Wat is een geautomatiseerde marktmaker (AMM)?
StartpaginaArtikelen

Wat is een geautomatiseerde marktmaker (AMM)?

Gemiddeld
3w ago
6m

TL;DR

Je zou een geautomatiseerde marktmaker (automated market maker, AMM) kunnen zien als een robot die altijd bereid is om een prijs te vast te stellen tussen twee activa. Sommigen gebruiken daarvoor een simpele formule, zoals Uniswap, terwijl Curve, Balancer en andere AMM's meer geavanceerde rekenmethodes gebruiken.

Met een AMM kun je niet alleen vertrouwensloos handelen, maar ook zelf een markt creëren door liquiditeit te verlenen aan een zogenaamde liquidity pool. In feite kan zo iedereen een marktmaker worden en geld verdienen voor het verstrekken van liquiditeit.

Doordat ze zo eenvoudig en gebruiksvriendelijk zijn, hebben AMM's inmiddels een vaste plek veroverd in DeFi. Het decentraliseren van liquiditeitsverstrekking op deze manier is een intrinsiek onderdeel van de visie op cryptocurrencies.


Inleiding

Decentralized Finance (DeFi) is in korte tijd ontzettend populair geworden op Ethereum en andere platformen voor smart contracts zoals Binance Smart Chain. Yield farming is uitgegroeid tot een populaire methode voor het distribueren van tokens, tokenised BTC wordt steeds groter op Ethereum en het volume aan flitskredieten neemt gestaag toe.
Op protocollen voor automated market making zoals Uniswap is er regelmatig sprake van hoge volumes en liquiditeit. Ook het aantal actieve gebruikers neemt snel toe.
Maar hoe werkt dit precies? Waardoor is het zo eenvoudig om een nieuwe markt te creëren voor de nieuwste food coin? En kunnen AMM's daadwerkelijk concurreren met traditionele orderboekplatforms? We bespreken het in dit artikel.


Wat is een geautomatiseerde marktmaker (AMM)?

Een automated market maker (AMM) is een vorm van een gedecentraliseerd handelsprotocol (DEX) dat gebruik maakt van wiskundige formules om prijzen vast te stellen voor activa. Waar traditionele handelsplatforms gebruikmaken van een orderboek voor het bepalen van prijzen, doet een AMM dit met behulp van een prijsalgoritme.
Deze formule kan per protocol verschillen. Uniswap gebruikt bijvoorbeeld x * y = k, waarbij x het aantal van één token in de liquidity pool is en y het aantal van het andere token. In deze formulie is k een vaste constante, wat inhoudt dat de totale liquiditeit in de pool altijd hetzelfde moet blijven. Andere AMM's gebruiken zo ook weer hun eigen formules voor hun specifieke toepassingen. De overeenkomst is echter dat de prijs altijd algoritmisch wordt bepaald. Mocht dit nu nog verwarrend klinken: geen zorgen, het wordt uiteindelijk allemaal duidelijk. 
Traditioneel wordt een markt vaak gecreëerd door grote bedrijven met vrijwel oneindige financiële middelen, aan de hand van complexe strategieën. Marktmakers zorgen ervoor dat je een goede prijs krijgt en helpen de bid-ask spread in het orderboek van een platform zoals Binance zo klein mogelijk te houden. Geautomatiseerde marktmakers decentraliseren dit proces en stellen vrijwel iedereen in staat om een markt op te zetten op een blockchain. Hoe werkt dit precies? Je leest het hieronder.


Hoe werkt een automated market maker?

Een AMM werkt vergelijkbaar met een orderboekplatform, in die zin dat er handelsparen zoals ETH/DAI zijn. Er hoeft echter geen tegenpartij (een koper of verkoper) te zijn om een transactie te verrichten. In plaats daarvan handel je met een door een smart contract 'gemaakte' markt.

Op een gedecentraliseerd platform zoals Binance DEX worden transacties direct tussen de wallets van gebruikers afgehandeld. Verkoop je BNB voor USD op Binance DEX, dan is er dus een andere persoon die BNB koopt met USD. We noemen dit daarom een peer-to-peer (P2P) transactie. 
AMM's kun je daarentegen beschouwen als peer-to-contract (P2C). Er is geen noodzaak voor een traditionele tegenpartij, omdat de transactie plaatsvindt tussen gebruikers en contracten. Omdat een AMM geen orderboek gebruikt, is er dus ook geen sprake van verschillende ordertypes. De aan- of verkoopprijs van activa wordt in plaats daarvan door een formule bepaald, maar wie weet hoe toekomstige AMM's met deze beperking zullen omgaan.

Er is dus geen noodzaak voor tegenpartijen, maar iemand zal een markt moeten creëren, toch? Dat klopt. De liquiditeit in het smart contract wordt verzorgd door gebruikers die we liquidity providers (LP's) noemen.


Wat is een liquidity pool?


