch komponentov, ktor├ę umo┼ż┼łuj├║ atomick├ę v├Żmeny. Ako u┼ż n├ízov napoved├í, s├║ zalo┼żen├ę na dvoch k─ż├║─Źov├Żch funkci├ích: hashlock a┬átimelock.

Hashlock je to, ─Źo br├íni minutiu prostriedkov, pokia─ż nie je odhalen├Ż nejak├Ż ├║daj (v┬ápr├şklade vy┼í┼íie Alicin k─ż├║─Ź). Timelock je funkcia, ktor├í zabezpe─Źuje, ┼że kontrakt m├┤┼że by┼ą vykonan├Ż len v┬ár├ímci vopred stanoven├ęho ─Źasov├ęho r├ímca. V┬ád├┤sledku toho pou┼żitie kontraktov HTLC odstra┼łuje potrebu d├┤very, preto┼że vytv├íra ┼ípecifick├Ż s├║bor pravidiel, ktor├ę br├ínia ─Źiasto─Źn├ęmu vykonaniu atomick├Żch v├Żmen.


V├Żhody

Najv├Ą─Ź┼íie v├Żhody atomick├Żch v├Żmen s├║visia s┬áich decentralizovanou povahou. Odstr├ínen├şm potreby centralizovanej burzy alebo ak├ęhoko─żvek in├ęho typu sprostredkovate─ża m├┤┼żu medzisie┼ąov├ę v├Żmeny uskuto─Ź┼łova┼ą dve (alebo viacer├ę) strany bez toho, aby si museli navz├íjom d├┤verova┼ą. Pon├║kaj├║ tie┼ż zv├Ż┼íen├║ ├║rove┼ł┬ázabezpe─Źenia, preto┼że pou┼ż├şvatelia nemusia d├íva┼ą svoje prostriedky centralizovanej burze alebo tretej strane. Namiesto toho sa obchody m├┤┼żu uskuto─Źni┼ą priamo z┬áosobn├Żch pe┼ła┼żeniek pou┼ż├şvate─żov.

S┬átouto formou obchodovania peer to peer sa tie┼ż sp├íjaj├║ ove─ża ni┼ż┼íie prev├ídzkov├ę n├íklady, preto┼że poplatky za obchodovanie s├║ bu─Ć ve─żmi n├şzke, alebo ┼żiadne. A┬ánakoniec, atomick├ę v├Żmeny umo┼ż┼łuj├║, aby sa obchody uskuto─Ź┼łovali ve─żmi r├Żchlo, s┬ávy┼í┼í├şmi stup┼łami interoperability. In├Żmi slovami, altcoiny mo┼żno vymie┼ła┼ą priamo bez pou┼żitia┬ábitcoinu alebo┬áetheru ako sprostredkovate─żskej kryptomeny.


Obmedzenia

Existuje nieko─żko podmienok, ktor├ę je potrebn├ę splni┼ą, aby sa atomick├í v├Żmena mohla uskuto─Źni┼ą a┬áje pravdepodobn├ę, ┼że tieto m├┤┼żu br├íni┼ą v┼íeobecn├ęmu prijatiu tohto sp├┤sobu. Napr├şklad na vykonanie atomickej v├Żmeny musia by┼ą obe kryptomeny zalo┼żen├ę na blockchainoch, ktor├ę zdie─żaj├║ rovnak├Ż ha┼íovac├ş algoritmus (napr. SHA-256 pre bitcoin). Tie┼ż musia by┼ą kompatibiln├ę s┬áHTLC a┬áin├Żmi programovate─żn├Żmi funkciami.

Okrem toho atomick├ę v├Żmeny vyvol├ívaj├║ obavy o┬ás├║kromie pou┼ż├şvate─żov. D├┤vodom je, ┼że v├Żmeny a┬átransakcie v┬ár├ímci blockchainu mo┼żno r├Żchlo sledova┼ą na blockchainovom prieskumn├şkovi, ─Źo u─żah─Źuje prepojenie adries. Kr├ítkodobou odpove─Ćou na tento probl├ęm je pou┼ż├şvanie kryptomien zameran├Żch na s├║kromie ako sp├┤sobu zn├ş┼żenia vystavenia. Napriek tomu mnoh├ş v├Żvoj├íri experimentuj├║ s┬ápou┼żit├şm digit├ílnych podpisov (ako spo─żahlivej┼íieho rie┼íenia) v┬ár├ímci atomick├Żch v├Żmen.