Liquidity providers (LP's) of liquiditeitsverstrekkers voegen geld toe aan liquidity pools. Je kunt een liquidity pool zien als een grote berg geld waartegen je kunt handelen. In ruil voor het verstrekken van liquiditeit aan het protocol, krijgen LP's een vergoeding voor de transacties die er in deze pool plaatsvinden. In het geval van Uniswap storten LP's een gelijk bedrag aan twee tokens, bijvoorbeeld 50% ETH en 50% DAI voor de ETH/DAI pool.

Wacht even. Iedereen kan dus een marktmaker worden? Dat klopt! Het kost nauwelijks moeite om geld toe te voegen aan een liquidity pool. De vergoeding wordt bepaald door het protocol. Uniswap v2 rekent per transactie bijvoorbeeld 0,3% en keert dit direct uit aan de LP's. Andere platforms of forks kunnen een andere vergoeding berekenen, bijvoorbeeld om meer liquiditeit aan te trekken.

Waarom is het belangrijk om liquiditeit aan te trekken? Vanwege de manier waarop AMM's werken. Hoe meer liquiditeit een pool bevat, hoe minder er sprake is van slippage bij grote transacties. Dat kan vervolgens weer meer volume aantrekken, et cetera.

Problemen met slippage verschillen per AMM, maar het is zeker iets om rekening mee te houden. Onthoud dat de prijs door een algoritme wordt bepaald, dat kijkt naar hoe de verhouding tussen de tokens in een liquidity pool verandert na een trade. Als dit verschil aanzienlijk is, zal er sprake van veel slippage zijn.

Stel dat je alle ETH in de ETH/DAI pool op Uniswap zou willen kopen. Dat kan niet! Je zou niet alleen een exponentieel hoger wordende vergoeding moeten betalen voor elke extra ether, maar ook tegen een wiskundige barrière aanlopen. De formule is namelijk x * y = k. Als x of y gelijk is aan nul, wat inhoudt dat er geen ETH of DAI meer in de pool zit, klopt de vergelijking niet meer.

Dit is echter niet het volledige verhaal over AMM's en liquidity pools. Een andere factor waar je rekening mee moet houden bij het verstrekken van liquiditeit aan AMM's, is vergankelijk verlies.


Wat is vergankelijk verlies?

Er is sprake van vergankelijk verlies wanneer de prijsverhouding van de tokens verandert nadat je deze in de pool hebt gestort. Hoe groter deze verandering is, hoe groter je vergankelijk verlies is. AMM's werken dan ook het beste met tokens die een vergelijkbare waarde hebben, zoals stablecoins of zogenaamde wrapped tokens. Als de prijsverhouding tussen de tokens relatief stabiel blijft, is het vergankelijk verlies verwaarloosbaar.

Als de verhouding daarentegen sterk verandert, kunnen liquidity providers hun tokens beter in bezit houden in plaats van toevoegen aan een liquidity pool. Desalniettemin zijn liquidity pools in Uniswap zoals ETH/DAI, waar er sprake is van bovengemiddelde blootstelling aan vergankelijk verlies, altijd winstgevend geweest als gevolg van de transactiekosten die er worden gerekend.

Dat gezegt hebbende, is vergankelijk verlies geen al te beste benaming voor dit fenomeen. 'Vergankelijkheid' impliceert namelijk dat als de activa weer dezelfde prijs bereiken als toen deze in de liquidity pool werden gestort, het verlies is gecompenseerd. Neem je echter geld op uit een liquidity pool als de prijsverhouding anders is dan op het moment van storten, dan is je verlies zonder twijfel permanent. In sommige gevallen kunnen transactiekosten het verlies compenseren, maar het blijft altijd belangrijk om rekening te houden met de risico's.

Wees voorzichtig bij het storten van geld in een AMM en zorg dat je de implicaties van vergankelijk verlies begrijpt. Als je geïnteresseerd bent in meer informatie over vergankelijk verlies, lees dan vooral dit artikel van Pintail.



Tot slot

Geautomatiseerde marktmakers vormen een belangrijk onderdeel van DeFi. In feite kan iedereen er naadloos en efficiënt een markt mee creëren. Hoewel AMM's een aantal beperkingen hebben vergeleken met orderboekplatforms, mag de innoverende waarde ervan niet worden onderschat.

AMM's staan nog in de kinderschoenen. De platformen die we nu kennen en gebruiken, zoals Uniswap, Curve en PancakeSwap, zijn elegant in ontwerp, maar beperkt in functionaliteit. In de toekomst zullen er waarschijnlijk veel nieuwe en innovatieve AMM's bijkomen. Uiteindelijk zal dit leiden tot lagere kosten, een betere gebruikservaring en meer liquiditeit voor elke DeFi-gebruiker.
Heb je nog meer vragen over DeFi en automated market making? Ga dan naar ons Q&A-platform, Ask Academy, waar de Binance-community al je vragen graag zal beantwoorden.