Pre─Źo na tom z├íle┼ż├ş?

Atomick├ę v├Żmeny maj├║ potenci├íl zlep┼íi┼ą odvetvie kryptomien. Je v┼íak e┼íte nutn├ę ich otestovanie v┬á┼íir┼íom rozsahu. Medzisie┼ąov├ę obchodovanie m├┤┼że nakoniec vyrie┼íi┼ą mnoh├ę z┬áprobl├ęmov, ktor├ę s├║ s├║─Źas┼ąou v├Ą─Ź┼íiny centralizovan├Żch b├║rz. Hoci tieto burzy udr┼żiavali kryptomenov├ę syst├ęmy a┼ż do s├║─Źasnosti, sp├íja sa s┬ánimi viacero ob├ív. Medzi niektor├ę probl├ęmy patria:

  • V├Ą─Ź┼íia zranite─żnos┼ą: dr┼żanie mno┼żstva cenn├Żch zdrojov na jednom mieste ich rob├ş zranite─żnej┼í├şmi vo─Źi hackerom. Centralizovan├ę burzy s├║ hlavn├Żm cie─żom digit├ílnych l├║pe┼ż├ş.

  • Zl├ę hospod├írenie s┬áfinan─Źn├Żmi prostriedkami a┬á─żudsk├í chyba: centralizovan├ę burzy riadia ─żudia. Ak t├ş, ktor├ş maj├║ d├┤le┼żit├ę funkcie, urobia chyby alebo ak l├şdri urobia zl├ę rozhodnutia t├Żkaj├║ce sa v├Żmen, prostriedky pou┼ż├şvate─żov m├┤┼żu by┼ą v┬áohrozen├ş.

  • Vy┼í┼íie prev├ídzkov├ę n├íklady: centralizovan├ę burzy maj├║ vy┼í┼íie poplatky za v├Żber a┬áobchodovanie.

  • Neefekt├şvnos┼ą, pokia─ż ide o┬áobjemov├ę po┼żiadavky: ke─Ć je trhov├í aktivita pr├şli┼í intenz├şvna, centralizovan├ę burzy ─Źasto nedok├í┼żu zvl├ídnu┼ą zv├Ż┼íen├Ż dopyt po obchodovan├ş, ─Źo sp├┤sob├ş spomalenie syst├ęmu alebo preru┼íenie prev├ídzky.

  • Regul├ícia: vo v├Ą─Ź┼íine kraj├şn nie je regul├ícia kryptomien ani z─Ćaleka ide├ílna. Okolo schva─żovania a┬áriadenia vl├ídami st├íle prevl├ída ve─żk├ę mno┼żstvo ob├ív.


Z├ívere─Źn├ę my┼ílienky

Hoci atomick├ę v├Żmeny s├║ st├íle pomerne nov├ę a┬áur─Źite maj├║ svoje obmedzenia, t├íto technol├│gia vedie k┬áv├Żznamn├Żm zmen├ím, pokia─ż ide o┬áinteroperabilitu blockchainu a┬ámo┼żnosti obchodovania medzi re┼ąazcami. Ako tak├í m├í t├íto technika ve─żk├Ż potenci├íl ovplyvni┼ą rast odvetvia kryptomien, ─Ź├şm sa otv├íraj├║ nov├ę cesty z┬áh─żadiska decentraliz├ície a┬ápe┼ła┼żn├Żch prevodov typu peer to peer. Je pravdepodobn├ę, ┼że atomick├ę v├Żmeny sa v┬ábl├şzkej bud├║cnosti bud├║ ─Źoraz viac vyu┼ż├şva┼ą, najm├Ą v┬ár├ímci decentralizovan├Żch b├║rz.

Zdie─ża┼ą pr├şspevky
Zaregistrujte si ├║─Źet
E┼íte dnes vyu┼żite svoje znalosti v┬ápraxi otvoren├şm ├║─Źtu Binance.